Home

Van: Sybryn Maes [mailto:sybryn.maes@gmail.com]
Verzonden: vrijdag 17 november 2017 16:51
Aan: fietsbult@fietsersbondgent.be
Onderwerp: opiniestuk sensibilisatie fietsers

beste redactie van Fietsbult,

als fervente fietsers schreven wij een kort opiniestuk over de nood aan meer sensibilisatie en duidelijke richtlijnen voor het groeiende fietspubliek.

Misschien iets om op de blog te plaatsen indien jullie het passend vinden?
Alvast bedankt voor uw respons,

MVG
Sybryn & Dries

—————————————————————————————————————

Fietsinfrastructuur vs. Fietscultuur: wordt fietsend Vlaanderen voldoende gesensibiliseerd?
Sybryn Maes & Dries Van de Loock

Bij de transitie naar een duurzame wereld horen ook meer ecologische vormen van mobiliteit. Zo is de fiets in Vlaanderen aan een opmars bezig, en dat juichen we met zijn allen toe! Het stimuleren van verplaatsingen met de fiets zorgt niet alleen voor een toename aan fietsgebruikers, maar ook voor een grotere verscheidenheid aan fietsvormen en snelheden. Zowel de bakfiets-mama die haar kroost wil deponeren aan de schoolpoort, als de snellende pendelaar die op hetzelfde pad zijn vergadering wil halen, heeft het recht om zich in een veilig, harmonieus fietsverkeer te begeven. Helaas wordt dit ideaalbeeld van een harmonieus fietsend Vlaanderen veelal besmeurd door ontoereikende fietsvoorzieningen en het gebrek aan een helder wettelijk kader.
Deze zaken zijn ontegensprekelijk van belang, maar wat is de bijdrage van onze huidige “fietscultuur” aan de bezoedelde verkeerssituatie in Vlaanderen?

Sensibilisatienood bij groeiende fietsgemeenschap

Een betere fietsinfrastructuur en wettelijk kader gaan hand in hand met goed gedrag op de weg. Als dit laatste ontbreekt, zullen fietsvriendelijke wegen podia blijven voor fietsonvriendelijke ongevallen. Helaas is het belang van “duurzaam” rijgedrag nog te weinig bekend onder het fietsende volk.

Fietsers worden volgens ons te weinig gesensibiliseerd over elkaars aanwezigheid en hoe zich best te gedragen op de weg. Daarom pleiten wij voor meer sensibilisering en aandacht voor het gedrag van alle fietsers op de weg, in combinatie met het uitwerken van een begrijpelijke wegcode. Want ook al zijn risico’s bij fietsongevallen misschien minder groot dan bij auto-ongevallen; een toename aan fietsers zou geen toename aan ongelukken mogen teweegbrengen.

De inburgering van eenvoudige gebruiken kunnen conflicten reeds drastisch verminderen. Stimuleer bijvoorbeeld het gebruik van handgebaren alvorens een manoeuvre uit te voeren op de fiets, of het aanpassen van je snelheid aan de traagste fietser in het geval van druk verkeer. Dergelijke suggesties horen volgens ons thuis op de weg en mogen niet langer verscholen blijven op blogs van verknochte fietsers, waar ze slechts een select publiek bereiken (bvb. 3XDBE 2017). Net als automobilisten en motorrijders heeft fietsend Vlaanderen anno 2017 evenzeer nood aan flashy campagne- en verkeersborden die hen continu attent maken op het belang van veilig gedrag op de weg. Een gewaarschuwd fietser is er twee waard.

16nov17, Woodrow Wiklsonplein / Graaf Van Vlaanderenplein

Blijvende strijd voor fietsinfrastructuur en duidelijke wegcode

Naast de dringende nood aan meer sensibilisering bij het publiek “à vélo”, blijft een verbetering van de bestaande fietsinfrastructuur ook noodzakelijk, willen we duurzamere vormen van transport stimuleren. Er is nood aan meer en bredere paden voor een betere doorstroming en voldoende ruimte voor alle types fietsers (De Correspondent Fiets vs. File 2017). Daarnaast bestaat een veilige fietsomgeving uit paden die zoveel mogelijk afgescheiden zijn van de autoweg, en kan de juiste ondergrond van het pad het rijcomfort sterk verhogen (vraag maar na bij fietser en co).

Wederzijds begrip tussen de verschillende weggebruikers zou tegelijk ook meer ondersteund moeten worden door een duidelijke wegcode: “wie mag eigenlijk wat en waar?”. Het ontbreken of tekortkomen van dergelijk kader in Vlaanderen leidt onvermijdelijk tot een hoop verwarring, vertraagde inburgering en uiteindelijk tot spanningen op de weg. Het verhaal van de elektrische fiets of e-bike is er zo’n schrijnend voorbeeld van. Deze nieuwkomer vond de laatste jaren vlot zijn weg naar het dagelijks gebruik en schakelt het fietsverkeer een versnelling hoger, maar werd helaas niet even vlot gevolgd door een afgelijnde wegcode, en bijgevolg hinkt ook de inburgering erop na.

In het kort: de groeiende fietsgemeenschap in Vlaanderen snakt naar betere voorzieningen en duidelijke richtlijnen die voor iedereen bekend zijn. Dergelijke zaken liggen ongetwijfeld mee aan de basis van een harmonieus en veilig wegverkeer, en weerhouden het oplopen van frustraties. Maar als bestuurder van ons “stalen ros” dienen we zelf ook bewust te zijn van het feit dat er meerdere weggebruikers zijn met verschillende ambities. Uit respect voor deze verschillen moeten we gedisciplineerd omgaan met de wegcode en de omgeving, maar evenzeer met elkaar.

Bronnen:
De Correspondent 2017. Fiets vs. File. Fietsen is een geniale oplossing voor het fileprobleem. Denk mee over de beste weg ernaartoe. Geraadpleegd op 27/7/2017: https://decorrespondent.nl/7036/fietsen-is-een-geniale-oplossing-voor-het-fileprobleem-denk-mee-over-de-beste-weg-ernaartoe/1391050226984-71fc2523.
3XDBE 2017. Een andere hoffelijkheidscampagne. Geraadpleegd op 27/7/2017: https://3xdbe.wordpress.com/een-andere-hoffelijkheidscampagne/.

—————————————————————————————

Op 17 november 2017 om 17:12 schreef Y:
Dag Sybryn en Dries,
Ik lees het vanavond, nu nog aan het werk.
Mag ik al even polsen naar jullie achtergrond / woonplaats?
greets,
y

Op 17 november 2017 om 17:15 schreef Sybryn Maes:
beste Y,
geen probleem.
Ik ben momenteel in Zwitserland tot 23 nov, dus het kan zijn dat ik laattijdig antwoord.
Wij wonen beide in Sint-Amandsberg.
Sneeuwgroet,
Sybryn

Op 17 november 2017 om 17:19 schreef Sybryn Maes:
Beste Y,
sorry een beetje te snel verstuurd.
Onze achtergrond: wij studeerden bio-ingenieur (bos en natuurbeheer) en biologie, en zijn bezig met een doctoraatsonderzoek in diezelfde richtingen.
Daarnaast fietsen we heel vaak, voornamelijk functioneel gekoppeld aan plezier. En van daaruit groeien vaak bedenkingen en discussies omtrent de relatie fiets-auto, fietsvoorzieningen, etc… Vandaar dit opiniestuk, ook naar aanleiding van de stevige groei aan fietsers die we zelf opmerken in Vlaanderen, maar achterblijvende voorzieningen en vernieuwde gedragscode etc.
Als je nog duiding wilt ergens, laat maar horen.
Groet,
Sybryn

Op 17 november 2017 om 17:20 schreef Y:
Mag ik hieruit afleiden dat het geschreven is voor “Gents gebruik”, of voor “Belgisch gebruik”? 😉
Met vriendelijke groeten,
Y

Op 17 november 2017 om 17:23 schreef Sybryn Maes:
Eerder voor Belgisch gebruik dan zou ik zeggen.
Het is alleszins breder bedoeld dan enkel stedelijke fietsers, alhoewel dat natuurlijk knooppunten zijn van zeer intensief fietsgebruik…

 

De afstapziekte

15 november 2017

Een grens kan mooi zijn.
Bekijk deze grens:

14nov17, pad zonder naam tussen Edward Pynaertkaai en Ijzerweglaan

14nov17, pad zonder naam tussen Edward Pynaertkaai en Ijzerweglaan

Vandaag was de grens hier, en morgen zal hij – laat ons hopen – weg zijn.
Of elders liggen.
Echt waar: de mens kan véél moois verwezenlijken.
Herfstbladeren ruimen is zoiets moois.
Of ramen wassen.
Of boorden van hemden proper frotten.

De mens doet ook domme dingen.
Zoals dit:

14nov17, pad zonder naam tussen Edward Pynaertkaai en Ijzerweglaan

Er zal wel een reden voor zijn.
Uiterààrd zal er een reden voor zijn.
Niemand vult voor de lol een bestelbon in voor twee borden “fietsers afstappen”.
Niemand stuurt voor de grap een werkman op pad met die twee nagelnieuwe borden.
Het surrealisme heeft zijn grenzen, hé!
Zelfs in België!

Er zal ongetwijfeld diep over nagedacht zijn.
Misschien wel een paar keer lang vergaderd.
Het verslag van de verzekeringsmaatschappij zal op tafel gelegen hebben.
De scherpe bochten zijn bij nat weer gevaarlijk.
Er is slechts één methode: de afstapmethode.

“Fietsers afstappen”, en alle verantwoordelijkheden glijden zo van ons af.
Verkeerspsychologen detecteerden deze afstapziekte op menig fietspad te lande.
Hun voorstel tot remedie is: opvoeden met de “fietsers stapvoets“methode.
Fietsers stapvoets“borden maken iedereen tevreden.
De verzekeringsmaatschappijen.
De bestelboninvullers.
De bordjesfabrikanten.
De paaltjesplaatsers.
En: de mensen om wie het uiteindelijk draait… de fietsers.

14nov17, pad zonder naam tussen Edward Pynaertkaai en Ijzerweglaan


Fietsers moet je in de watten leggen, zo haal je mensen uit de files.

—————————————-

Van: r@gmail.com
Verzonden: maandag 13 november 2017 9:52
Aan: fietsbult@fietsersbondgent.be

Beste,

Ik rijd dagelijks met de fiets van Sint-Amandsberg naar het Miljoenenkwartier (school kinderen). Vandaag zag ik voor het eerst aan de fietsonderdoorgang aan de Edward Pynaertkaai (hier) het verkeersbord ‘fietsers afstappen’. Aan de andere kant staat dit bord ook. Wat is hier de reden voor?

Dit komt me namelijk zeer vreemd voor. Ik passeer hier alleen ’s morgen rond 7u45 en het is er dan bijzonder rustig. Zowel op de fietsbrug als op het pad naast het water is er dan redelijk weinig verkeer. Het lijkt me logisch dat je gezien de beperkte zichtbaarheid niet aan volle snelheid doorvlamt, maar afstappen is zo overdreven dat dit volgens mij niet zal gebeuren, net zoals die borden bij markten en wegwerkzaamheden.

Jullie suggestie om aan te manen ‘stapvoets’ te rijden in dit soort omstandighedne lijkt me veel vriendelijker en logischer voor fietsers…

Ik wil ook nog meegeven dat het fiets/wandelpad dat in het verlengde ligt van deze fietsbrug veel te smal is, en ook vol bladeren ligt. Ik rijd natuurlijk met de breedste bakfiets die er is (om vier kinderen tegelijk te vervoeren), maar toch. Passeren is alleszins niet vlot.

Het zal bij de dienst mobiliteit al wel ergens op een lijst staan, maar eigenlijk zou dit idealiter dubbel of driedubbel (als we mogen dromen) zo breed mogen zijn (net zoals de meeste fietspaden jammer genoeg).

Met vriendelijke groet,

B V E

Een Vlaamse fietsstad

21 september 2017

Je hebt landen met een ingewortelde fietscultuur, zoals Denemarken en Nederland. Dan zijn er ook half-en-halflanden zoals België en Groot-Britannië. Tenslotte zijn er ook landen waar de fiets traditioneel afwezig is. Frankrijk bijvoorbeeld, waar de fiets alleen beschouwd werd als een sportattribuut. Wie de laatste jaren naar Frankrijk reisde merkte echter dat er daar heel veel aan het veranderen is. Er is een heel groot verschil met België. Hier ging de erkenning van de fiets van onder naar boven: de fietsersbeweging moest –en moet– het beleid overtuigen om de fiets te waarderen. In Frankrijk gaat het vaak omgekeerd: het beleid is erop gericht om mensen te overtuigen fietser te worden.

Ook los van de fiets neemt de overheid in Frankrijk verkeersveiligheid au sérieux, dit in tegenstelling tot bij ons. Bijvoorbeeld: in België bestaat het rijbewijs met punten al meer dan vijfentwintig jaar (K.B. van 18 juli 1992), maar in Frankrijk kan je met het systeem ook nog je rijbewijs kwijtspelen. Dat is natuurlijk een positief punt voor fietsers, die daarmee veiliger op de baan kunnen. Minder positief: een reflecterend hesje is verplicht voor fietsers, zowel ’s nachts als buiten de bebouwde kom. Maar er zijn ook specifieke maatregelen voor de fiets. Niet alleen op straat: sinds 2004 is er een systeem voor fietsregistratie dat er volgens Wikipedia voor zorgt dat 40% van de gestolen fietsen terug bij hun eigenaar geraken. Op heel veel plaatsen zie je dan ook nieuwe fietsinfrastructuur verschijnen:

14 aug17, 7u15, Rue Des Forts, Duinkerke, Frankrijk

Fietswegen zijn vaak lang en functioneel:

14 aug17, 6u28, Route de Bergue, Duinkerke, Frankrijk

Nu hangt het heel erg van het bestuur af of er iets te zien is: sommige steden zien er voor de fietser hetzelfde uit als twintig jaar geleden, andere steden blijken er echt wel werk van te maken. Wat opvalt is dat er weinig ontwerpfouten gemaakt worden.
Bij ons moet je eindeloos zeuren om verkeerslichten voor fietsers op ooghoogte te krijgen, ginds is het standaard:

14 aug17, 6u55, zowat overal in Duinkerke, Frankrijk

Fietspaden kennen meer dan bij ons een logisch begin en einde, en zo voorts, al is zeker niet alles overal perfect.

Duinkerke doet heel wat inspanningen om dé Vlaamse fietsstad te worden, maar naar mijn mening spant Douai –de oud-Vlaamse naam is Dowaai– de kroon. De fietsinfrastructuur past duidelijk in een totaalconcept. Veel ervan is erop gericht om fietsers zichtbaar te maken. Fietssluizen worden niet alleen aangeduid met wegmarkeringen, maar vaak ook met een bord, soms zelfs eentje met oplichtend opschrift:

14aug17, 12u44, Rue Merlin de Douai, Dowaai, Frankrijk

Zoals Gent heeft Dowaai veel eenrichtingsverkeersstraten. Alle straten die niet te smal zijn hebben beperkt eenrichtingsverkeer (double sens cyclable heet dat ginder) en dat is altijd ook met wegmarkeringen aangeduid. Heel zelden is dat bescheiden, zoals hier vlak bij het stadhuis:

14aug17, 12u55, Rue Francis Godin, Dowaai, Frankrijk

Op grotere straten ziet het er bijna uit zoals de Gentse Oude Houtlei:

14aug17, 12u55, Rue de Paris, Dowaai, Frankrijk

Daarbij sneuvelen er regelmatig ook nog een paar parkeerplaatsen:

14aug17, 12u50, Rue des Foulons, Dowaai, Frankrijk

Wist u overigens dat rechtsaf door rood bestond in Frankrijk vóór wij het hadden? En dat het mottige bord dat wij daarvoor gebruiken afgekeken is van het Franse? De overzichtsfoto vat alles samen: de fietssluis, verduidelijkt met een bord, een laag licht voor als je rechtdoor wil, en als je rechtsaf wil heb je de double sens cyclable met een fietspad en moet je niet voor het rode licht wachten.

14aug17, 14u52, Rue des Wetz, Dowaai, Frankrijk

Voilà, veel meer moet dat niet zijn. Dat is ook niet zo verwonderlijk: Douai heeft een systeem van vélo-testeurs: dagdagelijkse fietsers die problemen rapporteren en mogelijke verbeteringen voorstellen. Meer daarover kan je lezen op de website van de stad Douai.

Er zijn nog altijd heel erg weinig fietsers ginder. Ik schat dat Gent per kilometer fietspad ongeveer honderd keer zoveel fietsers heeft als Douai. Zo nu en dan, als je goed kijkt, zie je er wel eentje, maar ze zijn vooralsnog zeldzaam.

Nu we toch in Noord-Frankrijk aan het rondfietsen zijn: ook buiten Duinkerke en Douai zie je meer en meer fietsvoorzieningen. Soms kan je er originele ideetjes opdoen. Zo heb ik niet ver van Douai voor de eerste keer een fietssnelweg gezien met een pechstrook:

14aug17, 15u34, D144, Montigny-en-Ostrevent, Frankrijk

Bovendien werken niet alleen openbare besturen mee. Zelfs Lidl heeft betere fietsstallingen in Frankrijk dan bij ons:

14aug17, 9u41, Chemin des Hamaides, Sint-Amand-les-Eaux, Frankrijk

De waarheid van Wout

14 september 2017

Mag ik voor één keer deze blog gebruiken om louter een andere blog te promoten?
Iedereen akkoord?
Ja, dank u.

Wout Baert leidt het Fietsberaad Vlaanderen.
In die zin is het één van onze fietsdenkers.
Dit is een stuk om aan alle ministers en burgemeesters en mobiliteitsbeslissers te lande te sturen:

De boodschap is helder: maak keuzes, herdenk de wegen, knip ze waar nodig.
Zo’n knip is wat de Zuid sinds 2013 zoveel fietsvriendelijker maakte.
Dàt is wat het Gentse Circulatieplan sinds april 2017 deed en doet.
En kijk hoeveel mensen eindelijk in de binnenstad durven fietsen.
Nu graag een identieke, even doordachte methodiek voor de rest van Gent.
En daarna de rest van de wereld.
Iedereen wordt er beter van.
I.e.d.e.r.e.e.n.
Want zoals Kris Peeters, die andere waarheidsleverancier, deze week schreef:
“Elke bijkomende auto maakt mijn auto een beetje minder bruikbaar. Dat komt doordat het automobilisme een systeem is dat vanaf een bepaald punt van ‘succes’ alleen nog zichzelf en anderen in de weg zit.”
En er zouden een pak minder verkeersslachtoffer vallen.
Of is de autovrijheid belangrijker dan dat?

Uitbouw

11 juli 2017

Indien nodig kan men aan een bestaande brug een “uitbouw” voorzien: goed om voetgangers en fietsers meer plaats te geven.

Bij renovatie en wegenwerken zou men dit automatisch moeten meenemen.

Ons voorbeeld hierbij is wel een uitbouw aan een nieuwe brug: die over de ringvaart ter hoogte van de Ghelamco Arena. Was men  de fietsers vergeten? Dit doet in deze niet ter zake.

uitbouw Ottergembrug

Ottergembrug fietspad

Graag jullie medewerking. Waar willen we zo een uitbouw aan een bestaande brug?

  1. De Buchtenbrug van de Snepkaai naar de Beukenlaan en Sint-Denijs-Westrem, over de Ringvaart.
  2. De brug van de Voordestraat over R4 op weg naar Lochristi.
  3. De Speybrug in het verlengde van de Trekweg over de Ringvaart op weg naar Vinderhoute, technisch iets moeilijker.
  4. De Wondelgemkaaibrug van de N458 over de Ringvaart.
  5. ……. ?

Nu ik het zo bekijk: er zijn op de invalswegen naar Gent nog wel meer zwakke schakels.

Aftellen

28 juni 2017

Ik maakte even geleden op een debat over het circulatieplan de opmerking dat doorstroming van fietsers van groot belang is. Sommigen in de zaal deden er nogal smalend over – het idee dat fietsers maar een beetje rondrijden om rond te rijden en eigenlijk geen serieuze mensen zijn die ook op tijd op hun werk proberen zijn nadat ze eerst hun kinderen netjes hebben afgezet op school, blijft bij momenten erg hardnekkig. In Kopenhagen (ja – waar anders!) hebben ze al lang begrepen dat fietsers eigenlijk doodgewone mensen zijn die beseffen dat fietsen de simpelste en snelste manier is om zich van punt a naar punt b te verplaatsen. En, omdat fietsen promoten een erg simpele manier is om de levenskwaliteit in steden te verhogen, zorgen de Denen ervoor dat fietsen het snelste transportmiddel is en blijft. Dat fijnmazig netwerk waar wij in Gent ook zo van dromen ligt er inmiddels (met een fietsgebruik binnen Kopenhagen van 62% tot gevolg), en via kleine ingrepen proberen ze het comfort en de concurrentiepositie van fietsers nog te verbeteren.

20170622_133742

Kopenhagen, 22 juni 2017

Geen enkele fietser staat graag stil voor het rode licht. De frustratie als je net het groen gemist hebt: de volledige roodcyclus uitzitten, je flow kwijt, je weer in gang trekken als het groen wordt… Op sommige plekken in Kopenhagen zie je een 50-tal meter voor de verkeerslichten een aftel-paal – ik kan geen beter woord verzinnen, iemand suggesties? Op die paal kan je zien binnen de hoeveel seconden het licht op groen/rood zal springen. Zo kan je inschatten of je best een tandje bijsteekt om toch nog het groen te halen, of dat je beter wat snelheid mindert zodat eens je aan het licht bent het misschien al weer groen is, waardoor je op zijn minst geen voet op de grond moet zetten.

IMG_4351

Burggravenlaan, 24 juni 2017

De Burggravenlaan is zo’n straat met een opeenvolging van verkeerslichten en gelijk welk tempo je aanhoudt, je staat hoe dan ook wel eens voor het rood. De straat kruist onder andere met de Zwijnaardsesteenweg, ook een belangrijke fietsroute, dus ik ben niet zeker of de ene moet worden bevoordeeld worden op de andere door middel van bijvoorbeeld een groene golf voor fietsers. Daarom: zou de Burggravenlaan geen perfecte plek zijn voor zo’n aftel-paal?

In Gent staan er nog wel wat fietsbruggen op onze verlanglijst. Een in aanmerkingen te nemen punt: hoe vlakker hoe beter. Dat brengt ons bij de vraag: een vaste of een beweegbare brug? Het ene water is het andere niet. Breedte, hoeveel bootbewegingen er zijn en met welke frequentie, welk soort boten (doorvaarthoogte), de onderhoudskosten… . Een hoop punten om rekening mee te houden.

Daarmee is het standpunt dat vaste bruggen altijd de voorkeur krijgen boven beweegbare iets te kort door de bocht.

Bataviabrug hoog

Bataviabrug vlak

Ophaalbrug retro

Ophaalbrug modern

De Stropbrug met goede fietspaden bovenop voor hen die geen brug te veel is en voor de vlakrijders onderaan een ophaalbrug?

Onder de Stropbrug

 

%d bloggers liken dit: