Bedelen aan de Saskes

Bedelknoppen. Een geliefd instrument van wegbeheerders om fietsers en voetgangers op een veilige maar trage manier een drukke verkeersstroom te laten kruisen. Het concept is eenvoudig. Je bedelt door op de knop te drukken, je zingt afhankelijk van de lichtenregeling 2 of 17 keer “Schipper mag ik overvaren“, en je steekt over bij groen.

Bedelen kan je langs Vlaamse wegen doen met verschillende modellen. Bij mijn weten zijn er een viertal. Van de alleroudste (links) weet ik niet of ze in Gent nog voorkomen. Ik kwam er nog ééntje tegen in Oosterzele. De groen-witte stickers kregen we cadeau van corona.

Bedelknoppen kunnen nuttig zijn, maar worden vaak misbruikt. Op vele kruispunten met bypasses worden zebrapaden en fietspaden uit de voorrang gehaald door bedelknoppen, waardoor men 2 of 3 keer moet bedelen om over te steken. Ook schort het vaak aan de responstijd, die soms dermate lang is dat een bedelknop zijn geloofwaardigheid verliest en roodlichtnegatie bevordert.

Een plek waar bedelknoppen hun potentieel kunnen bewijzen, is de fietsoversteek aan de Saskes in Oud-Gentbrugge, over de R40 – Vlaamsekaai naar de Zalmstraat. Groot was mijn vreugde toen ik enkele dagen geleden getuige was van de geboorte van een bedelknop van de jongste generatie. De navelstreng zat er nog aan! Tezelfdertijd waren werkmannen in opdracht van AWV een systeem voor fietsdetectie aan het installeren.

Baby bedelknop met navelstreng, Zalmstraat

Fietsdetectiecamera, Zalmstraat

Deze combo roept vragen op. Waarom een bedelknop én een automatische detectie? Is dit een experiment? Hoe worden beide afgeregeld? Boeiende materie!

Voorheen was de groenfase voor fietsers hier precies 8 tellen. Als je geluk had dat er een voetganger op zijn knop bedelde, werd je bedeeld met een gulle 2 extra tellen. Dat is nauwelijks genoeg voor mijn kleuter om te beseffen dat het groen is, zijn balans op de fiets terug te vinden, en de 25 meter van de stopstreep naar de overkant te overbruggen. Dat is niet genoeg om in de ochtendspits alle wachtende fietsers in één keer veilig over te laten. Het lullige eilandje, recent aangelegd midden op de logische rijlijn, helpt ook niet echt .

Na inwerkingstelling van de baby bedelknop is de groenfase voor fietsers… nog steeds 8 tellen. Wat wel veranderd is, is de wachttijd. Die bedroeg vroeger ongeveer 90 tellen, en nu met de bedelknop slechts een 10-tal tellen (o.b.v. 2 metingen in de avondspits). Een duidelijke verbetering! Dit zal hopelijk ook het aantal fietsen dat per groenfase moet oversteken verminderen.

De plaatsing van bedelknoppen is niet eenvoudig. Het exemplaar aan de Zalmstraat is perfect. Het exemplaar aan de kant van de Saskes is enkel bedienbaar door fietsers uit de richting Jan Delvinlaan (een minderheid). Wie van de Saskes komt (de meerderheid), kan niet anders dan afstappen om te bedelen. Stap je niet af, dan wordt je voorwiel allicht aan frut gereden, bijvoorbeeld door deze bus.

Afstappen om te bedelen of voorwiel kwijt, Vlaamsekaai

Heeft dat ermee te maken dat AWV liever geen straatmeubilair installeert 2 meter richting de Saskes, omdat dat domein is van De Vlaamse Waterweg nv? Het heeft er alle schijn van.

En dat brengt ons bij de kern van de zaak. Zou je met deze nieuwe knoppen ook kunnen bedelen voor een integrale heraanleg van de Saskes? Ik beeld me graag in dat het signaal, hopelijk een irritant gezoem, rechtstreeks bij De Vlaamse Waterweg nv terechtkomt. Ik zal er elke dag op drukken!

Warenhuizen en wildparkeren

Niet alle warenhuizen slagen erin het potentieel aan fietsende klanten te verzilveren. Neem nu de Ledebergse vestiging van een grote landelijke keten. Op een zaterdagochtend staan hier gemakkelijk een tiental buitenmaatse fietsen: fietskarren, bakfietsen, en gewone fietsen met dermate veel fietstassen dat ze niet in de gewone fietsrekken passen.

Colruyt Ledeberg, 9 januari 2021

 

Aantal plaatsen voorzien voor auto’s: ongeveer 130. Honderd dertig.

Aantal plaatsen voorzien voor buitenmaatse fietsen: nul.

Gevolg: chaos.

Fietsers hoeden zich er doorgaans voor om een autoplek in te nemen. Dat leidt in de praktijk vaker wel dan niet tot vervelende woordenwisselingen met autobestuurders. Helaas plaatsen sommigen hun bakfiets dan maar voor de nooduitgang.

Hoe veel extra klanten zouden de weg naar dit warenhuis vinden indien 3 autoplekken werden opgeofferd om 10 plekken voor buitenmaatse fietsen te voorzien?

Of, erger, wat als de vluchtwegen bij een noodgeval geblokkeerd blijken door buitenmaatse fietsen?

Een oproep aan commercieel directeurs en veiligheidsverantwoordelijken van warenhuizen: pas uw buitenterrein aan aan de diverse vervoersvormen van deze eeuw!

Colruyt Ledeberg, 9 januari 2021
Parking van Colruyt Ledeberg

Zie ook: https://fietsbult.wordpress.com/2019/08/12/mail-extra-fietsparking-colruyt-sint-amandsberg/

Woonzone of parking?

Voorbijrazend verkeer vlakbij woningen is hinderlijk. Dat is zo voor gemotoriseerd verkeer, maar het kan evengoed voor fietsers gelden. Tijdens een nazomerse fietstocht langs de linkeroever van de Schelde stootte ik ter hoogte van Heusden-brug op een initiatief van bewoners om het fietsverkeer aan te manen tot voorzichtigheid. Inderdaad, het jaagpad is hier erg smal. Logisch dat je als bewoner met kinderen worstelt met de vele (te?) snelle wielertoeristen die langs je deur passeren. Zoals de Vlaamse Waterweg zegt: het jaagpad is van iedereen.

Zelfgemaakte woonzone aan het jaagpad langs de Schelde bij Heusden-brug, 6 september 2020
Een smal jaagpad met huizen, veel (koers)fietsverkeer… en een parking

Er is echter ook een olifant in de kamer. Naast huizen, een smalle straat en een muur wordt de beperkte ruimte hier ingenomen door… geparkeerde auto’s. Ze beperken de zichtbaarheid. Er is ruime parkeergelegenheid aan de Veerstraat. Dat is 120 meter of anderhalve minuut wandelen van de huizen.

Misschien zijn dit de auto’s van dezelfde bewoners die fietsers aanmanen trager te rijden? Dan zou de ironiemeter wel eventjes de hoogte ingaan. Maar misschien zijn de auto’s juist van andere bewoners? Misschien zijn er heel goede redenen om auto’s hier te parkeren – bijvoorbeeld mensen met een beperking? We weten het niet.

Wat we wel weten: verkeersveiligheid betekent dat iedereen zijn duit in het zakje doet. Bewoners die dat kunnen, parkeren elders en wandelen anderhalve minuut. Snelle fietsers matigen hun snelheid en zijn vijf seconden trager. Iedereen doet een ietsiepietsie moeite, en iedereen is gelukkig want het risico op botsingen is een stuk kleiner.

Vandaar een vraag aan ieder die zich af en toe verplaatst. Kan ik mijn auto op een minder hinderlijke plek parkeren? Kan ik mijn fietssnelheid aanpassen op plekken als deze?

Woonzone of parking? Scheldetragel, Destelbergen
Parking langs de Veerstraat, op anderhalve minuut wandelen van de woonzone

Tot slot: het huis van de voormalige brugdraaier op deze locatie bevat een paar schitterende details en is een korte stop zeker waard.

Brugdraaiershuis in Heusden, 6 september 2020

 

Vlot het Keizerpark in

Namens de redactie: welkom op Fietsbult, Stijn!

Emiel Hullebroeck (1878-1965) was een Gents componist en een vooraanstaand figuur in de Vlaamse romantische liedbeweging. Vele Gentse fietsers reden reeds over zijn plein. Het is de toegangspoort om vanuit Gentbrugge via het Keizerpark en de Visserij naar Gent te fietsen. Op deze beperkte oppervlakte kruisen verkeersstromen uit 5 richtingen elkaar. 55 jaar na zijn overlijden wordt Emiels plein grondig aangepakt. De werf is bijna af, het beton is droog. Als Emiel een fietser was, zou hij er wellicht blij mee zijn.

26 augustus 2020, Emiel Hullebroeckplein

Wat een verademing! De vorige versie van dit plein blonk uit in vervelende niveauverschillen en werd lang getekend door de werf van een aanpalend gebouw. Onoordeelkundig geplaatste paaltjes, betonblokken en hekjes perkten de bewegingsruimte in. De nieuwe versie straalt rust en eenvoud uit. De beschikbare oppervlakte werd bijna volledig in beton aangelegd om de beschikbare ruimte aan de weggebruiker te geven. Met de vele subiele niveauverschillen was het wellicht geen sinecure om dit zonder hobbels te realiseren. We hopen vurig dat de vroegere paaltjes en hekjes niet worden teruggeplaatst. Fietsers, steppers en skateboarders zullen op deze shared space hun snelheid moeten aanpassen aan de vele voetgangers die hier passeren.

Juni 2017, Emiel Hullebroeckplein, (c) Google Maps

Een specifieke verbetering is de rijlijn voor de fietsers komende van de Kerkstraat / Neerscheldestraat. Vroeger duwden paaltjes en betonblokken de fietsers naar binnen. Hierdoor werd de breedte van de fietsbrug verderop eigenlijk niet volledig gebruikt. Dat is verleden tijd: wanneer de werf af is, kan je rechtdoor de brug op fietsen. Het blijft natuurlijk wel opletten voor verkeer van rechts langs het water.

Emiel Hullebroeckplein gezien vanaf de Kerkstraat/Neerscheldestraat, juni 2017 en augustus 2020

De plantenbak rechts op de foto hieronder is het vermelden waard. Vroeger moest je hier je vaart tot een slakkengang verminderen om achter de blinde loodrechte hoek rechts te piepen of er geen fietsers komen. De plantenbak verbetert de zichtbaarheid merkelijk – hoewel een blinde hoek op een hoofdfietsas natuurlijk blijft wringen.

26 augustus 2020, Emiel Hullebroeckplein

Tot slot: nu het plein van Emiel is aangepakt, kan nagedacht worden over de aanvoerroutes in de buurt.

Een deel van Gentbrugge fietst Gent in langs de Oude Brusselseweg, die recent een fietsstraat werd en wacht op een heraanleg in die zin. Langs deze route kom je, weliswaar via bovenvermelde blinde hoek, op het vernieuwde Emiel Hullebroeckplein terecht.

Een ander deel fietst langs de Kerkstraat. Deze sluit recht aan op de brug naar het Keizerpark, maar kreunt onder de druk van sluipend auto- en camionnetteverkeer tussen Sint-Amandsberg (Dendermondsesteenweg) en de Brusselsesteenweg.

Mogen we hopen dat dit binnenkort in het wijkcirculatieplan wordt aangepakt?

En, nu we toch bezig zijn met een verlanglijstje voor de regio… Wat is het lot van de veel te smalle chicane in het Keizerpark zelf?

Aanvoerroutes voor fietsers vanuit Gentbrugge naar het Emiel Hullebroeckplein