Sopje

Waar las ik het vandaag? Reizen is een sopje voor de hersenen. Het verfrist, en maakt het denken helderder. En je ziet hoe anderen zaken ànders aanpakken dan hier. Ook dat is verfrissend.

Zondag trokken mijn teerbeminde en ik voor een paar dagen naar Amsterdam, de Fietsrepubliek (wie dit boek over de geschiedenis van de fiets in Amsterdam nog niet las… doen!). Het is telkens weer boeiend om te zien hoe deze immense fietsstad evolueert, en omgaat met problemen en spanningsvelden. Als het regent in Amsterdam druppelt het in…

06 juli 2020, Amsterdam

Vandaag, vrijdag 10 juli 2020, gaat de onderdoorgang Sint-Lievenspoort open voor fietsverkeer. Het bouwverlof zorgt vaak voor een dwingende deadline. Gisteren werden de laatste ballustrades geplaatst, desnoods in de drogende cement:

09 juli 2020, Sint-Lievenspoort
09 juli 2020, Sint-Lievenspoort
09 juli 2020, Sint-Lievenspoort
09 juli 2020, Sint-Lievenspoort

Zoals iedereen weet: de onderdoorgang is een shared space-project geworden. Voetgangers en fietsers zullen de ruimte van de onderdoorgang delen. Daar zijn vele redenen voor. Ook de Louisa D’Havébrug (in opbouw) is zo een shared space-project. Beide projecten zijn zéér lovenswaardig, en enorme sprongen op weg naar veiliger stadsverkeer. En beide projecten zijn nu al -op deze drukke locaties- achterhaald qua shared space-idee. Dat komt omdat besluitvorming een maf iets is. Daarmee bedoel ik: besluitvorming is vooral een traag iets. Het is een traag proces van beslissen, plannen maken, budgetten afkloppen, plannen bijvijlen, bouwvergunning aanvragen, offerte uitschrijven, werf toewijzen, en bouwen. Over al die stappen en procedures gaan – net als bij een nieuw flatgebouw of een nieuwbouwhuis- jaren heen. Dat maakt dat een project dat opgeleverd wordt –soms, gelukkig niet altijd– al op dag 1 van ingebruikname qua gedachtengoed (deels!) verouderd kan zijn. Dat is ook de reden dat als een project bij de bouwaanvraag tegenwind vangt omdat het gedachtengoed achterhaald is, de overheid of projectontwikkelaar toch probeert door te duwen. En dan is er de evolutie qua technieken en concepten. De verbouwing die ikzelf in de jaren 90 deed is ondertussen op x aantal facetten achterhaald / verouderd. Dat is normaal. Toen deze twee fiets- en voetgangersprojecten opgestart werden was er nog geen circulatieplan, en was er nog geen corona. Iedereen was blij dat (het voormalige) Waterwegen & Zeekanaal zijn verzet tegen dit project opgegeven had. Na méér dan 10 jaar aandringen en actievoeren door verschillende organisaties kwam er eindelijk beweging in dit levensreddende dossier. Er was hoop dat het aantal fietsers en voetgangers zou groeien. Niemand geloofde toen dat het zo snel zou evolueren. Ook ik niet. Al waren er 5 jaar geleden wel andere stemmen die een pleidooi hielden voor bréééd. Ze hadden gelijk.

In de jaren 60 kon het geld niet op, en werden autobruggen gebouwd alsof er overal viervaksbanen zouden komen. Liefst zonder fietspaden. In Lovendegem ligt zo een nutteloze brug, die nu dienst doet als parkeerplek voor vrachtwagens van duiventransporten. In de 21e eeuw wordt er veel intenser gekeken naar het kostenplaatje, en zo hoort het ook. Zo ging de brug over de Watersportbaan terug naar af. Toch wil ik hier een lans breken om goed af te wegen waar een shared space-project toch op zijn plaats is, en waar het wijzer /beter is om voetgangers en fietsers een gescheiden strook te geven. Zo zal de fiets- en voetgangersbrug die er komt om het Westerringspoor aan het Patijntje over de Leie te brengen héél zeker vaak pokkedruk worden. Daarom: laat het voorschrijdend inzicht zijn weg vinden. Laat vanaf 2020 alle fiets- en voetgangersbruggen en -onderdoorgangen toekomstgericht breed ontworpen worden, zodat fietsers en voetgangers elk hun ruimte kunnen krijgen. Een fietspad kan je desnoods binnen 20 jaar nog verbreden. Met een brug lukt dat niet. Een brug of onderdoorgang bouw je voor een eeuw, toch minstens voor een halve eeuw. Daarop besparen of beknibbelen is zonde van de toekomst.

In Amsterdam regent het dergelijke non-shared spaceprojecten. Het is er precies al een gewoonte om bij nieuwe projecten voetgangers en fietsers niet te mixen:

06 juli 2020, Amsterdam
06 juli 2020, Amsterdam
06 juli 2020, Amsterdam
06 juli 2020, Amsterdam
06 juli 2020, Amsterdam
07 juli 2020, Amsterdam
07 juli 2020, Amsterdam
07 juli 2020, Amsterdam
07 juli 2020, Amsterdam
07 juli 2020, Amsterdam
07 juli 2020, Amsterdam

Coronatip #3: Melopee

Even bij de scholen blijven… . Wie kent er Melopee van Paul Van Ostaijen? Ik niet, tot daarnet. Bij deze:

Onder de maan schuift de lange rivier / Over de lange rivier schuift moede de maan / Onder de maan op de lange rivier schuift de kano naar zee / Langs het hoogriet / langs de laagwei / schuift de kano naar zee / schuift met de schuivende maan de kano naar zee / Zo zijn ze gezellen naar zee de kano de maan en de man / Waarom schuiven de maan en de man getweeën gedwee naar de zee

26maa20, Stadsschool Melopee, Schipperskaai

Aan de Oude Dokken ligt een prachtige nieuwe school, waar de huidige coronacrisis een zoveelste mokerslag was. De derde poging tot opening van Stadsschool Melopee werd om dwingende redenen – iets met een c – afgeblazen. Binnen 2 weken gaan de scholen weer open. Het zou mooi zijn mochten de kinderen en leerkrachten van deze school er vanop dag één perfect veilig kunnen fietsen.

Deze school huisde tot voor kort in de Achterstraat, waardoor een flink deel van de leerlingen vanuit Sint-Amandsberg komen. Op de Kleindokkaai ligt sinds deze herfst een grandioos fietspad dat de nieuwe school verbindt met de Dampoort, dat verkeersmonster tussen Gent en Sint-Amandsberg. Het plan om op de Dampoort kant Koopvaardijlaan een tweerichtingsfietspad te voorzien is helaas -door rioleringseisen- in tijd opgeschoven. Maar – zoals we hier op 9 september 2019 schreven- deze Kleindokkaai zal door velen gesmaakt worden:

02apr20, Kleindokkaai

Schoolkinderen krijgen vanuit de Dampoort tot op de fietsstalling van de school een autovrije, vrijliggende fiets- en wandelroute om duimen en vingers bij af te likken. Merci Stad Gent! Dit pad op de Kleindokkaai ging onmogelijk klaar zijn voor de eerste geplande opening van de school in de herfst. Een geluk bij een immens ongeluk: door die verdomde gesprongen waterleiding in de school kunnen ouders en kinderen van bij aanvang de Koopvaardijlaan – met zijn racend autoverkeer -vermijden. Na de Kleindokkaai volgt de Schipperskaai:

02apr20, Schipperskaai
02apr20, Schipperskaai

Vlak voor de school is het rechtsafslaan richting fietsstalling. Dat metertje is helaas “nog niet ontwikkeld”:

02apr20, Schipperskaai

Het pad erna richting fietsstalling lijkt ook meer op een voetpad dan op een fietspad richting school:

02apr20, tussen Schipperskaai en Koopvaardijlaan

Kijk! Daar naar links is de fietsenstalling:

02apr20, Stadsschool Melopee, Schipperskaai
02apr20, Stadsschool Melopee, Schipperskaai

Die stalling heeft ook een andere toegang, op het nieuwe Kompasplein:

02apr20, Kompasplein
02apr20, Stadsschool Melopee, Kompasplein

Maar vanuit die toegang kan je niet naar de Schipperskaai fietsen, enkel stappen:

02apr20, Kompasplein / Schipperskaai
02apr20, Schipperskaai / Kompasplein

Projectontwikkelen” is iets moeilijks. Elk detail telt. Ergens aan een tekentafel heeft iemand een steek laten vallen. Of gedacht: die stallingen zijn voor de leerkrachten, die trekken hun plan wel. Niet voor de kinderen. Of gedacht: foert, ze moeten maar wachten op de aanleg van de Taxusstraat:

Bron: OpenStreetMap

De perfectie bestaat niet. Maar een stad met de ambitie als Gent moet snel in staat zijn om dat metertje veilig en comfortabel op te lossen. Zeker voor deze met pech overladen school. Desnoods tijdelijk. Daarom: lag dit metertje begin mei nog snel dicht, zodat die kinderen na de lockdown veilig fietsend tot aan de fietsstalling geraken. Het is maar een metertje.

19apr20, Schipperskaai
19apr20, Schipperskaai

Hopelijk maken de verschillende administraties er geen klassiek partijtje armworstelen van. Zoals pendelend Gent meemaakte aan de achterkant van het station, het Koningin Mathildeplein. Dat zwarte verhaal kan vergeten worden, want er is goed nieuws. Na méér dan een jaar fietsonveilig gedoe, gewriemel en gepruts is daar een propere oplossing geasfalteert:

27apr20, Koningin Mathildeplein / Voskenslaan
27apr20, Koningin Mathildeplein

U kent vermoedelijk de reden waarom deze werf op één van de drukste fietsassen van Gent amper hinder veroorzaakt heeft. Iets met een c. Alweer een geluk bij een immens ongeluk.

Coronatip #2

Het Gentse woon-schoolverkeer op de fiets steeg afgelopen jaren zienderogen, met dank aan het Circulatieplan. Dat blijkt uit de jaarlijkse kinderfietstellingen.

22okt19, Graaf Van Vlaanderenplein

Al die kinderen zitten nu in hun kot. Maandag 18 mei 2020 zouden de scholen weer deels heropenen. Even rekenen: 18 mei, dat is 3 weken van hier. Tot dan is er tijd om -zonder al te veel hinder- te werken aan fietsroutes met intens woon-schoolverkeer.

Er zijn op de Gentse hoofdfietsroutes een paar bulten die nog restanten zijn van de oude normen. Ik verklaar me nader: in de 20e eeuw bestond het woord vlakheidsnorm nog niet. En aannemers maken soms – kuch- “foutjes”. En die -kuch-kuch- “passeerden”, want “herbeginnen” gebeurde in de vorige eeuw zelden, ook nu niet altijd trouwens. Ik maak me geen illusies, de totale vlakheid zullen we nooit bereiken. Maar laat er ons wel naar streven. Niet enkel fietsers zijn vragende partij. Ook voetgangers (vooral bejaarden), skaters, rolstoelgebruikers, kinderwagengebruikers, valiezengebruikers, kortom: àlle wielengebruikers zullen een stad met een intens toegepaste vlakheidsnorm omarmen. Ik kan me vergissen, maar naar mijn aanvoelen is AWV (Agentschap Wegen en Verkeer) hier verder gevorderd in het aanpassen van de bedrijfscultuur dan de Stad Gent. Ik zie nog steeds boordstenen met zo’n afgekapt neusje in het straatbeeld verschijnen op plaatsen die bedoeld zijn als op- en afrit voor tweewielers. Daarover later nog eens een Fietsbult met beelden… . Maar hier is het resultaat pico bello:

26apr20, Noorderlaan / Mabel Elwespad (Halfwegpark)
26apr20, Noorderlaan / Mabel Elwespad (Halfwegpark)

Terug naar de coronatip #2. Dit zijn twee lokaties waar er nu de mogelijkheid is om de te hoge boordsteen vlak te zetten:

06apr20, Bijlokekaai
06apr20, Bijlokekaai
23apr20, Graaf Van Vlaanderenplein
23apr20, Graaf Van Vlaanderenplein
23apr20, Graaf Van Vlaanderenplein

Het tweerichtingsfietspad is van de generatie van de fietspaden van de Coupure Links. Steeds vaker kan het fietsverkeer hier in de spitsuren drukker zijn dan het autoverkeer. Op termijn dringt een heraanleg zich op, met meer ruimte voor de fietsers:

23apr20, Graaf Van Vlaanderenplein

Coronatip #1

Deze titel staat hier al sinds eind maart zon te vangen. Maar first things first, en dat was nu even niet Fietsbult, maar zelfzorg en ouderzorg.

Na de eerste maatschappelijke schok – of was het dreun? – verschenen afgelopen week steeds meer standpunten / analyses over hoe ànders om te gaan met mobiliteit in deze uitzonderlijke dagen. Ik nam nog geen tijd om ze allemaal lezen, maar las wel dat er zowel in Gent als wereldwijd in andere steden gezocht werd naar ingrepen om fietsers en voetgangers meer ruimte te geven. Ruimte om de social distancing bij goed weer ook realistisch en wààr te maken. Herverdelen van de beschikbare straatruimte dus. In de ogen van sommigen zijn dat anti-automaatregelen, en is de Fietsersbond 100% anti-auto. Ze mogen dat geloven, maar ik denk niet dat er iemand droomt van een maatschappij zonder auto’s. Auto’s zijn knap verzonnen machines, die nuttige zaken kunnen vervoeren. Het zijn technische hulpmiddelen, net als boormachines. Ziekenwagens zijn auto’s, het zijn geen statussymbolen. Vuilniswagens ook. Bussen ook. Zo is er een lange lijst. Er zullen dus nog lang zo’n machines rondrijden, en dat wensen we allen. Het probleem zit hem in drie zaken: de dominantie van autoverkeer ten opzichte van voetgangers en fietsers, de te grote inname van de beschikbare straatruimte, én in de vaak onaangepaste snelheid. Luchtvervuiling en verkeersonveiligheid zijn er twee gevolgen van. Er zijn simpelweg tevèèl auto’s, die te snel kunnen rijden. De zwart-wit verdedigers van de auto hebben het hoogst zelden over deze aspecten, maar wèl over het economisch belang stijl “gade gij die mensen in de autofabrieken ander werk geven???”, over vrijheid (vaak een vertaling voor: hoogst individueel comfort, topstereo incluis), en over emoties. Maar kijk: blijf in uw kot wou eigenlijk ook zeggen: blijf uit uw auto. Zo beleefde ik -in de weken na m’n 14 dagen apart op zolder slapen- toch de Gentse straten:

03apr20, Keizer Karelstraat
04apr20, Kasteellaan
04apr20, Brabantdam
04apr20, Franklin Rooseveltlaan
04apr20, Zuidparklaan
07apr20, Gentbruggebrug
11apr20, Sint-Lievenslaan

Bekijk deze kaarten van Tomtom. How bizar! Onwerkelijk, want voor velen is dit géén prettige realiteit. En ook wel: zalig! Zoveel meer stilte, zonder het uitroepteken van al die draaiende motoren. Zoveel minder risico op ongevallen: je hoort als voetganger en fietser die paar auto’s van ver afkomen. Openbaar vervoer hééft de openbare ruimte. En: je zou bijna wensen dat nu – tout suite – maintenant alle wegenwerven van het land tezelfdertijd in uitvoering kunnen gaan. Die rioleringswerken aan de Dampoort met de aanleg van een tweerichtingsfietspad ? Who cares? Het herasfalteren van het centrale kruispunt van de Sint-Lievenspoort? Toch geen enkel probleem? Ze werken er momenteel aan de verkeerslichten als was het een kruispunt in een dorp. Ook zonder verkeerslichten kon je er veilig oversteken:

07apr20, Sint-Lievenspoort

Het allerbelangrijkste aan werven is: kan het veilig verlopen voor àlle werkmensen, met respect voor de nieuwe leefregels? Een werf is steeds een risicovolle werkplek geweest, maar zo’n virus er bovenop kan men er missen als vriesweer. Toen op 1 april de eerste berichten over werfhervattingen in de kranten verschenen hoopte ik dat het zou lukken om de werven van de Louisa d’Havébrug en de onderdoorgang van de Sint-Lievenspoort verder te zetten. Mijn eerste gezondheidsfietsritjes gingen langs die verlaten werven:

26maa20, Stropkaai
01apr20, Sint-Lievenspoort

Nope. Maar op vrijdag 3 april zag ik -hoera!- de eerste beperkte werfactiviteit aan de Sint-Lievenspoort. De social distancing op de werf was zéér leesbaar:

03apr20, Sint-Lievenslaan

En de werf aan de Louisa d’Havébrug volgde de week erna, vorige week dus. Bij mijn eerste passage op 26 maart was het me al opgevallen hoe corona-onvriendelijk deze werf achtergelaten was. Uiteraard: onbewust. Voetgangers en fietsers hadden ter hoogte van de werf een smalle passeerstrook.

26maa20, Stropkaai

In normale tijden kon ik daar mee leven. Als deze oplossing van vier tegels breed maakte dat zo’n belangrijke werf vooruit ging, dan moesten fietsers maar even wachten tot de fietsers en voetgangers van de andere kant gepasseerd zijn. Want fietsers met een fiets aan de hand kunnen elkaar amper / niet dwarsen.

01apr20, Stropkaai

15apr20, Stropkaai

Dacht ik. In coronatijden is dat anders. Vandaar deze coronatip #1. Maak social distancing ook op deze drukke fiets- en wandelas tussen kernstad en groenas realistisch en wààr. Het kan, want deze kraan is vlot manipuleerbaar. Ze kan -minstens elk weekend, misschien ook langer- even “opgeplooid” worden. Het kan, want er zijn weer bouwvakkers aanwezig. Het kan, want de kraan wordt amper gebruikt (ik zag het sinds de lockdown nog niet), soms zelfs vervangen door de 100% mobiele kraan:

07apr20, Stropkaai
07apr20, Stropkaai

Of zoals Frank Focketyn in 2000 elke keer weer mocht zeggen: “Een kleine moeite door Vermaelen Projects… betekent misschien een wèèèreld van verschil”. Zeker in coronatijden, waar fietsers en voetgangers afstand willen houden. In de gloria!

De test

Ooit – làààng geleden- toen de fietsen nog spraken, was Gent een voorloper in de strijd tegen fietsdiefstallen. Dat resulteerde in een type fietsstalling met de naam “Type Gent”, zoals te zien onderaan de catalogus van dit metaalbedrijf.

Làààng geleden is volgens mijn beperkte kennis: de jaren 90 van vorige eeuw. (wie kent de details?) Het hielp om fietsers duidelijk te maken dat stap één tegen fietsdiefstal was: je fiets op slot zetten aan een vast voorwerp. Dat was ook de tijd dat weesfietsen ruimen in Gent not done was.

In mei 2008 – 2 maand na de start van Fietsbult- lanceerde de Stad een “zoektocht naar de perfecte fietsstalling“. Uit De Standaard: “Op dit ogenblik hebben we twee belangrijke types fietsenstallingen’, zegt schepen van Mobiliteit Karin Temmerman (SP.A). ‘Het type-Gent – grote metalen beugels – en het paaltjessysteem waarbij je je slot door een oogje moet steken. Het probleem is dat ze allebei nogal wat nadelen hebben. De stallingen van het type-Gent zijn weliswaar heel veilig en gebruiksvriendelijk voor de fietsers, maar ze zijn plomp. Om heel eerlijk te zijn: ze zijn gewoon lelijk; zeker in de buurt van historische monumenten steken ze soms schril af. De paaltjes zijn veel esthetischer in het straatbeeld. Zolang er geen fietsen in staan, tenminste. Want die fietsen vallen vaak om – sommige, zoals de mijne, passen er zelfs gewoon niet in.’ Kort samengevat: de Stad zag en formuleerde de beperkingen van “Type Gent.”

Op de Zuid stonden 9 prototypes die Gentenaars konden testen. Daarna werd het stil. Het zette ons aan het dromen. Is het haalbaar om een stallingstype te ontwerpen dat -vanuit het standpunt van de gebruikers – voldoet aan de volgende normen: – geschikt voor alle bandentypes, zonder dat de wielen plooien – geschikt voor alle stuurtypes, zonder dat remmen of versnellingen schade oplopen – geschikt voor fietsen met mandjes of bagagedragers voorop – diefstalvermijdend: fietsers moeten hun fiets vlot kunnen vastmaken met hun fietsslot. Ook bejaarden of minder lenige mensen moeten dit vlot kunnen. – en dè uitdaging voor de komende decennium: ook zware elektrische fietsen moeten vlot erin geplaatst en eruit gehaald kunnen worden. Alweer: ook door minder sterke / lenige mensen. – Ben ik iets vergeten? Daarnaast zijn er natuurlijk ook de normen van de beheerder (de Stad dus): de look is belangrijk, de robuustheid en weersbestendigheid (zeg maar: de duurzaamheid), … . Het beheer lijkt me het allerbelangrijkste criterium: handelbaarheid bij transport, stapelbaarheid, onderhoudsvriendelijkheid. Complèèèèx dus. Bekijk de tientallen (of meer) Fietsbulten van afgelopen jaren over “stallingen”via deze link. (ook te vinden hierboven bij “thema’s”). Ik scrolde er net even door: er is al véél veranderd. 🙂

14feb20, Woodrow Wilsonplein

We zijn bijna 12 jaar verder, en de Stad heeft ons allen nogmaals keer nodig. Elf jaar na de vorige zoektocht creëerden ze een nieuw prototype:

14feb20, Woodrow Wilsonplein
14feb20, Woodrow Wilsonplein

Net als in 2008 geleden dropten ze het aan de Zuid, ditmaal vlak voor het Administratief Centrum. Fiets erheen! Doe de test! Kijk en keur! En laat ons weten wat je ervan vindt. Maak desnoods je eigen Fietsbult… . Ik houd mijn mening nog even voor mezelf (al heb ik ze al), maar passeer komende periode nog eens met de meetlat en schuifmaat om de verschillen op te meten. Het nieuwe prototype staat er broederlijk naast het oude “type Gent”.

14feb20, Woodrow Wilsonplein

Oh ja, beste mensen van de Stad, nog een kleine tip. Een lege stalling testen is een beetje absurd. Het is de helft van de realiteit. Als jullie nu zelf in de tweede beugel zelf één standaard fiets vastmaken, en in de vierde beugel een eerder breed model met mand, dan is dit testmodel helemààl testklaar.

Mail: geeft u ons een extra zetje?

On 4/11/19 18:50, Chloë Cottyn | VBS De Mozaïek wrote:

Beste,

Voor ik echt van start ga, stel ik me graag even voor: ik ben Chloë Cottyn, leerkracht 2 de leerjaar in Vrije Basisschool De Mozaïek, een school in hartje Gent met meer kleuren dan je in de regenboog terugvindt. Een concentratieschool met in elke klas een hele rits aan nationaliteiten. Die maken het lesgeven boeiend, maar waar het schoentje echt knelt is: de (kans)armoede bij onze gezinnen. Van daaruit deze mail…

We engageren ons met veel enthousiasme om elke dag de enge wereld van deze kinderen open te trekken, te verruimen. Ze kennen niet wat voor ons zo evident is. Dat bezorgt ons vaak een gevoel van onmacht…

Zo is één van onze taken: de kinderen leren fietsen (deze taak loopt door, soms nog tot de leeftijd van het zesde leerjaar!). Het leren fietsen op zich vergt al behoorlijk wat inspanning, maar daarnaast staat dan nog het effectief leren fietsen in het verkeer, als een veilige en defensieve weggebruiker. We gaan ervoor, telkens opnieuw.

Maar we botsen op verschillende problemen. Zo is daar het aspect: garanderen van de veiligheid voor de leerlingen zelf. We willen de kinderen uiteraard echt veilig de baan op sturen en proberen daar met hen samen ook bij stil te staan, want het is zo belangrijk!

Alleen mankeert het ons aan middelen om daar degelijk in te investeren. We hebben geen bron van inkomsten via ouderraden of dergelijke meer, dat bestaat niet bij ons, we kunnen het geld niet gaan zoeken bij onze ouders. Dat valt ons zwaar, want veiligheid op de weg is toch een basisgegeven. Vandaar deze mail, met een vrijblijvende vraag. (maar het principe geldt: wie niet waagt, blijft maagd… 🙂)

Misschien kan u hier iets in betekenen voor ons? Wij zijn op zoek naar een rits fietshelmen, zodat we verantwoord met onze kinderen de baan op kunnen. Je zou het zo kunnen bekijken: fietshelmen zijn voor het leren fietsen met onze kinderen echt onbetaalbaar! Dat zowel letterlijk als figuurlijk.

Met deze lange mail hoop ik de goesting weer te geven die we hebben om onze kinderen een boost te geven om vooruit te raken! Misschien geeft u hen ook een extra zetje? Wie weet… Alvast hartelijk bedankt voor uw tijd!

Vriendelijke groeten,

Chloë Cottyn

Basisscholen De Mozaïek

Sint-Margrietstraat 33 |  9000 Gent | 09 233 78 64 

chloe.cottyn@demozaiek.be

www.demozaiek.be

Ist Al Gruun?

Beste Gentse fietsers, ben je soms benieuwd hoeveel minuten van jullie fietstraject je verspilt aan wachten voor het rood licht? Kom het nu te weten via de ‘Ist Al Gruun’-App!

15okt19, Forelstraat

Download de App tot 15 november, in de Apple Store of Google Play. Kies een gebruikersnaam en wachtwoord, duw bij het opstappen van je fiets op ‘start route, bij aankomst op ‘stop route’. Dan verschijnt je totale wachttijd. Zo simpel is het!

15okt19, Sint-Lievenspoort

Met dit onderzoek wil de Fietsersbond in Gent testen of fietsers met deze App waardevolle data kunnen verzamelen, waarmee bijvoorbeeld kan worden aangegeven welke verkeerslichten anders moeten afgesteld worden. Want het (te lang) wachten aan lichten wordt door fietsers als zeer hinderlijk en fietsonvriendelijk ervaren. Vlotte doorstroming voor fietsers is dan ook een belangrijk fietsbeleid-speerpunt voor de Fietsersbond. 

Test mee!

https://www.fietsersbond.be/nieuws/istalgruun

De gevulde goot

Na Suske, komt Wiske. Als de Colruyt op Fietsbult zijn 50 seconds of fame kreeg, mag de Delhaize niet achterblijven.

U weet het of u weet het niet, maar er zit maar 24 uur in een dag. Zowel vakbonden als werkgevers hebben aangedrongen op méér, maar zonder resultaat. Daardoor blijven er zo’n 247 ongeschreven Fietsbulten in mijn hoofd en op mijn harde schijf rondspoken. 3 billboards outside Macharius, Heirnis is er zo één van. Zaki heeft die tegoed van mij. Of over die fietstallingen die misschien omgebouwd werden tot autogarages. Of over al die fietspadwerven die u nog niet kent. Of over het C-woord. Of over die streep… of over koning Voetganger… of. Maar de Delhaize gaat voor.

Het zit zo. Ook ik ben klant in de Colruyt waar Lien Ceûppens vorige week over schreef. Maar de kinderen zijn de deur uit, dus kopen we minder wasmiddel, koeken en bananen. En de Delhaize is wel wat duurder, maar zo lekker dichtbij. En àlle fietssuggestiestroken ten spijt: die Dendermondsesteenweg blijft onaangenaam fietsen. Het is altijd wat moed tanken als het ècht niet anders kan dan de Dendermonse te befietsen.

De Delhaize heeft een autoparking, met in het midde een bizarre goot:

Het is een goot waardoor je fiets telkens weer een djoef krijgt. Traag er voorbij fietsen helpt een beetje. Maar met een volle fietstas achterop helpt ook dàt niet.

30dec18

De uitbaters van de Delhaize zijn schatten van winkeliers. Dat hielp om de schroom te overwinnen om te vragen of ze hun huisbaas niet om een oplossing wilden vragen / verzoeken / smeken. Ik denk dat ik ze er om de negen maand nog eens vriendelijk en vrijblijvend om vroeg. Af en toe twijfelde ik om er een fietsbult over te schrijven. De foto’s zitten ergens op een harde schijf. Maar u en ik weten: huisbazen kan je niet dwingen. Gelukkig zijn intelligente mensen / handelaars zijn niet blind: zij zagen afgelopen jaren hun klantenbestand “verfietsen”. Ooit zou er wel een oplossing komen.

In de herfst van 2018 werd het ei van Columbus geleverd: stroken rubber mat vullen sindsdien het gootje.

30dec18
12aug19

En: het wèrkt!

12aug19

Het blijft een oneffenheid, maar zowel de rug als de fiets zijn hier zéér tevreden mee.

12aug19
12aug19

Lien Ceûppens moet deze Fietsbult in wording gevoeld hebben. Gisteren mailde ze:

Van: Lien Ceûppens
Verzonden: dinsdag 20 augustus 2019 18:14
Aan: fietsbult@fietsersbondgent.be
Onderwerp: De facto parking

Hallo

Ik kreeg ondertussen een telefoontje van Colruyt Sint-Amandsberg dat ze wachten op groen licht van de stad om een tweede doorgang te maken naar de A. Baeyensstraat. Ze zijn dan ook van plan om de parking helemaal te “verbouwen” en ook meer fietsenstallingen te voorzien.

Ik merkte hetzelfde probleem ook op bij de Proxy Delhaize aan het Heernisplein. Daar is nog minder plaats (voor auto’s en nog minder voor fietsers). Het aantal bakfietsende klanten neemt toe en die moeten hun vervangwagen ergens kwijt. Toen ze ineens allemaal naast elkaar stonden moest ik wel een foto nemen 🙂

Vriendelijke groeten

Lien

19 aug 2019

(Volgende keer is het aan de Aldi, beloofd!)

BK Wielrennen Gent: Drongen fietskampioen?

Was het maar alle dagen BK (Belgisch Kampioenschap) Wielrennen in Drongen. Je krijgt als fietser overal voorrang, er is geen enkel conflict met de auto’s, je fietst in je eigen bedding en alle kruispunten zijn vierkant groen.  Begeleid door politie vlieg je naar je bestemming, en mocht je al een lekke band hebben, de fietshersteldienst is er als de kippen bij. Maar de meeste dromen …

Terug naar de realiteit, waarin heel wat Drongenaars en fietspendelaars uit Landegem of Merendree dagelijks vanuit Drongen de rit naar Gent Centrum maken. Daarbij is het oversteken van de Ringvaart via de N456 Deinsesteenweg noodzakelijk, maar jammer genoeg ook zeer gevaarlijk.

Het grote probleem is het ontbreken van veilige kruisingen met de R4. Op alle mogelijke plekken waar fietsers de R4 kruisen, komen ze in conflict met (zwaar) verkeer dat de R4 op en af rijdt. Problematisch zijn de linken die gemaakt worden met de oprit van de R4 Buitenoever op het einde van de Steenhuisdreef en bij het afdalen van de brug richting Gent. Elke fietser die daar rechtdoor moet rijden, komt in rechtstreeks conflict met (een file aan) auto’s en vrachtwagens die rechts afslaat richting Watersportbaan of R4 Binnenoever. Dat is levensgevaarlijk, want het levert dagelijks dodehoek-situaties op.

Over de brug Richting Gent

Op de andere plekken is het ook gevaarlijk omdat er telkens kruisingen zijn met verkeer dat minstens 70 km/u rijdt. Of je nu richting Gent fietst, of van Gent komt, op elke kruising loop je risico op een onoplettende auto.

Fietsoversteekplaats met kruising van verkeer dat R4 – vaak aan (zeer) hoge snelheid- oprijdt. Er is ook onduidelijkheid, want soms willen de auto’s voorrang geven aan de fietsers, wat tot verwarring kan leiden.

We mogen al eens dromen, en dat hebben we dus gedaan. Tijdens een van die dromen, zagen we de oplossing: een fietsbrug vertrekkend vanuit de Veerstraat die verbinding maakt met fietspaden aan de Watersportbaan en langs de Deinsesteenweg, aantakkend op het Westerringspoorfietspad verderop.

Einde van de Veerstraat in Drongen Centrum. Hier is plaats om een fietsbrug te installeren.

Dit zou heel wat conflicten oplossen. Het zou ook een einde maken aan een fenomeen dat vaak voorkomt en ook zeer gevaarlijk is: fietsers die – komende van Gent – aan de verkeerde kant van de brug rijden omdat ze de omrij-tijd waartoe ze gedwongen worden (zie kaartje hierboven), niet zien zitten. Als fiets-spookrijder komen ze opnieuw in conflict met auto’s, maar de huidige situatie maakt dat spookrijden veel voordeliger is in tijd – ook al mag het niet en is het dus een slecht idee. Die fietsers zorgen voor eigen tijdscomfort maar creëren hierdoor voor zichzelf wel een onveilige situatie.

Veel fietsers komen hier in conflict met auto’s die richting Gent opdraaien en hen niet opmerken. Over de staat van het fietspad zwijgen we nog.

Een bijzondere situatie is die aan de Paddelstraat. (dat is de korte straat tussen de Watersportbaan en de N466).

Ook hier komt de fiets in conflict met de auto, en heeft het al tot ongelukken geleid waarbij fietsers gewond raakten. Er werden vragen in de Gentse gemeenteraad gesteld, maar het Agentschap Wegen en Verkeer stelt dat men tevreden is omdat de files voor de auto verminderd zijn. Dat de situatie voor de fietsers gevaarlijker is geworden, is blijkbaar van geen tel. Opnieuw, met een fietsersbrug wordt deze volledig onveilige situatie helemaal opgelost.

Paddelstraat

Het is onduidelijk wat je als fietser richting Drongen nu precies moet doen. Als je rechtdoor rijdt, stopt het fietspad plots, en moet je een bijzonder gevaarlijke beweging maken: links afslaan waar auto’s rechtsaf moeten slaan (zie filmpje). Als je links afslaat moet je liefst 3x auto’s in twee richtingen kruisen voor je aan de brug komt.

Paddelstraat richting Drongen

Wellicht zal er nog wat denkwerk nodig zijn om het helemaal uit te tekenen, en daarbij zullen we rekening moeten houden met fietsers die van Gent komen, en alsnog naar de andere kant van de Deinsesteenweg moeten geraken. Een fietspad dat breed genoeg is om fietsers in twee richtingen aan te kunnen lijkt hierbij wel een oplossing te bieden.

Mogen we nog dromen? Mogen we hopen dat het Belgisch kampioenschap elke dag in Drongen plaatsvindt? We zijn eigenlijk al tevreden als we veilig zouden kunnen fietsen tussen Drongen en Gent. Dat moet toch haalbaar zijn, niet?

Dit is een eerste bijdrage van een groep Drongense fietsers.

Verapaz, the sequel

Dienstmededeling: de “bouwaanvraag” voor de Verapazbrug hangt uit.

16 jun19, Koopvaardijlaan
16 jun19, Koopvaardijlaan

Deze bouwaanvraag is belangrijk. Niet omdat de brug een lange voorgeschiedenis heeft, een dikke Franse roman of een Amerikaanse realityreeks waardig (lees daarover een stukje hier en hier). Wèl omdat de brug deze -complexe en belangrijke- hoek van Gent voor de komende decennia in een andere plooi legt. Zo zag deze hoek er anno 1912 uit:

16jun19, collectie Anglo Belgian Corporation.

De brug komt linksonder, ongeveer op de E van Bassin de CommercE, het Handelsdok. Op onderstaande kaart zie je de witte daken van nieuwe loodsen van Christiaens Christeyns :

De Verapazbrug zal rechts daarvan landen. Het wordt uitkijken of bij het eindontwerp rekening werd gehouden met onze bezorgdheden omtrent fietsveiligheid. Of de nieuwe aangelegde kruispunten voor fietsers en voetgangers 100% conflictvrij zullen zijn. En of de nieuwe tramrails en het tweerichtingsfietspad elkaar haaks dwarsen. Op dit plan uit 2017 is dat niet zo. Fietsveiligheid is méér dan een fietspad aanleggen. Mocht u tijd hebben om de plannen in te kijken, laat ons uw analyse hierover weten. Meer officiële info hier.

Links en rechts van de zone waar -hopelijk binnen een paar jaar- de brug komt wordt driftig gebouwd aan het project Oude Dokken. Naast de woontorens en het nagelnieuwe Stadsgebouw met Basisschool en Wijksporthal wordt ook gewerkt aan de heraanleg van de Kleindokkaai en de aanleg van het Kapitein Zeppospark rondom het Houtdok.

Dit is de werf Kleindokkaai:

16jun19, Kleindokkaai
16jun19, Kleindokkaai
16jun19, Kleindokkaai
16jun19, Kleindokkaai
16jun19, Kleindokkaai
16jun19, Kleindokkaai, vanop de Dampoort

Het werk aan de paden rondom het Houtdok gaat traag gestaag vooruit. Morgen een fotoreeks hiervan. Kijk, de verlichtingspalen zijn aangekomen:

16jun19, Houtdok, toekomstig Kapitein Zeppospark

Vraag is of deze twee deelprojecten – Kleindokkaai / Schipperskaai en Houtdok / Kapitein Zeppospark – ook snel met elkaar verbonden zullen worden, zodat Muide en Meulestede langs hier een veilige fietsverbinding met de centrumstad en Dampoortstation krijgen. Ik hoop het.

Hoeveel jaar zal het duren voor deze twee helften elkaar zullen vinden? Ik lees: wachten op herlokalisatie van het bedrijf. Of zal de werf aan de Verapazbrug deze bijna-fietsas voor een paar jaar in de diepvrieze stoppen?

16jun19, Houtdok, toekomstig Kapitein Zeppospark
16jun19, Houtdok, toekomstig Kapitein Zeppospark
01apr19, Schipperskaai / Koopvaardijlaan

In de tussentijd is hier een paar meter degelijk asfalt nodig:

31mei19, Koopvaardijlaan

Vergis je niet. Hier passeren in spitsuren veel fietsers van en naar het schiereiland Muide/Meulestede, een stadsdeel met een steeds jongere bevolking, en dus met een immens fietspotentieel.

29apr19, Koopvaardijlaan
29apr19, Koopvaardijlaan
29apr19, Koopvaardijlaan

†

29apr19, Koopvaardijlaan

De verkeersafwikkeling rondom de aansluitingen met de Verapazbrugwerf zal complex zijn, of niet zijn. Deze fietsas kan een kans zijn om véél mensen op de fiets te krijgen.

29apr19, Koopvaardijlaan

Sticker (3)

Communicatie kan simpel zijn. Een basic sticker zoals deze hieronder lijkt me uitermate efficiënt.

28mei19, Ferdinand Lousbergskaai
28mei19, Ferdinand Lousbergskaai

Het maakt helder wie hier de eindverantwoordelijkheid neemt. Minpuntje: een website en een 09-nummer is niet de vlotste communicatievorm vanop de fiets. Is een app zoals de sluikstortapp van Ivago geen beter plan? Maar misschien moet ik het eens proberen, en na kantooruren een melding doen via het 09-nummer. Bijvoorbeeld van deze fiets, of wat ervan over blijft:

01jun19, Binnenring Zwijnaarde
01jun19, Binnenring Zwijnaarde

Overheidsgrond


KRUISPUNTEN
“Zeker in stedelijk gebied is het aantal fietsers de afgelopen tijd sterk gestegen, maar de infrastructuur groeit niet mee. Zo creëer je moeilijke situaties, vooral aan kruispunten, waar minder assertieve fietsers zich niet op hun gemak voelen”, zegt Wies Callens, de woordvoerder van de Fietsersbond. “Als je dit wil veranderen is er inderdaad meer geld nodig.”

Voila, zo makkelijk kan het schrijven van een blogstuk zijn. De krant lezen, daarin de kern vinden van wat je wil zeggen, klaar! De rest is maar illustratie. En het kan ook simpel, met overheden die hun gronden delen, en low budget.

Neem nu de Dampoort. Dat is dè meest vervloekte fietsplek van Gent, en toch telden vrijwilligers van het Gents MilieuFront daar in de ochtendspits van 9 mei de grootste fietsstroom stadinwaarts. Er is op en rond de Dampoort nog een waslijst verbeteringen aan fietsinfrastructuur mogelijk. Sta me toe te focussen op één klein deel van het kruispunt Kasteellaan met de Dampoortrotonde.

20maa17, Kasteellaan
20maa17, Kasteellaan
20maa17, Kasteellaan
20maa17, Kasteellaan

Een korte voorgeschiedenis.
In het “Fietsbeleidsplan” uit 1993 lezen we: “Wie durft het nog aan om met de fiets in de buurt van het Dampoortstation te komen?” Een flink deel van de fietspaden op de Dampoort dateren van 1997. Toen werd de metalen fly-over die de Kasteellaan verbond met Dok Zuid afgebroken (foto’s hier) , werden de treinsporen richting goederenstation verwijderd, en werd rondom de zwaaikom een ferme autoweg annex fietspaden aangelegd. Tot 1997 was er geen rotonde. Dat alles was voor die tijd een grote stap voorwaarts. De Stad was vragende partij voor verkeerslichten, maar het Gewest weigerde dat op de rotonde. “Het zou de autodoorstroming belemmeren”. Kuch kuch… . Op het kruispunt Kasteellaan met de Dampoortrotonde stond toen nog het Goederenstation Gent-Oost. Het gele muurtje dat het voetpad scheidt van de autoparking is daar een overblijfsel van. Het goederenstation werd gesloopt in 2000, waarna de NMBS er een gratis parking voor zijn abonnees uitbouwde. Jaar aan jaar groeide het aantal fietsers. Bekijk de huidige situatie:

Je ziet helder dat voetgangers en fietsers tussen autoringweg en autoparking een restfractie toebedeeld kregen . Correctie: een restfractietje.

Neem even rustig uw tijd om de volgende foto’s in detail te bekijken. Er valt foto per foto véél te zien, ik vertel niet alles.

09mei19, Kasteellaan
09mei19, Kasteellaan
09mei19, Kasteellaan
09mei19, Kasteellaan
09mei19, Kasteellaan
09mei19, Kasteellaan

Wat wordt er hier gebouwd?

09mei19, Kasteellaan

Gedenk dat dit beelden zijn van een zonnige ochtend in mei. Wat zou dit geven bij regenweer?

09mei19, Kasteellaan
09mei19, Kasteellaan

Hou voelen ouders zich die op deze manier met hun kinderen oversteken? En halfweg moeten wachten?

09mei19, Kasteellaan
09mei19, Kasteellaan
09mei19, Kasteellaan
09mei19, Kasteellaan

Ook al weet ik dat dit een drielandenpunt – excuus: een drie overhedenpunt- is, wil ik er niet veel woorden aan vuil maken. De NMBS is een overheidsbedrijf. Hier ligt voldoende overheidsgrond om voetgangers en fietsers méér ruimte te geven. Een flink deel van die fietsers en voetgangers zijn op weg van en naar het Dampoortstation, en dus klant van de NMBS. Het autodenken uit het verleden is wat het is. Het denken uit het verleden over NMBSgronden te gelde maken is wat het is. Overheden horen geen gronden aan elkaar te verkopen of verhuren, dat is verspilling van energie en van belastingsgeld. Laat men deze rotte hoek zo snel als mogelijk opkuisen. De inspanningen van de NMBS omtrent de fietstunnel aan de Gandastraat worden zéér hard geapprecieerd. Nu is het de beurt aan dit kneusjeskruispunt. Eén vrachtwagenlading volstaat om de muur aand it kruispunt weg te halen. Eén vrachtwagen rode en witte klinkers volstaat om het fietspad en het voetpad uit te breiden. Low profile. Low budget. Wat mag dat kosten?

Oh ja, misschien moet iemand ook eens aan de Lijn vragen om die palen met bovenleidingen die al 10 jaar niet meer gebruikt worden weg te halen. Het ijzer is tegenwoordig veel waard , en volgens sommigen heeft de Lijn middelen te kort. De voetgangers – en heel soms ook fietsers- zullen blij zijn met de nodige extra ruimte.

20maa17, Kasteellaan

Zullen we de mensen die in mei verkozen worden in het Vlaams en Belgisch parlement uitnodigen voor een ochtendlijke fietstocht rond de Gentse ring?