Home

Vijftig tinten zwart

9 april 2018

Zwarte punten voor fietsers: ze zijn de laatste tijd, helaas, veel in het nieuws geweest. De betekenis van de term lijkt duidelijk: het zijn plaatsen waar het voor de fietser gevaarlijk is.

Maar als je oplet dan blijkt niet iedereen hetzelfde idee te hebben over wat een zwart punt is. Zwart is duidelijk een kleur met vele tinten.

Zo konden we onlangs lezen dat een aantal punten van de zwartepuntenlijst werden gehaald omdat daar de laatste tijd –hoe moet ik het zeggen– niet genoeg ongevallen gebeurden. Tja. Wie een beetje statistiek kent verwacht dat het aantal ongevallen (of zware ongevallen) op een plaats overeenkomt met een Poissonverdeling. Wie nog iets meer kent van statistiek weet dat een Poissonverdeling een heel grote speling geeft: de variantie is gelijk aan het gemiddelde. Op die manier weet je dus dat een aantal van die geschrapte zwarte punten ooit nog wel eens terug op de lijst gaan komen. Gewoon omdat er terug ongevallen gaan gebeuren. Het maakt van de aanpak van zwarte punten een gokspelletje. Sommige zwarte punten worden heringericht. Andere verdwijnen van de lijst gewoon omdat men er niet aan toekomt ze veiliger te maken. Vermits AWV ondertussen zelf zegt dat veiligheid niet direct hun enige bekommernis is, zijn er natuurlijk ook nog zwarte punten die wel zijn aangepakt en toch ook terug op de zwartepuntenlijst mogen verwacht worden.

Oké. Dit is allemaal een beetje abstract en technisch. Laten we eens naar een concreet geval gaan kijken. Een case study.

Iedereen kent ze wel: de brede wegen met 2×2 baanvakken en een middenberm, maximumsnelheid meestal 90 km/uur, en aan elke kant een dubbele stippellijn op de pechstrook die een fietspad moet voorstellen. Naargelang de opvattingen van de spreker wordt zo’n streepjesstrook bestempeld als een fietspad, als een zelfmoordstrook of als een moordstrook. Die laatste twee namen hebben hun reden: ik wil niet eens proberen te schatten hoeveel fietsers de laatste dertig jaar al zijn doodgereden op zo’n fietspad. Veel, in elk geval.

Onlangs zat er een mailtje in de bus over zo’n weg met moordstrookjes, de Grotesteenweg-Zuid in Zwijnaarde.


Hierbij zend ik u een bericht over een zeer gevaarlijke situatie voor fietsers op de N60 op het grondgebied Gent.

Op deze gewestweg is de pechstrook tussen het kruispunt aan de Hutsepot in Zwijnaarde en het Nieuwgoed een toegelaten parking voor langparkeren voor vrachtwagens (zie bijgevoegde foto). Als vrachtwagens op deze strook parkeren en het fietspad vrijlaten is het al een hele opgave om er als fietser rechts lang te rijden tussen de vrachtwagen en de grachtkant. Geregeld zie ik ook vrachtwagens die ook het fietspad innemen als parkeerstrook (zie bijgevoegde foto). De fietsers moeten dan over de rijbaan waar aan 90 km mag worden gereden.

Deze weg wordt druk gebruikt door scholieren (Don Bosco, Sint Paulus, Voskenslaan) die naar De Pinte en naar Zevergem moeten. Ik neem zelf vaak dit traject en kan getuigen dat de moeilijkheden zich geregeld voordoen. Men kan stellen, gezien het drukke verkeer en met een aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid dat hier vroeg of laat een fietser zal worden opgeschept door een wagen.

mrt18, Grotesteenweg-Zuid

Doordat geparkeerde vrachtwagens de weg soms versperren en door het feit dat de weg voor vrij veel mensen gebruikt wordt is dit dus een zwart punt met hoge prioriteit, zo zou je denken. Zeker als je even in de berm kijkt.

Grotesteenweg-Zuid (bron: Google Streetview)

Er ligt een gedenksteen voor een scholier, Lieven Van Meirhaeghe, die daar in 1999 is omgekomen. Het is niet eens de laatste dode op dat stuk weg: een paar jaar later kwam er ook nog een bromfietser om.

Welnu, deze plek staat niet op de nieuwe lijst van de zwarte punten in Vlaanderen. Gewoon omdat het laatste dodelijke ongeval al te lang geleden is. Meer nog, gewoon het wegnemen van het bordje “parkeerplaats voor vrachtwagens” is er te veel aan.

Grotesteenweg-Zuid (bron:Google Streetview)

(Dit is de tweede Google-foto in dit stukje. Ik heb echt geen zin om langs dit ‘veilige’ stuk weg te gaan rijden om foto’s te nemen.)

Met andere woorden: we hebben in Vlaanderen een hele reeks van dergelijke wegen. Die worden pas veiliger gemaakt als er eerst genoeg zware ongevallen gebeuren en dan nog alleen maar als de aanpassing toevallig lukt binnen een bepaald tijdvenster. Als de aanpassing lang op zich laat wachten dan is er geen probleem meer: het gevaarlijke punt wordt gewoon van de lijst gehaald tot het weer eens mis gaat. Opdracht volbracht.

Elke keer als je langs een dergelijke weg komt en ziet dat er iets aangepast is moet je je dus afvragen: hoeveel ongevallen zijn hier moeten gebeuren en hoe ernstig waren die voor men iets deed?

Bijvoorbeeld: hoeveel ongevallen op de Kennedylaan in Gent?

Bijvoorbeeld: hoeveel ongevallen op de Nieuwe Steenweg, het verlengde van de Grotesteenweg-Zuid?

Dat zijn allebei wegen waar al wel iets aan veranderd is, maar die zeker nog lang niet af zijn. Want als er eens gewerkt wordt aan veiligheid dan gaat het wel aan een slakkentempo.

Dat heet in Vlaanderen een beleid gericht op veiligheid.

11 Responses to “Vijftig tinten zwart”

  1. Frans Says:

    De dag dat de parkbosbruggen af zijn, veronderstel ik dat fietsen verboden wordt op deze “Grotesteenweg”.

  2. pdpelsem Says:

    Ook voor automobilisten zijn dit soort geparkeerde vrachtwagens levensgevaarlijk. Het lijkt mij al jaren zo een “quick win” om het aantal verkeersdoden te doen dalen mocht men dit verbieden.

    • Jan Says:

      Het parkeerbeleid is een verantwoordelijkheid van de gemeente (ook op gewestwegen). Het AWV kan een reglementering wel weigeren op basis van verkeersveiligheid.
      Maar u hebt volledig gelijk dat geparkeerde voertuigen langs wegen gevaarlijk zijn. Het is zelf een hiaat in de ontwerphandboeken aangezien een vast object altijd op zeker afstand van de weg moet staan, maar een geparkeerd voertuig tot op enkele cm mag staan. Totaal onlogisch.

  3. Jan Says:

    Als je de volledige lijst van geaggregeerde ongevallen bekijkt (de lijst van gevaarlijk punten, beter bekend als “zwarte punten”, is dezelfde lijst, maar dan afgeknipt vanaf 15 punten) dan zie je dat zeer veel locaties rond de 10 à 15 punten halen. Zijn die zoveel minder gevaarlijk als de locaties die 16 scoren? De statistiek zegt ons van niet.
    Zich focussen op dergelijke lijst is gewoon niet willen zeggen dat er een structureel tekort is aan budget.
    Niets meer, niets minder.
    (Een land als Nederland geeft een veelvoud uit aan infrastructuur. Dat de wegen, fietspaden,… er daar beter en veiliger bij liggen is dus niet zo bijzonder.)

    De brede wegen waarnaar wordt verwezen zijn inderdaad het perfecte voorbeeld: de meeste werden aangelegd in de jaren ’60 en ’70. De maximum snelheid was er toen 120 km/u.
    Behalve de snelheidsbeperking van 90 km/u zien velen er nog exact hetzelfde uit als toen. Behalve dan dat er op sommige stukken ondertussen lintbebouwing is gekomen… nog zo’n verantwoord concept van de Vlaanders.

    • yves Says:

      Ik deel je analyse omtrent budgetten 100%. Twee bedenkingen daarbij. 1) Er zijn administraties die hierover signalen uitsturen. Ik ken me niet herinneren hierover vanuit AWV ooit een quote in de pers gezien te hebben. (maar ik lees uiteraard niet alles 🙂 ) 2) AWV heeft een reputatie opgebouwd om autodoorstroming als topprioriteit te beschouwen. Misschien heeft dat te maken met politieke druk. Misschien heeft dat nog meer te maken met niet willen luisteren naar collega’s van MOW of naar MOBspecialisten. Je merkt bij sommige projecten een fietsdoordachte aanpak, bij andere ontbreekt die.

  4. Frans Says:

    Sinds 10 april heeft Gent de twijfelachtige “eer” een fietsstraat als “zwart punt” te hebben. Die dag werd een fietser frontaal aangereden door een automobilist die zijn parkeerplaats verliet. Het slachtoffer liep een hersenschudding op. Mijn maag keert bij volgend commentaar in de pers: “Op de rechte Trekweg, die geliefd is bij wielertoeristen, halen koersfietsen vlot snelheden van meer dan 40 kilometer per uur.” That’s adding insult to injury!
    Fietsen langs de Trekweg is geen pretje, want veel automobilisten gedragen er zich heel agressief.

    • Tofke Says:

      Blaming-the-victim… Typisch.
      Maar dit type ongeval heeft ook gewoon te maken met infrastructuur & wegbeheer. Auto’s links laten parkeren in hun rijrichting heeft voor effect dat de bestuurder geen goed zicht heeft op tegenliggend fietsverkeer bij het verlaten van zijn parkeerplaats. Situatie komt regelmatig voor in straten waar éénrichtingsverkeer geldt met uitzondering voor fietsers.


  5. […] En daarmee is de cirkel rond. Blijkbaar is niet alleen wit een kleur met evenveel tinten als zwart, er is meer: sommige tinten wit zijn ook tinten zwart. […]


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: