Het gevaar zien

Close your eyes, and imagine: je rijdt met een auto vanuit de Martelaarslaan de Groot-Brittaniëlaan op. Dat is een vlotte bocht van 90 graden. Vlak voorbij de bocht rijden plots fietsers op de rijbaan. 10 meter voor die situatie staat er bord miximum 30km/u en een pak andere verkeersborden:

25 november 2021, Groot-Brittaniëlaan
25 november 2021, Groot-Brittaniëlaan
25 november 2021, Groot-Brittaniëlaan

Ik huiver bij het idee dat mijn dochters iets verderop naar de middelbare school zouden rijden. 10 jaar geleden was dat zo. Vandaag zijn het andermans zonen en dochters. De signalisatie zal juridisch misschien kloppen. Maar is ze voldoende om automobilisten op tijd te wijzen op de fietsers die voor hen zullen verschijnen. Open vraag: kunnen automobilisten de nieuwe gevaarlijke situatie op tijd zien? Werden ze om de bocht – op de Martelaarslaan- al gewaarschuwd?

Deze observatie kwam er na deze melding via Messenger:

Prima adviezen!

Onze oudste dochter woont op de Koning Albertlaan, en sms’t vanavond: “Mijn straat is een jungle geworden voor de fiets, amai!”

Oordeel zelf:

25 november 2021, Groot-Brittaniëlaan
25 november 2021, Groot-Brittaniëlaan
25 november 2021, Groot-Brittaniëlaan
25 november 2021, Groot-Brittaniëlaan
25 november 2021, Koning Albertlaan
25 november 2021, Koning Albertlaan

Ik vergat te tellen op hoeveel plaatsen het voet- en fietspad onderbroken is. Het is duidelijk een werf van Proximus:

25 november 2021, Koning Albertlaan
25 november 2021, Koning Albertlaan
25 november 2021, Koning Albertlaan

Dit is een hoofdfietsas van het BFF, het Bovenlokaal Functioneel Fietroutenetwerk.:

En het is een buurt vol scholen. Was de zomervakantie geen beter moment voor zo’n dominante werf?

Vergeleken met 10 jaar geleden wordt er in Gent ècht wel meer toegezien op werven. Maar kort samengevat: we zijn er nog niet. Gent is nog niet veilig genoeg. Sommige aannemers zijn nog niet mee. En nee, als we ooit uit deze werfjungle geraken, en aannemers dag aan dag degelijk gesignaleerde èn veilige werven laten draaien, ook dan zullen er voetgangers en fietsers en bromfietsers en automobilisten zich niet aan de regels houden. Dat is één van de lessen van deze coronaperiode. Maar het junglegevoel -dat op werven zoals deze heerst- zal ferm verminderen, waardoor méér mensen zullen durven fietsen.

Het hoekje

We zagen al vaker hoekjes verschijnen. Of beter: driehoekjes. Extra fietspad, om het rijcomfort in de bocht van een fietspad te vergroten. Aan het Rabot liggen er vlakbij de Van Wittenberghestraat sinds 2019 of 2020 (?) . Vijf jaar geleden zagen we eentje in het Coyendanspark (zie hier). En hier:

21 november 2021, Coyendanspark

Het zijn kleine correcties die we toejuichen, want het maakt het voor fietsers niet alleen comfortabeler, maar ook veiliger.

Dit is het nieuwste hoekje, een kind van de herfst 2021:

15 oktober 2021, Hogeweg / Noordveenakkerstraat

Voorlopig is de fietsverbinding vanuit Gent Centrum naar de Gentse haven nog steeds een hindernissenparcours. De vele werven die lopen zijn helaas nog steeds niet systematisch fietsvriendelijk. Kleine ingrepen zoals deze geven evenveel hoop als de grote werven die lopen, of in de steigers staan. Wie was de trekker van dit hoekje? De stad of de provincie? Of allebei?

Buurman

Op 21 juli 2021 was het 25 geleden dat we verhuisden van de grauwe Kerkstraat in Gentbrugge naar de rustige Toekomststraat in Sint-Amandsberg. “Onze oudste” zou per 1 september 1996 naar de lagere school gaan. Ondertussen werkt ze voor een NGO rond standaardisatie van laadpalen. De grauwe Kerkstraat, waar in de bloedhete zomer van 1994 “onze jongste” in de living het levenslicht zag, is nu een fleurige straat. Op de plaats van de vroegere nagelfabriek van staalreus ARBED ligt nu een park met een heuvel in de vorm van een nagel, maar ook het stadsarchief De Zwarte Doos heeft er zijn stek, staan er flats en sociale woningen broederlijk naast elkaar, draait een industriële bakkerij en nog x aantal bedrijven, én een jeugdzorginstelling. Op de plaats waar vroeger schepen geladen en gelost werden, en waar het vorte afvalwater in de Schelde geloosd werd loopt nu een belangrijke fietsroute. “Onze middelste” werkt in het Bedrijvencentrum De Punt aan de wondere wereld van menties en mentoren. De poort naar Gentbrugge is nog even vort als de vroegere Arbed. Hier blijft het wachten op een échte fietsroute:

04 september 2021, Nederbrugstraat
04 september 2021, Nederbrugstraat
04 september 2021, Nederbrugstraat

ARBED had in Gentbrugge twee fabriekslocaties. Ook aan de Oude Brusselseweg verwerkten ze staal. Het fietstunneltje vanuit de Leo Tertzweillaan richting containerpark diende om treinwagons vol staal op en af het fabrieksterrein te bollen. Op de plaats waar eind 20e eeuw véél te hevig trillende machines bouwstaal produceerden – soms rammelde ons servies in de keuken ervan– ligt nu een knappe woonwijk en een park. De rustige doorgangsstraat de Toekomststraat werd een pokkedrukke autoas. Dat kan je zien op Telpaal. Je kan er ook zien hoeveel auto’s foert zeggen tegen zone 30. Helaas al jààààrenlang. “Dit is typisch Belgisch: we denken dat we het beter weten” schrijft De Zondag vandaag. Met een pleidooi voor ISA.

04 oktober 2021, Kattepad / Forelstraat

Want alles verandert en evolueert, zoals destijds Kris De Bruyne zong. Maar kijk! Ook al is deze stad 25 jaar ouder, drukker en mooier geworden; ook al zijn de drie hummeltjes fenomenaal flinke madammen geworden; ook al stijgt in Gent het fietsgebruik maar daalt het het veiligheidsgevoel omtrent fietsen (bron: Buurtmonitor Stad Gent) ; de buurman uit de Kerkstraat fietst nog steeds doorheen de stad. Sinds zijn vrouw gestorven was zagen we hem overal in de stad op de fietst opduiken. Of beter: zag hij ons opduiken. Zijn radius werd de laatste vijf jaar toch beperkter. Ik schat hem zeventig jaar oud. Volgens mijn teerbeminde is hij bijna negentig. Proefondervindelijk weet ik dat ik haar in zo’n zaken moet geloven. Dankzij het Saske, de Denderlaan en het Kattepad kan hij nog goedkoop boodschappen doen. Dag buurman! Nog veel fietsgen(o)t!

04 oktober 2021, Kattepad / Forelstraat

De upgrade

Ik had pech. Net op het ogenblik dat het Lichtfestival zijn warme deken over de stad legde mocht ik drie dagen lang werken. Het was prettig werken hoor. One can’t have it all… Ik kon me dus geen vijf dagen verwarmen en verblijden aan de Pracht van Het Licht. Maar al wie ik erover hoorde was lovend over de Pracht, èn over de organisatie. Het viel aan x aantal details op dat dat zowel het Gentse ambtenarenapparaat met zijn breed gamma aan diensten, als de immense Gentse fluohesjesvrijwilligersgroep, als de Gentse hulpdiensten zéér gemotiveerd aan deze editie van het Lichtfestival meewerkten. Je zou wensen dat het àlle dagen Lichtfestival is (grapje!).

14 november 2021, Huidevetterskaai

Nee, met het Vaccinatiecentrum op Flanders Expo toonde Gent recent nog dat het als molochorganisatie toch in staat is om tot in bijna àlle details goed te organiseren. Deze editie van het Lichtfestival was daar een overtreffende trap in. Iemand liet weten dat de hellingen van het ambetant brugje tussen de Schoolkaai en Hagelandkaai eindelijk geasfalteerd zijn. Aan het kruispunt Bataviabrug / Dok Noord werden de gele blokken eindelijk verplaatst zodat voetgangers er niet meer op het fietspad moeten stappen. Op verschillende locaties lagen festivalvloeren. De signalisatie was zoals we ze ook in het dagelijkse leven dromen. De signaalgevers regelden de volksstromen zoals we met grotere regelmaat van de politie verwachten.

14 november 2021, Lievekaai

We kenden in Gent al een lange traditie van bewaakte fietsstallingen op de Gentse Feesten. En als ik het goed heb waren er ook bij de vorige edities van het Lichtfestival bewaakte stallingen. Maar… wat de Fietsambassade bij dit Lichtfestival aan stallingen installeerde was even feilloos als de organisatie van het Lichtfestival zelf. Zowel de inrichting als de communicatie als de sfeer waren top. De dagen voordien en de eerste avond van het Festival kon ik (op de terugweg van mijn werk) een rondje maken langs de drie stallingen. Maar het lukte niet meer om er een Fietsbult vol “ooh!” en “aah!” over te schrijven. Maar bij deze: een ode aan wat geweest is, en hopelijk nog véél mag terugkeren.

08 november 2021, Dok Noord
09 november 2021, Dok Noord
09 november 2021, Dok Noord
09 november 2021, Dok Noord
09 november 2021, Dok Noord
09 november 2021, Dok Noord
08 november 2021, Kasteellaan
09 november 2021, Coyendanspark
10 november 2021, Bijlokekaai
10 november 2021, Onderbergen
10 november 2021, Sint-Michielsparking, Onderbergen
10 november 2021, Sint-Michielsparking, Onderbergen

Dit jaar had het festival hoerenchance: het bleef droog, en relatief warm. Ondanks dat: leve het fenomeen “bewaakte overdekte fietsenstalling”. Ergens moet er toch een verdiep van één van de vele autoparkings een ombouw naar fietsenstalling krijgen. Dat zou pas een upgrade zijn van de Gentse fietsenstallingen. Een gat in de markt.

10 november 2021, Sint-Michielsparking, Onderbergen
10 november 2021, Sint-Michielsparking, Onderbergen
10 november 2021, Sint-Michielsparking, Onderbergen
10 november 2021, Sint-Michielsparking, Onderbergen
10 november 2021, Sint-Michielsparking, Onderbergen
10 november 2021, Sint-Michielsparking, Onderbergen

10 november 2021, Onderbergen

De stalling aan Dok Noord was de enige van de drie met minder succes. Niet toevallig aan de noordkant van Gent, waar fietsen tot nu toe het gevaarlijkst voelt?

10 november 2021, Dok Noord
10 november 2021, Dok Noord
10 november 2021, Coyendanspark
10 november 2021, Coyendanspark
10 november 2021, Coyendanspark
10 november 2021, Coyendanspark
14 november 2021, Coyendanspark

De laatste avond… zelden met zoveel enthousiasme lucht en vet gekregen:

14 november 2021, Coyendanspark
14 november 2021, Coyendanspark

Lichtfestival

Neen, het gaat niet om hét lichtfestival, maar wel om licht en eigenlijk ook om een reden tot feesten.

Al heel wat jaren, kort na de omschakeling naar het winteruur en dus als het vroeg donker wordt, houdt de Fietsersbond her en der in Vlaanderen actie. Het doel is de fietsers bewustmaken van het belang van gezien te worden. De simpelste en bij wet verplichte manier is om verlichting te voeren.

08 november 2021, Brugsevaart

Soms doen we dat samen met de politie en andere organisaties, dit jaar deden we het alleen. De locatie die we kozen: de ‘blauwe brug’ ofte de voetgangers- en fietsersbrug waarmee je via het Westerringspoorpad over de Brugse Vaart rijdt. Je weet wel: die plek waar je met je fiets eerst door een kloof moet rijden, dan (richting Mariakerke) wat onmogelijke bochten moet nemen om dan aan de lichten door een soort trechter af te dalen tot het niveau van de rijbaan. (Wanneer zou dat ooit eens goed komen?)

08 november 2021, Westerringspoorbrug

Daar hadden we dus post gevat. En het was druk: de ene fietser na de andere.

08 november 2021, Palinghuizen
08 november 2021, Palinghuizen

Waarom nu ‘lichtfestival’? Wel met 4 man controleerden we gedurende een uur de verlichting van alle passerende fietsers. Controleren moet je verstaan als: kijken of er een (wit) voorlicht en een (rood) achterlicht zichtbaar waren. Criticasters zullen stellen dat we op de verkeerde plek stonden, maar gedurende dat hele uur waren er welgeteld drie fietsers waarvan de verlichting niet in orde was. Het kan amper beter, toch?

08 november 2021, Machinistenpark

Om de puntjes op de i te zetten: het kan beter.

De verlichting kan kwalitatief in een aantal gevallen beter, zoals licht dat blijft branden als je stil staat; licht dat wat meer is dan een zwak schijnsel, net voldoende om aan de wet te voldoen; een koplamp die goed afgesteld is en niet gericht op de sterren of het voorwiel; een achterlicht dat meer is dan één felle led…

08 november 2021, Machinistenpark

Maar de meesten waren pico bello in orde. Een dikke pluim dus voor de Gentse / Wondelgemse fietsers. Als het zo doorgaat, hoeven we geen zo’n acties meer te voeren. De volgende keer zoeken we wellicht een plekje meer in het centrum, met meer fietsende studenten. Eens zien of we daar meer onverlichte geesten zullen treffen.

08 november 2021, Machinistenpark

Antwerpsesteenweg éénrichtingsverkeer

Om de druk van het autoverkeer op Sint-Amandsberg tijdens de Dampoortwerf te beperken, is sinds vandaag de Antwerpsesteenweg éénrichtingsverkeer tussen Grondwetlaan (Potuit) en Schoolstraat. De aanpassing was aangekondigd, kwam in de media en er was duidelijke signalisatie.

Alle automobilisten volgden dus meteen de nieuwe regels op, zoals we gewoon zijn.

Pardon?

U twijfelt?

Oordeelt u zelf.

In sommige steden is de politie in groten getale aanwezig bij zo’n nieuwe situatie. In Gent is dat blijkbaar geen prioriteit – zelfs niet aan de voordeur van het politiecommissariaat.

De navel

Drie dagen lang een Fietsbult over de navel van de Gentse mobiliteit: de Dampoort.

We zijn als Fietsersbond 700% pro openbaar vervoer. 100% per dag van de week. De O van het STOP-principe is een essentieel onderdeel van onze maatschappij. Zonder De Lijn, NMBS en Infrabel staat Gent stil. Daarnaast mogen we niet blind zijn voor hun vergissingen / fouten / blunders in het heden, het recente verleden en het verre verleden. Eén van die vergissingen uit het verre verleden is dat bij de ontdubbeling van het aantal treinsporen in het Dampoortstation (in de jaren 1960/70) de vier bogen van de Dampoort niet vervangen zijn door een echte spoorviaduct. Dat zou een pak meer mogelijkheden gegeven hebben om voetgangers, fietsers, bussen en auto’s veilig voorbij deze mooie maar lompe stadsmuur te krijgen. Ik weet wel: niet iedereen zal het hier mee eens zijn. Mooie romantiek heeft zijn rechten. Maar niet hier. Niet op de navel van Gent. Niet op dit meest intense knooppunt van straten, treinsporen en kanalen. Dè Gentse mobiliteitsnavel. Al is de omvorming van het goederenstation tot een Dampoort-autoparking een échte, veel ergere blunder. Of toch minstens de manier waarop. Waar ter wereld ligt de in- en uitgang van een autoparking op een rotonde / complex verkeersknooppunt zoals de Dampoort? Waar? Iemand een antwoord?

We moeten met die bogen zoals ze zijn verder de toekomst in. Daar wordt nu niet aan geraakt. Infrabel heeft belangrijkere investeringen te doen. De knoop over de boven- of ondertunneling van de Dampoort voor autoverkeer is recent (eindelijk / eindelijk) doorgehakt: het wordt een tunnel tussen Kasteellaan en Koopvaardijlaan. Wie de saga van de Handelsdokbrug tot Verapazbrug volgde weet dat zo’n dossier nog 10 à 30 jaar kan aanslepen.

Positief: in de huidige Dampoortwerf wordt de riolering voor de toekomstige Land Van Waaslaan voorbereid. Die Land Van Waaslaan is één van de schandes van het Fietssnelwegennetwerk. Het is koffiedik kijken wanneer die afgeleefde laan annex moordstrookjes op de schop gaat. Maar kijk: er wordt op een mogelijke werf geanticipeerd, en dat is goed.

Ook positief: de kop van de Koopvaardijlaan wordt omgebouwd zodat de verhuis van de kleine ring R40 daarheen (via de toekomstige Verapazbrug) mogelijk wordt. Belangrijk: er komen verkeerslichten. En eindelijk (!) / eindelijk (!) komt er onder de bogen een tweerichtingsfietspad dat aansluit op de Antwerpsesteenweg. Daarmee wordt deze Gentse navel alweer een beetje fietsvriendelijker. We hopen dat de rest snel volgt.

Volgens de kranten is dinsdag 9 november de dag dat de volgende fase van de Dampoortwerf start. Het bouwverlof is voorbij. Het werfmateriaal staat klaar:

07 november 2021, Antwerpenplein

Wat zullen ze maandag 8 november doen? Wordt dat een dagje voorbereiden, of wordt het wat chaos voor fietsers en voetgangers, zoals bij het einde van de vorige fase? Ik gok op het eerste, want deze verkeerslichten moeten nog gemonteerd worden:

07 november 2021, Octrooiplein

Maar ik houd mijn hart lichtjes vast. In ieder geval, deze oversteekplaats verdwijnt komende week voor lange tijd:

07 november 2021, Antwerpenplein

De nieuwe oversteekplaats werd reeds geschilderd voor het bouwverlof, wat in combinatie met een manke werfopvolging twee weekdnds geleden een paar dagen lang tot fietschaos leidde. Mijn gedacht: deze navelwerf vraagt elke avond een overkoepelend werfnazicht om na te kijken of alles nog helder en veilig is. Ook voor de reizigers van De Lijn:

07 november 2021, Octrooiplein

Want is dit niet één van drie belangrijkste knooppunten van openbaar vervoer in Gent?

Het advies van Wegenenverkeer is om vanaf dinsdag 9 november zoveel als mogelijk met de auto weg te blijven van de navel.

07 november 2021, Antwerpsenplein

Ik ben geneigd om te adviseren: blijf er (indien mogelijk) ook even weg met de fiets. Of vertrek minstens wat vroeger dan anders. Het zal voor iedereen wennen zijn, ook voor fietsers en voetgangers. En wennen doe je beter op het gemak. De ruimte voor fietsers en voetgangers voorbij de Dendermondsedoorgang is sowieso krap, en smaller dan voorheen. De oversteekplaats aan de kop van de Dendermondsesteenweg lijkt me moeilijk voor fietsers (zie het kaartje verder onderaan). Zo’n scherpe bocht zonder fietsopstelstrook kan zeer zéér ongevalgevoelig zijn. Hopelijk vergis ik me. Vraag is ook of de Gentse Flikken deze overgangsfase zullen begeleiden. In andere steden nemen ze die verantwoordelijkheid. In Gent meestal niet. Bij werven is het eerder “hands off”.

De info over de Dampoortwerf staat verwarrend verspreid over verschillende webpagina’s van Wegenenverkeer. Deze eerste pagina moet je als fietser vooral niet consulteren als je wil begrijpen waar je deze week kan fietsen. Idem voor de pagina “timing en fasering”. De pagina “actuele hinder” is de derde en de goede. Daarop staat dit kaartje :

Het blokje linksboven is essentieel voor wie de Dampoort wil dwarsen van zuid naar noord. Wie de Dampoort kan vermijden: de noord-zuidfietsas in het Baudelopark is al een tijdje weer open voor fietsverkeer.

In de straten rondom de navel verschenen er pancartes met een infokaart voor fietsers. Dat is een hoopvolle evolutie.

07 november 2021, Antwerpsesteenweg
02 november 2021, Kasteellaan

Bizar (maar onbelangrijk) detail: deze versie van de kaart staat niet op de website van Wegenenverkeer. Toeval of niet (belangrijk detail), aan de oversteekplaats aan de Gandastraat werden nagelnieuwe fietswegwijzers geplaatst:

02 november 2021, Kasteellaan

Let op het kleine paaltje met het knooppuntenbordje, dat nu “omarmd” wordt door de grote broers. Of zijn het grote zussen? (off topic @ Stad Gent, waar blijft dat lang beloofde gebiedsdekkende fietswegwijzerplan?) Ook positief: de Antwerpsesteenweg en de omliggende woonstraten krijgen een circulatieplan, zodat het autoverkeer de wijk niet overspoelt. Voor fietsverkeer verandert er niks, vermoed ik. Klopt dat?

Conclusie: er is er geen. Behalve: dit wordt voor àlle weggebruikers van de navel een moeilijke periode, waarbij we met zijn allen het hoofd winters koel moeten houden. Bij het middenkader van Agentschap Wegen en Verkeer is er in Gent écht wel aandacht voor het fietsverkeer in en rondom de navel. De aannemers en werftoezichters van deze werf waren in oktober niet fietsvriendelijk genoeg. Ik duim voor een betere novembermaand. Noteer alvast dit gsm-nummer: 0476 72 22 57. Dat is het nummer van de bereikbaarheidsambtenaar van “dit dossier”. Merkt u zaken die niet kloppen: bel haar tussen 09u en 17u. Of mail bereikbaar.ovl@wegenenverkeer.be, en zet fietsbult@fietsersbondgent.be gerust in cc.

Oh ja, ook benieuwd waar het Station Gent-Zeehaven ligt?

07 november 2021, Antwerpsesteenweg

Voor zij die de weg op de navel kwijt zijn, de rustplek staat klaar:

07 november 2021, Dendermondsedoorgang

Liesbeth

Er zijn in en rond Gent véél wegenwerven aan de gang. Er zijn er ook veel op komst. En dat is goed. De achterstand die afgelopen decennia “opgebouwd” werd mocht niet blijven duren. Remember Meulestedebrug. Beleef de gruwel van het Tolhuis. We leven in een decennium van het échte opbouwen, meestal met een fietsvriendelijke ontwerp. Sommige van die wegenwerven lopen. Andere kruipen. Sommige zijn professioneel georganiseerd. Sommige lijken hopeloos. De ene aannemer is de andere niet. De ene werfcontroleur is de andere niet. De ene communicatie is de andere niet. In de wegenbouw is niets menselijks onmogelijk. In de twee richtingen.

Zondag passeerde ik Liesbeth op de Frans Van Ryhovelaan. Dàt was lààng geleden. Even stoppen. Babbelbabbel. Was de baby nu al een peuter of een kleuter? “Ik fiets efkes verder mee” zei Liesbeth. “Ik woon nu op het Westerringspoor. Dat is wijs zeg! Ik fiets nu overal ècht wree vlot naartoe. Allez, bijna overal. Ik fiets vaak naar mijn broer in Sint-Amandsberg. Om van de Wiedauwkaaibrug via dat parkje tot aan het Kapitein Zeppospark te geraken.. die oversteek aan de Muidepoort… dat is vies. Wordt dat ooit veilig?

24 oktober 2021, Hakkeneistraat

We nemen afscheid aan de rotversleten Hakkeneistraat. Dat is nu een wegenwerf, met -volgens Liesbeth- een goed fietsomleidingsplan.

24 oktober 2021, Hakkeneistraat / Morekstraat

De Hakkeneistraat werd jarenlang “geclaimd” door De Lijn om er “uitwijktramsporen” te leggen. Maar -oef!-dat is niet meer nodig. En zo kan de Stad Gent deze missing link in het Westerringspoor eindelijk volwaardig fietsvriendelijk heraanleggen. Terwijl het begin dit jaar nog leek dat deze rampstraat tot 2024 schots en scheef zou blijven liggen, is er in september 2021 een wegenwerf begonnen. Dat lijkt op een ferme tour de force van de Stad Gent! Op de website van de stad vind ik geen info over ontwerp of timing. Volgens dit krantenartikel zou deze werf dit jaar rond zijn. En uit de werf kan je lezen dat het pad zal aansluiten op het bestaande pad langs de Grensstraat en de Zandstraat.

24 oktober 2021, Westerringspoor tussen Grensstraat en Seingeverspark

Tour de force! Liesbeth zal nog blijer zijn.

Werfnieuws: Motorstraat (5)

In de Motorstraat gaat het vooruit. Na het zomerbouwverlof werd het hele kruispunt met de Hogeweg (jammer genoeg) enkele weken volledig afgesloten. Ondertussen is het kruispunt weer open en namen we een kijkje.

Komende van de Lourdesstraat krijg je een mooie bocht naar de verhoogde oversteekplaats:

Het lijkt ons echter een vrij lichte drempel. De praktijk zal uitwijzen of die zal volstaan om het gemotoriseerd verkeer voldoende te vertragen. Van de overkant ziet het er zo uit:

Motorstraat, 20 september 2021

Na de oversteek kan je rechtdoor richting Weba en Muide of naar links verder richting Hogeweg:

Dit fietspad laat tweerichtingsverkeer toe tot aan de Noordveenakkerstraat. Dit is namelijk de huidige route van de fietssnelwegring F400 van Dampoort door de Visitatiestraat naar de Muide en verder langs het Westerringspoor naar Mariakerke en het Sint-Pietersstation. Fietsers op deze route moeten nu de Hogeweg en de Motorstraat niet meer oversteken.

Na de spoorwegbrug wordt de weg beheerd door de Stad Gent en gaat het asfalt over in beton. Het is ons niet duidelijk wat daar de reden van is.

Maandag kwam er in de bocht nog een beetje extra beton bij:

Hogeweg & Noordveenakkerstraat, 25 oktober 2021

Ook rechtsaf is het nieuwe pad langs de spoorweg richting haven intussen klaar:

Op het stuk dat aansluit tegen de autorijbaan worden later nog betonnen Jerseyblokken geplaatst.

Bij deze drempel op de Singel stellen we ons ook de vraag of ze voldoende zal zijn. Daarna kruis je de spoorweg om de haven in te rijden. Helaas moet je de sporen nog steeds onder een vrij kleine hoek dwarsen, maar je krijgt wel een stuk meer plaats dan voorheen. Na de overweg kom je op het bestaande tweerichtingsfietspad uit.

Ook het (veel te smalle) fietspad langs de R4 vanuit Zelzate is tussen de fietsbrug aan de Veeweg en dit kruispunt weer opengesteld.

Singel, 22 oktober 2021

Verlichting ontbreekt voorlopig nog steeds, waardoor het in deze donkere dagen ferm opletten geblazen is. Doodzonde voor een omleidingsroute van en naar Oostakker. Er werd ons beloofd dat dat op korte termijn zou opgelost worden. Maandag werd wel al de definitieve signalisatie geplaatst.

Daarmee lopen de werken aan dit spaghettiknooppunt langzaam af. Het resultaat: een verademing ten opzichte van de rampsituatie die er lag sinds de aanleg van de wegtunnel in de jaren ’80. De haven wordt er veel beter bereikbaar.

Perfect? Dat nu ook niet. Het is geen spaghettiknooppunt meer, maar soms (soms) wel nog maraconi. Zullen de fietspaden voldoende gedimensioneerd blijken in de spits? Op rustige momenten voelen ze comfortabel aan, maar niet bijzonder ruim. De gelijkgrondse overwegen blijven zowel een gevaar als een bron van tijdverlies. Zo is de fietsoversteek op het einde van het deel Motorstraat dat beheerd wordt door de stad en het deel dat beheerd wordt door het gewest is ronduit fietsonvriendelijk én gevaarlijk. Er gaan geruchten dat er ooit een brug richting Weba zou komen, maar wie weet in welke eeuw…

Werfnieuws: Neuseplein

Na het dodelijk ongeval in de tramsporen aan het Lippensplein vindt De Lijn plots overal plaatsen waar er onderhoud aan de orde is. Eind september kondigden ze werken aan het kruispunt Neuseplein / Voormuide / Muidepoort / Sint-Salvatorstraat aan, die startten op 11 oktober.

Vooraf werd een omleiding voor fietsers gepubliceerd:

Fiets-omleiding Neuseplein (© De Lijn)

De omleiding langs het Handelsdok is logisch en vrij comfortabel. Ze is ook bruikbaar in beide richtingen, al staat ze maar in één richting op het plan. Helaas is deze omleiding op het terrein compleet onvindbaar.

Vanuit de Muide is de eerste aanwijzing dat er iets aan de hand is zo’n 50 meter voor het kruispunt:

Voormuide, 16 oktober 2021

Eenmaal op het kruispunt zelf lijkt er niets anders op te zitten dan rechtsaf te slaan.

Voormuide, 16 oktober 2021

Iets verderop verschijnt dan toch een omleidingspijl in de andere richting. Wel fijn om te zien dat hier omleidingspijlen met een bestemming gebruikt worden – dat is een evolutie die we graag overal zouden zien. Zeker bij verschillende werven met mogelijk overlappende omleidingen is dat geen luxe.

Draai je je dan om, dan zie je nog net een verkeersbordje piepen dat inderdaad aangeeft dat je het fietspad in die richting kan gebruiken. Hopelijk ontmoet je er geen tegenligger.

De bestaande oversteekplaats wordt dan wel nog vrij duidelijk aangegeven.

Mag je hier eigenlijk wel links fietsen? Dat is enigszins twijfelachtig, tot…

In de andere richting krijg je niet bijster veel te zien, behalve aan de oversteekplaats:

Daar verstopt de omleidingspijl zich weer achter de andere signalisatie. Het opschrift “Dok-Noord” doet hier wel even de wenkbrauwen fronsen: weliswaar technisch correct, want ook de weg die verder het Handelsdok volgt, heet Dok-Noord, maar de meer waarschijnlijke bestemming met die naam ligt hier rechts.

Niet voor de eerste keer blijkt dat het opmaken van omleidingsplannetjes voor fietsers steeds beter lukt, maar de uitvoering op het terrein ver achterloopt. De Lijn en haar aannemers hebben nog heel wat werk de komende jaren – hopelijk slagen ze erin om ook op dat vlak vooruitgang te boeken.

Werfnieuws: Dampoort (fase 2)

De werken aan de Dampoort schuiven door. Sinds 2 oktober zijn de bushaltes verplaatst naar o.a. de Kasteellaan en werden daar de fietspaden verschoven.

Van de Dampoort weg werd één rijstrook voorbehouden voor bussen en rijden fietsers over de parkeerstrook.

Richting Dampoort werd een omleiding over de NMBS-parking voorzien, met een stukje nieuw comfortabel asfalt. (Zeker comfortabeler dan het bestaande klinkerfietspad.)

Sinds 18 oktober wordt er ook gewerkt aan de Dendermondedoorgang, de boog het dichtst bij het station. Daarvoor wordt het fietspad langs de bogen onderbroken en worden fietsers richting Sint-Amandsberg afgeleid langs de Dendermondsesteenweg. Helaas loopt er op het omleidingsfietspad ook een onaangekondigde werf en stond er op de rijbaan een bestelwagen geparkeerd. Het is moeilijk te begrijpen dat deze werken niet beter op elkaar worden afgestemd. Ook de tijdelijke inrichting van het laatste stukje Dendermondsesteenweg kon beter: nu reden de meeste automobilisten deels op het fietspad.

Over het algemeen is de signalisatie in deze fase goed, al wordt meteen duidelijk dat vele weggebruikers tijd nodig hebben om aan een nieuwe situatie te wennen.

Het gewenste compromis?

De lang beloofde wijkmobiliteitsplannen voor Dampoort en Oud-Gentbrugge zijn geboren. Een dag te vroeg, zeggen sommigen. Een jaar te laat, zeggen anderen. Deze plannen hadden ingevoerd moeten zijn voordat de Dampoortwerf begon. Het wordt nu: nà de Dampoortwerf. Logisch voor de Dampoortwijk, maar doodjammer. Al lijkt het me even logisch om het plan van Oud-Gentbrugge wèl zo snel als mogelijk in te voeren.

Dat vat mijn eerste commentaar op dit plan goed samen. Er spreekt géén dringende klimaatambitie uit. Géén. Het voelt aan als: een fors compromis. Dat gevoel had ik minder bij het Circulatieplan. Dat plan gaf een gevoel van hoop. Er waren mindere aspecten aan, maar bij de invoering in de lente van 2017 bleken de positieve effecten zoveel groter dan ik verwacht had. De mindere punten kwamen er vooral waar “de politiek” niet wilde luisteren naar “de ambtenarij”, bijvoorbeeld in de sector rond de Sleepstraat. Mobiliteit is zoals geneeskunde: halve oplossingen / compromis-oplossingen werken niet. Denk aan de onbestaande fietsverbinding tussen Rabot en het centrum. Denk aan de Rozemarijnstraat, waar bewoners niet stadinwaarts mogen fietsen. We weten dat er afgelopen jaar lang politiek onderhandeld is. Lees: geschaafd en getimmerd aan het ambtenarenplan. Vandaar mijn eerste huiver. Maar zelfrelativering is hier op zijn plaats. Het is een eerste indruk. Hopelijk spreekt de concrete detailuitwerking mij tegen.

Ik vroeg de companen van de Fietsersbond om een reactie. Jan G schreef:

Moeilijk. Is om te beginnen blijkbaar een politiek compromis. Compromissen zijn nooit ideaal. Uiteraard zal er weer protest zijn, want dat was er al bij de voorstellen en de meningen waren en zijn verdeeld.

Als ik het als fietser bekijk, zijn er nog veel onduidelijkheden. In de persvoorstelling van de stad wordt gewag gemaakt van fietsstraten en dergelijke, maar op het plannetje vind ik die niet terug. Verder is het afwachten: wat op een plan staat en wat als aanduidingen op de weg komt, is niet noodzakelijk hoe de verkeersdeelnemers zich gedragen. Ik bedoel: neem de fietsoversteekplaats aan het Graaf Van Vlaanderenplein. Daar hebben de automobilisten theoretisch voorrang. In de praktijk is het de gewoonte dat fietsers voorrang krijgen. Dergelijke zaken zijn moeilijk in te schatten.

Zeker in de beginperiode verwacht ik dat bepaalde straten heel wat meer verkeer te slikken zullen krijgen (Waterkluiskaai) en andere natuurlijk weer minder (Gentbruggestraat).

Het belangrijkste en moeilijkste punt is Gentbruggebrug. Mijn vermoeden is dat die brug door de ingreep helemaal niet veiliger wordt, want die zal niet of amper minder verkeer te slikken krijgen. Het verschil is dat de autostroom aan de kant van Sint-Amandsberg de Waterkluiskaai op gestuurd wordt. De Gentbruggestraat wordt wel beter, want er zal geen doorgaand verkeer meer mogelijk zijn (afhankelijk van hoe die filtering in de praktijk uitgevoerd wordt), maar de brug blijft voor fietsers even onveilig. M.a.w. je kind van 8 met de fiets over die brug sturen, zal je nog steeds niet doen.

Over naar de wondere wereld van de perceptie. Je merkt aan alles dat we alweer vertrokken zijn voor een rondje “nieuw woord kiezen”. Na 1997 was het woord “circulatieplan” lang taboe. Niet enkel het woord: ook het heldere recept. Allemaal door dat liberale verkiezingstrauma, het “Van Rouveroi-trauma”. Anno vandaag is er een duidelijk taboe op het woord én op het succesvolle recept “autoknip”. Het succesvolle recept van het Circulatieplan om de natuurlijke grens van een rivier of kanaal optimaal te benutten, mocht niet herhaald worden. Gentbruggebrug kreeg hierdoor een -deels opgeklopte- symboolfunctie. De perceptie over dit plan moet en zàl zijn dat het een compromis is. En de vier partijen zullen publiek in koor zeggen dat het een zéér goed plan is. At first sight lijkt niemand gelukkig met het plan voor Gentbruggebrug. Zoals Jan G schreef: wie zal zijn kind hierover durven sturen? Dat is trouwens een kernvraag voor àlle ingrepen. De Gentbruggestraat en “de vijfhoek” zullen zeker veiliger aanvoelen. Sommige straten zullen in de ochtendspits stadinwaarts veiliger aanvoelen, bijvoorbeeld het stukje Forelstraat tussen R40 en Wolterslaan. Daar komt overduidelijk ochtendspitszuurstof. Maar wat in de avondspits? En wat met de dwarsing met de Fietssnelweg F400? (zie verderop)

Ondertussen staan zowel de klassieke als de sociale media vol met de mogelijke autosluiproutes doorheen de Dampoortwijk. Doorgaand autoverkeer wordt niet 100% uit de wijken gehaald: het wordt moeilijker gemaakt. Voldoende moeilijk om op sociale media x aantal scheldtirades te doen oplaaien. Dat wijst op het ontmoedigende karakter van het plan: autobestuurders zien in de eerste plaats dat hun gewoontes doorbroken worden. Vanuit mijn standpunt: positief. Maar het maakt voor mij de modal shift onvoorspelbaar. Dat was bij het Circulatieplan anders: er was hierover een zekerheid en het viel nog beter uit dan gehoopt. We weten dat autoverkeer als water is. Vraag: hoe zullen de Wazes en Google Maps van deze wereld hiermee omgaan? Zullen vrachtwagens die blind op hun GPS draaien zich vastrijden? En zullen de onderbetaalde koerierbedrijven nog meer rodeo’s rijden of in deze wijken overschakelen naar andere modi? (zie het bestuursakkoord verderop)

De allerbelangrijkste vraag is niet: zullen deze plannen minder autoverkeer door de wijken jagen? De vraag is vooral: zal dit plan mensen stimuleren om meer te stappen, te fietsen of het openbaar vervoer te gebruiken? Zo ja, wat is het streefdoel qua modal shift en op welke termijn? Het zou goed zijn mocht het stadsbestuur hierop antwoorden.

Positief: as we speak worden zone 30’s verder over de stad uitgerold. Lady L sms’te gisteren vanuit de Koning Albertlaan: “Wij worden zone 30!” Gedragswijzigingen hebben ook handhaving nodig. Zonder de intense medewerking van de Gentse Flikken lukt dat niet. Dat heldere engagement hoorden we nog niet.

Tot slot, pro deo: de geografie van de twee wijken is fundamenteel anders dan die van het gebied binnen de R40. De Dampoortwijk zit geprangd tussen Schelde, Destelbergen en de Land Van Waaslaan. Misschien is er geen waterdichte oplossing zoals binnen de R40 mogelijk. Maar als “de politiek” zoveel tijd nodig heeft om het plan van “de ambtenaren” politiek bij te sturen naar een compromis, dan vraag ik mij af wat het oorspronkelijk plan wel was. Mijn vermoeden: een beter plan dan wat nu voor ligt. Het zou goed zijn om ook dat plan te communiceren. Ik weet het: zo’n open communicatie past niet in onze huidige politieke zeden. Maar het geeft de vier partijen alle kansen om naar de eigen achterban te communiceren. En het geeft alle mensen die niet tot een achterban behoren de kans om te objectiveren. So far mijn hoogst persoonlijke bedenkingen.

Over naar de droge analyse. Daarvoor bekijken we een aantal van de belangrijkste fietsroutes op het Stadsregionaal fietsnetwerk Gent. (de screenshots hieronder komen daaruit). We zetten de bril op van de niet assertieve fietsers, en de “bijna-fietsers”. Zullen deze twee wijkmobiliteitsplannen de uitbouw van het fietsnetwerk mogelijk maken of net belemmeren? Waar zal het (subjectieve) veiligheidsgevoel mensen op de fiets lokken? Waar niet? We weten allen dat één zwakke schakel voldoende is om een vrachtschip vol goede ambities te torpederen.

Maar laat ons beginnen met het bestuursakkoord uit 2018. Leest u even mee:

Herlees dit even van zodra alle details van de wijkmobiliteitsplannen bekend zijn.

Eerste analyse: de Fietssnelwegen. Die lopen enkel doorheen de Dampoortwijk.

Het plan geeft de Nijverheidskaai (F403) alle kansen om door te groeien tot fietsveilige as. Alleen lees ik te weinig details om te zien of de verbinding tussen Waterkluiskaai en Nijverheidskaai fietsveilig gemaakt wordt. Haalbaar.

Minder goed scoort de as Bijgaardepark / Denderlaan op de F400. De oversteekplaats op de Forelstraat blijft in dit plan een gevaarlijk punt. Autoverkeer vanuit de R40 zwaait daar met forse snelheid de bocht om. Voetgangers die op het kruispunt met de Heernislaan groen licht krijgen, hebben een engelbewaarder nodig. Ook voor de automobilisten zal dit kruispunt een zwart punt blijven, want enkelingen zullen de verbodsborden om linksaf te slaan blijven negeren. Dat zie ik dagelijks. Ik woon vlakbij (lees meer hier) en ken er de gevaren door en door. Voor mij is dit één van de zwartste kanten van het compromis.

Tweede analyse: het BFF (Bovenlokaal Functioneel Fietsroutenetwerk).

Het deel van de Dampoortwijk tussen Dendermondsesteenweg en Land van Waaslaan kreeg de meest grondige aanpak. Hier lees je bijna een waterdicht circulatieplan. Autoverkeer wordt er grotendeels lokaal. Dat zal dit armere deel van de wijk (met een intense bolide-cultuur) ongetwijfeld leefbaarder maken. Het geeft zuurstof aan de fietsas Nieuwhof / Bruneaustraat / Jean Béthunestraat / Doornakkerstraat / Jos Verdegemstraat. De korte passage van de Dendermondsesteenweg is de zwakste plek, want die blijft zoals voorheen. Dat stukje was reeds lang zone 30 en loopt af naar de Dampoort. Benieuwd of hier een flankerende maatregel op de planning staat.

We steken de Schelde over naar de BFF-fietsas Braemkasteelstraat / Emanuel Hielstraat / Gentbruggekouter / Jules Van Biesbrouckstraat / de gewenste fietsbrug over de Schelde / terug in Sint -Amandsberg: Paul De Ryckstraat. Die laatste straat deelt in de zuurstof van de Nijverheidskaai: exit het intense sluipverkeer richting Destelbergen. Het eenrichtingsverkeer op de brede Gentbruggekouter en de knip aan het Gentbruggeplein creëren zuurstof en mogelijkheden voor fietspaden. De keuze om de Emanuel Hielstraat nergens te wijzigen en het statuut van Wijkontsluitingsweg te geven, matcht niet met een BFF. Wat wordt hiervoor de oplossing? Deze as gaat in 2022 op de schop. Fietssuggestiestroken lijken niet de goede oplossing. Wat deze as betreft: hoe sneller de fietsbrug over de Schelde er komt hoe beter.

Duidelijk leesbaar: de NA BBF-as Oude Brusselseweg krijgt door tegengesteld auto-eenrichtingsverkeer alle kansen / zuurstof om uit te groeien tot een veilige fietsas. Daar is nog veel werk aan. Dat kan -mits voldoende zorg, ook op de andere delen / straten- een belangrijke fietsruggengraat van en naar Melle worden. Zo moet het veel te smalle (heraangelegde) stuk Oude Brusselseweg tussen Louis Van Houttestraat en Sasstraat opnieuw aangepakt. De knip van de Ankerslaan maakt de Gentbrugse “vijfhoek” overzichtelijker en autoluwer. Ook dàt zal deze fietsas ten goede komen.

Zo land ik vrij dicht bij een genuanceerde conclusie: dit zijn geen state of the art fietsvriendelijke wijkmobiliteitsplannen. Zoals het nu leest: een stapje daarheen. Naar mijn aanvoelen: een te klein stapje. In sommige straten en kruispunten: een grote stap. In andere: kleine stapjes of geen stap. In sommige wijkdelen zal de autodruk van doorgaand autoverkeer fors afnemen. Andere straten blijven vermoedelijk auto-streetcanyons.

Er blijven veel vragen open. Voor de mensen die nu al dagelijks fietsen wordt het in globo beter. Ik herhaal de vraag: welke modal shift zal hier uit voortkomen? Zal het voldoende zijn om mensen hun fietsangst te doen overwinnen? Of ben ik net als bij het Circulatieplan in 2017 niet optimistisch genoeg? The proof of the pudding is in the biking.

Terrasje

Het lijkt alsof we de ergste virusbladzijden omgedraaid hebben. De Klimaatmars kon doorgaan alsof er geen virusje aan de lucht was.

10 oktober 2021, Brussel
10 oktober 2021, Brussel
10 oktober 2021, Brussel
10 oktober 2021, Brussel
10 oktober 2021, Brussel

Dat was maar goed ook, want het kleinste kind weet ondertussen dat het hoog tijd is om de grootste planetaire bedreiging in te dammen.

10 oktober 2021, Brussel

Hoe gaat ons Gentse stadsbestuur – de optelsom van vier (4) politieke partijen- hier verder mee om? Worden er nagels met koppen geslagen, of wordt er getalmd en getreuzeld? Mobiliteit, en meer bepaald de acht Wijkmobiliteitsplannen, zijn voor de klimaatzaak een belangrijk dossier. In mobiliteitszaken zijn compromisssen meestal synoniem met status quo.

De wijkplannen zijn minstens even belangrijk voor de verdere uitrol van het Gentse Stadsregionaal fietsnetwerk. Het is door deze bril dat we de plannen zullen beoordelen. De lancering van de eerste twee wijkmobiliteitsplannen was beloofd voor begin 2021. Ondertussen zijn we een zwangerschap verder. Lang kan het niet meer duren voor de eerste twee wijkplannen geboren worden. Hopen we.

Ik hoop hevig dat die eerste wijkplannen state of the art goed zijn, en een even grote impact hebben als het Circulatieplan uit 2017. Dat vraagt (politieke) moed, want het betekent: de verplaatsingsgewoontes van het gewoontebeest “mens” in vraag stellen. Iederéén weet: twee jaar na de invoering van zo’n plan wil de grote meerderheid van de mensen niet meer terug naar de oude situatie. Iederéén weet: een minderheid zal blijven “weurtelen”. Dat was zo in 1997. Dat was zo 2017. En ja, dit alles was 30 jaar geleden -mits politieke moed- makkelijker geweest.

Vandaag komen we met zijn allen uit een zware periode. Dat maakt dat er – zeker in steden- wat meer spanning dan anders in de lucht hangt. Voor sommigen gaan onze huidige coronavrijheden niet ver genoeg, voor anderen gaan ze veel te ver. Dàt alleen al. Feit is: we zijn nog niet terug waar we horen te zijn. Theaters en concertzalen zitten nog niet vol. Het openbaar vervoer wordt nog niet ten volle benut zoals voorheen. Maar zo’n kakelverse Klimaatmars toont overduidelijk dat ook dààr de medicijnen dringend, dwingend èn drastisch moeten zijn. En ja: ook al is het vaccin bekend en beschikbaar, sommigen mensen lopen liever met hun kop tegen de muur dan te leren van wetenschappers. Dat is in mobiliteitszaken ook zo.

Wie denkt dat zo’n wijkplannen een druppel op een hete plaat zijn vergist zich. Het Circulatieplan binnen de R40 toonde overduidelijk dat een goed plan veel mensen helpt om hun mobiliteitsgewoontes deels te herdenken. Zo wordt het leefbaarder én verkeersveiliger. De formule was reeds elders toegepast (bijvoorbeeld in Brugge, vorige eeuw al). Na Gent zijn ook (minstens) Leuven, Kortrijk, Hasselt, Aalst en Geraardsbergen op zoek naar de beste lokale formule om hun stad(je) via mobiliteitsingrepen en/of circulatieplannen autoluwer te maken. Zijsprongetje: op de fietstocht zondag naar Brussel viel het op: overal te lande worden fietsstraten ingericht.

De wijken Dampoort en Oud-Gentbrugge zijn transitwijken. Hét probleem van Oud-Gentbrugge is dat teveel autoverkeer de wijk als transitzone gebruikt tussen de E17 en hun bestemming in Destelbergen, Oostakker of Sint-Amandsberg. Ze willen de Brusselsesteenweg, maar vooral de Dampoort vermijden. Hét probleem van de Dampoortwijk is dat doorgaand autoverkeer de Dampoort wil vermijden. In tijden van Waze is dat een makkie. Véél te makkie.

Een zomers terrasje half september op het kerkplein van Gentbrugge toonde me de spreidstand van de huidige situatie. Steeds meer ouders nemen de fiets om hun kinderen van en naar school te brengen. Het aantal kinderen op de fiets groeit snel.

17 september 2021, Sint-Simonstraat / Emanuel Hielstraat
17 september 2021, Sint-Simonstraat / Emanuel Hielstraat
17 september 2021, Sint-Simonstraat / Emanuel Hielstraat
17 september 2021, Sint-Simonstraat / Emanuel Hielstraat

En daar laveert dan het doorgaand auto-, bus- en vrachtwagenverkeer doorheen. Of is het omgekeerd? Hoe krijg je deze cirkel doorbroken? Dames en heren politici, doe eens rond 15u een terrasje op Gentbruggeplein, en observeer het verkeer. Op de hoek van de Sint-Simonstraat en de Emanuel Hielstraat is er een nieuw café, mét een terras. Je zal merken: zo’n observatie van het verkeer rond het terras is soms hartverwarmend, maar al te vaak slecht voor je hart. Wat doet een Flixbus op dit plein? (Reactie via Messenger: De FlixBus reed daar niet als reisbus die een sluikweg zocht. Maar wel als een Covid-versterkingsrit voor De Lijn. De Lijn heeft namelijk tot en met 30 september in de spitsuren extra bussen ingelegd op de drukste ritten. Aangezien zij zelf al haar bussen inlegt tijdens de spits deed zij een beroep op autocarbedrijven die ook zwaar getroffen werden door de maatregelen. Dus deze bus reed daar omdat hij een bus op lijn 3 volgde om zo capaciteit aan te bieden zodat reizigers beter afstand konden houden van elkaar. Wat dus een goede zaak was.)

17 september 2021, Emanuel Hielstraat

Wat doet al dat doorgaand autoverkeer hier, op weg naar Gentbruggebrug en verder? Zo’n terrasbezoek helpt om te begrijpen hoe doorgaand verkeer de leefbaarheid èn veranderend gedrag (letterlijk) blokkeert. Doorgaand autoverkeer dat vrij baan krijgt in smalle straten remt de klimaattransitie af. Doorgaand autoverkeer hoort op de paar hoofdassen te blijven. Daar dienen die assen voor.

Louisa d’Havébrug geeft fietsende kinderen kansen

Gents MilieuFront, Fietsersbond Gent en Ledeberg Breekt Uit organiseerden op donderdag 7 oktober 2021 voor de vijfde keer een kinderfietstelling. Ter hoogte van de Louisa d’Havébrug tekenden we niet alleen voor de vijfde keer op rij een toename van het aantal fietsers die de Schelde kruisten op, maar ook – in vergelijking met vorige jaren- een toename van het aantal kinderen op de fiets. Toch zien de drie organisaties nog belangrijke verbeterpunten.

07 oktober 2021, aan Louisa d’Havébrug

We telden ter hoogte van de nieuwe Louisa d’Havébrug alle fietsers en kinderen op de fiets, tijdens de ochtendspits, tussen 8u en 8u30. We telden niet aan de Stropbrug dit jaar, want deze is momenteel volledig afgesloten voor heraanleg. Momenteel is de Louisa d’Havé brug de enige ontsluiting voor de fietsers vanuit de zuidelijke rand (Ledeberg, Gentbrugge, Merelbeke) richting station en UZ. 

07 oktober 2021, Bellevuepark aan Louisa d’Havébrug

Tabel 1: aantal getelde fietsers (aandeel kinderen tussen haakjes)

 20162017201820192021
Stropbrug1056 (117)960 (114)1019 (140)1093 (165)nvt
Louisa d’Havébrugnvtnvtnvtnvt1187 (278)

We telden in beide richtingen zowel kinderen die zelf fietsen, kinderen in een bakfiets als kinderen op een stoeltje of in een fietskar. In vergelijking met 2019 telden we in totaal 8% meer fietsers, en zelfs 68% meer kinderen op de fiets.

07 oktober 2021, Bellevuepark aan Louisa d’Havébrug
07 oktober 2021, Louisa d’Havébrug

Het Louisa d’Havé-effect

“De Louisa” is nu ruim één jaar oud. Dat de nieuwe fietsbrug over de Schelde rendeert, was voor iedereen al zichtbaar. Onze cijfers tonen dit nu ook duidelijk aan. We zijn benieuwd naar volgend jaar wanneer de Stropbrug en de Louisa d’Havébrug beiden open zijn, hoe de verhouding en de totalen zullen liggen. Zijn er meer fietsers omdat het gemotoriseerd verkeer onmogelijk is of omdat er een veilig alternatief is? We hebben er geen zicht op hoe groot het effect van de corona-pandemie en het toegenomen thuiswerk is op het aantal verplaatsingen met de fiets.

07 oktober 2021, Bellevuepark aan Louisa d’Havébrug
07 oktober 2021, Louisa d’Havébrug

Knelpunten en werfverkeer

Om dit waar te maken, moeten er nog belangrijke knelpunten worden opgelost. Barbara Janssens (Ledeberg Breekt Uit): “De toeleidende routes vanuit Ledeberg zijn helaas nog zwakke schakels. De drukte met oa veel Lijnbussen op de rotonde aan Speurder blijft gevaarlijk, en ook de Henri Joseph Reystraat is een bottleneck. Dit tweerichtingsfietspad is te smal voor het aantal fietsers en de zichtbaarheid is er slecht. Het schrappen van de parkeerplaatsen op dit stuk en het autovrij maken van het gedeelte na de inrit van de parkeergarage, zou hier een belangrijk verschil kunnen maken.” Het huidige jaagpad langs de Schelde is ook te smal voor het aantal fietsers en de huidige omleiding – omwille van de de aanleg van het parkje naast de d’Havébrug – is bijzonder kindonvriendelijk. Het jaagpad heeft het statuut van fietssnelweg. We kijken uit naar het toekomstbeeld en de planning hiervoor.  

07 oktober 2021, Bellevuepark in opbouw
10 oktober 2021, Bellevuepark in opbouw
10 oktober 2021, Bellevuepark in opbouw
10 oktober 2021, Bellevuepark in opbouw, aansluiting met jaagpad naar Merelbeke
07 oktober 2021, Bellevuepark in opbouw, aansluiting met jaagpad naar Ledeberg/Gentbrugge

Aan de overkant heeft de omvorming van de Stropkaai tot fietsstraat gezorgd voor een veel rustiger en autoluwere omgeving. Maar, we maken ons wel erg veel zorgen over de aanwezigheid van werfverkeer in de straat: regelmatig mengen er zich tijdens de spits vrachtwagens tussen fietsers.

10 oktober 2021, Stropkaai

Dit soort levensgevaarlijke situaties moet absoluut worden vermeden. We maken ons ook zorgen over de aanvraag van omgevingsvergunning voor een parking op de hoek van Stropkaai en Sint-Juliaanstraat.

Grote snelheidsverschillen

De capaciteit van de fietsbrug is tijdens de ochtendspits bijna bereikt. Yves De Bruyckere (Fietsersbond Gent): “Toekomstige projecten moeten nog beter worden aangelegd ‘op de groei’. Het snelheidsverschil tussen elektrische fietsers en fietsende kinderen is soms schrikwekkend groot. Dat spanningsveld veroorzaakt een onveiligheidsgevoel. Een bredere dimensionering kan ervoor zorgen dat de jongste fietsers niet in de verdrukking komen. Het zal ook prettiger zijn voor voetgangers. ”  Gelukkig voldoen nieuwe projecten, zoals de onderdoorgang aan de Drongense Steenweg en de toekomstige fietsbrug over de Watersportbaan wel aan deze belangrijke voorwaarde.  

07 oktober 2021, Louisa d’Havébrug

Kind-ervaring als benchmark

Steven Geirnaert, coördinator GMF: “Met het oog op de toekomst zouden alle wegbeheerders voortaan bij de (her)aanleg van wegen en kruispunten moeten kijken vanuit het gezichtspunt van een kind. Zouden we een kind van 8 hier alleen, zonder begeleiding, durven laten fietsen of stappen? Daarop moet het antwoord ‘ja’ zijn, dat moet onze maatstaf zijn. Niet enkel de fietsbrug, maar de volledige route. Wat goed en veilig is voor een zelfstandig fietsende 8-jarige, is ook goed voor een 88-jarige en andere niet-assertieve fietsers of stappers.”

07 oktober 2021, Bellevuepark aan Louisa d’Havébrug