Home

Mail: opiniestuk sensibilisatie fietsers

24 november 2017

Van: Sybryn Maes [mailto:sybryn.maes@gmail.com]
Verzonden: vrijdag 17 november 2017 16:51
Aan: fietsbult@fietsersbondgent.be
Onderwerp: opiniestuk sensibilisatie fietsers

beste redactie van Fietsbult,

als fervente fietsers schreven wij een kort opiniestuk over de nood aan meer sensibilisatie en duidelijke richtlijnen voor het groeiende fietspubliek.

Misschien iets om op de blog te plaatsen indien jullie het passend vinden?
Alvast bedankt voor uw respons,

MVG
Sybryn & Dries

—————————————————————————————————————

Fietsinfrastructuur vs. Fietscultuur: wordt fietsend Vlaanderen voldoende gesensibiliseerd?
Sybryn Maes & Dries Van de Loock

Bij de transitie naar een duurzame wereld horen ook meer ecologische vormen van mobiliteit. Zo is de fiets in Vlaanderen aan een opmars bezig, en dat juichen we met zijn allen toe! Het stimuleren van verplaatsingen met de fiets zorgt niet alleen voor een toename aan fietsgebruikers, maar ook voor een grotere verscheidenheid aan fietsvormen en snelheden. Zowel de bakfiets-mama die haar kroost wil deponeren aan de schoolpoort, als de snellende pendelaar die op hetzelfde pad zijn vergadering wil halen, heeft het recht om zich in een veilig, harmonieus fietsverkeer te begeven. Helaas wordt dit ideaalbeeld van een harmonieus fietsend Vlaanderen veelal besmeurd door ontoereikende fietsvoorzieningen en het gebrek aan een helder wettelijk kader.
Deze zaken zijn ontegensprekelijk van belang, maar wat is de bijdrage van onze huidige “fietscultuur” aan de bezoedelde verkeerssituatie in Vlaanderen?

Sensibilisatienood bij groeiende fietsgemeenschap

Een betere fietsinfrastructuur en wettelijk kader gaan hand in hand met goed gedrag op de weg. Als dit laatste ontbreekt, zullen fietsvriendelijke wegen podia blijven voor fietsonvriendelijke ongevallen. Helaas is het belang van “duurzaam” rijgedrag nog te weinig bekend onder het fietsende volk.

Fietsers worden volgens ons te weinig gesensibiliseerd over elkaars aanwezigheid en hoe zich best te gedragen op de weg. Daarom pleiten wij voor meer sensibilisering en aandacht voor het gedrag van alle fietsers op de weg, in combinatie met het uitwerken van een begrijpelijke wegcode. Want ook al zijn risico’s bij fietsongevallen misschien minder groot dan bij auto-ongevallen; een toename aan fietsers zou geen toename aan ongelukken mogen teweegbrengen.

De inburgering van eenvoudige gebruiken kunnen conflicten reeds drastisch verminderen. Stimuleer bijvoorbeeld het gebruik van handgebaren alvorens een manoeuvre uit te voeren op de fiets, of het aanpassen van je snelheid aan de traagste fietser in het geval van druk verkeer. Dergelijke suggesties horen volgens ons thuis op de weg en mogen niet langer verscholen blijven op blogs van verknochte fietsers, waar ze slechts een select publiek bereiken (bvb. 3XDBE 2017). Net als automobilisten en motorrijders heeft fietsend Vlaanderen anno 2017 evenzeer nood aan flashy campagne- en verkeersborden die hen continu attent maken op het belang van veilig gedrag op de weg. Een gewaarschuwd fietser is er twee waard.

16nov17, Woodrow Wiklsonplein / Graaf Van Vlaanderenplein

Blijvende strijd voor fietsinfrastructuur en duidelijke wegcode

Naast de dringende nood aan meer sensibilisering bij het publiek “à vélo”, blijft een verbetering van de bestaande fietsinfrastructuur ook noodzakelijk, willen we duurzamere vormen van transport stimuleren. Er is nood aan meer en bredere paden voor een betere doorstroming en voldoende ruimte voor alle types fietsers (De Correspondent Fiets vs. File 2017). Daarnaast bestaat een veilige fietsomgeving uit paden die zoveel mogelijk afgescheiden zijn van de autoweg, en kan de juiste ondergrond van het pad het rijcomfort sterk verhogen (vraag maar na bij fietser en co).

Wederzijds begrip tussen de verschillende weggebruikers zou tegelijk ook meer ondersteund moeten worden door een duidelijke wegcode: “wie mag eigenlijk wat en waar?”. Het ontbreken of tekortkomen van dergelijk kader in Vlaanderen leidt onvermijdelijk tot een hoop verwarring, vertraagde inburgering en uiteindelijk tot spanningen op de weg. Het verhaal van de elektrische fiets of e-bike is er zo’n schrijnend voorbeeld van. Deze nieuwkomer vond de laatste jaren vlot zijn weg naar het dagelijks gebruik en schakelt het fietsverkeer een versnelling hoger, maar werd helaas niet even vlot gevolgd door een afgelijnde wegcode, en bijgevolg hinkt ook de inburgering erop na.

In het kort: de groeiende fietsgemeenschap in Vlaanderen snakt naar betere voorzieningen en duidelijke richtlijnen die voor iedereen bekend zijn. Dergelijke zaken liggen ongetwijfeld mee aan de basis van een harmonieus en veilig wegverkeer, en weerhouden het oplopen van frustraties. Maar als bestuurder van ons “stalen ros” dienen we zelf ook bewust te zijn van het feit dat er meerdere weggebruikers zijn met verschillende ambities. Uit respect voor deze verschillen moeten we gedisciplineerd omgaan met de wegcode en de omgeving, maar evenzeer met elkaar.

Bronnen:
De Correspondent 2017. Fiets vs. File. Fietsen is een geniale oplossing voor het fileprobleem. Denk mee over de beste weg ernaartoe. Geraadpleegd op 27/7/2017: https://decorrespondent.nl/7036/fietsen-is-een-geniale-oplossing-voor-het-fileprobleem-denk-mee-over-de-beste-weg-ernaartoe/1391050226984-71fc2523.
3XDBE 2017. Een andere hoffelijkheidscampagne. Geraadpleegd op 27/7/2017: https://3xdbe.wordpress.com/een-andere-hoffelijkheidscampagne/.

—————————————————————————————

Op 17 november 2017 om 17:12 schreef Y:
Dag Sybryn en Dries,
Ik lees het vanavond, nu nog aan het werk.
Mag ik al even polsen naar jullie achtergrond / woonplaats?
greets,
y

Op 17 november 2017 om 17:15 schreef Sybryn Maes:
beste Y,
geen probleem.
Ik ben momenteel in Zwitserland tot 23 nov, dus het kan zijn dat ik laattijdig antwoord.
Wij wonen beide in Sint-Amandsberg.
Sneeuwgroet,
Sybryn

Op 17 november 2017 om 17:19 schreef Sybryn Maes:
Beste Y,
sorry een beetje te snel verstuurd.
Onze achtergrond: wij studeerden bio-ingenieur (bos en natuurbeheer) en biologie, en zijn bezig met een doctoraatsonderzoek in diezelfde richtingen.
Daarnaast fietsen we heel vaak, voornamelijk functioneel gekoppeld aan plezier. En van daaruit groeien vaak bedenkingen en discussies omtrent de relatie fiets-auto, fietsvoorzieningen, etc… Vandaar dit opiniestuk, ook naar aanleiding van de stevige groei aan fietsers die we zelf opmerken in Vlaanderen, maar achterblijvende voorzieningen en vernieuwde gedragscode etc.
Als je nog duiding wilt ergens, laat maar horen.
Groet,
Sybryn

Op 17 november 2017 om 17:20 schreef Y:
Mag ik hieruit afleiden dat het geschreven is voor “Gents gebruik”, of voor “Belgisch gebruik”? 😉
Met vriendelijke groeten,
Y

Op 17 november 2017 om 17:23 schreef Sybryn Maes:
Eerder voor Belgisch gebruik dan zou ik zeggen.
Het is alleszins breder bedoeld dan enkel stedelijke fietsers, alhoewel dat natuurlijk knooppunten zijn van zeer intensief fietsgebruik…

 

6 Responses to “Mail: opiniestuk sensibilisatie fietsers”

  1. Myriam Says:

    De fietser….Ik ben dol op fietsen, maar ik stap ook véél. Ooit al geprobeerd om in Gent op de Coupure de fiets snelweg over te steken, te voet? Van hoffelijkheid geen sprake, volgens mij stopt een automobilist op een snelweg sneller voor een troep overstekende eenden dan een fietser op de fiets snelweg voor een overstekende voetganger. Ik ben dus, kort samengevat, helemaal voor meer sensibilisatie van fietsers…

  2. Marloes Says:

    Ik ben beide, automobilist (minder en minder) en fervent fietser. Ik erger me vaak aan weggebruikers die de verkeersregels niet respecteren, of dat nu fietsers, automobilisten of voetgangers zijn. Ik probeer daar zelf heel hard op te letten, want ik ben dus streng voor anderen en mezelf.
    Ik probeer het aan de kinderen (9 en 7) zo uit te leggen dat het gewoon een fijnere en veiligere wereld wordt als iedereen de regels/afspraken respecteert en rekening houdt met de andere.
    Ik ben dus bv zo’n moeder die bij elke overstekende voetganger aan een zebrapad tegen de fietsende kroost roept: “stoppen, de voetganger heeft voorrang”. Vaak laat die voetganger ons dan voorgaan, wat lief is, maar dan zijn we natuurlijk wel voor niets gestopt én zo leren mijn kinderen het niet.
    Als een automobilist ons voorlaat om af te slaan op het kruispunt naar onze straat, steken mijn kinderen heel vaak hun hand eens op ter bedanking. Mooi om te zien hoe vaak dat een glimlach teweegbrengt op het gezicht van de automobilist. De kinderen worden er zelf ook vrolijk van, en ik ook.

  3. Chris S Says:

    http://www.fietsberaad.nl/?lang=nl&repository=Streven+naar+veiliger+verkeersgedrag
    Met als onderliggende vraag ‘waarom streeft men daar niet naar?’

  4. Lodewijk Says:

    Zoals Chris S al aangaf.
    Deze sensibilisatie kan enkel werken als deel van een groter geheel: namelijk de drie E’s (Engineering, Education en Enforcement).

    Uiteraard door ook rekening te houden met de menselijke psychologie dat fietsers zich gedragen als een groep spreeuwen en auto’s als een groep ganzen (cfr. Marco Te Brömmelstroet).

    Ik kan helaas enkel vaststellen dat in Vlaanderen de drie E’s totaal niet gericht zijn op fietsers. Ook dat wegbeheerders enkel met het groepsgedrag van “ganzen” rekening willen houden en niet met dat van “spreeuwen”.

    In ieder geval zijn flashy campagne- en verkeersborden niet iets dat goed zal werken op een groep “spreeuwen”. Maar wel op een groep “ganzen”.

    De vraag om sensibilisatie van fietsers kan dus niet ingevuld worden via dezelfde parameters van sensibilisatie van autobestuurders. Anders is de premisse van de vraag verkeerd.

    Er is zeker nood aan sensibilisatie van fietsers, maar ook van wegbeheerders, overheden en andere verkeersdeelnemers. Anders probeert men zoals men in het Engels mooi uitdrukt: ‘trying hard to fit a square into a circle’. Of met de terminologie van Marco Te Brömmelstroet: men probeert spreeuwen te veranderen in ganzen.

    Sowieso zijn handgebaren bij fietsers en het bedanken van andere verkeersdeelnemers om u als fietser voor te laten eerder uitingen van “spreeuwen”-gedrag dan van “ganzen”-gedrag 🙂

    • Etienne Says:

      De fietsbevolking is veel heterogener dan de autobevolking: leeftijd, kennis van regels, fysiek, snelheid etc.. Elke fietser probeert zich in die heterogene vlucht fietsers en andere verkeersdeelnemers overeind te houden. Uiteindelijk zorgen we voor elkaar en dat is het belangrijkst: de overgang van “ik” naar “wij”. Dus we zijn geen spreeuwen of ganzen we zijn wij.In Nederland zie je dat ondanks het anarchistische karakter van ons, maar met behulp van gemeenten, metropoolregio’s, landelijk beleid en EU, we erin slagen om een relatief veilig netwerk op te bouwen met in de stad voorrang voor de fietser en dan komt het naleven van de regels wel. We worden serieus genomen en dan nemen we de anderen ook serieus. Op het fietspad van de Coupure Links t.h.v. het vroegere Casinoplein (Diergeneeskunde) liepen leerlingen van de scholen enkele weken geleden. Dit was tijdens een fietsvakantie naar Gent: met de fiets naar Gent, 3 dagen rondgefietst en rondgelopen in Gent en op de terugweg een stukje trein (helaas niet vanaf Gent Centraal, was te moeilijk) om reizen met de fiets op trein eens te checken. Dus voetgangers beginnen in Gent ook al op het fietspad te lopen zoals bij ons. Dit maakt de heterogeniteit van de fietspadgebruikers nog groter. En als voetganger door Gent lopen is veeeel aangenamer dan in de jaren 70 en 80. Alleen de wegen naar Gent vanaf Ijzendijke dat zou veel beter moeten: 80 cm fietsstrook naast (vracht)auto’s van 80 km/u en dat in de spits. En de toeristische dienst die geen fietsroutes kent?! Uiteindelijk de route via de R 4 en het brede fietspad langs de R 4 naar Zelzate zelf ontdekt, het moet niet gekker worden. Gelukkig in Zeeuws Vlaanderen de prachtige fietspaden op, maar Gent is op de goede weg.

  5. winfriedhuba Says:

    Er is maar één belangrijke regel in het verkeer van fietsers en voetgangers: MET ELKAAR COMMUNICEREN
    zie http://sharethepathmarin.org/


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: