Verf en asfalt

Met wat verf en asfalt kan je voor fietsers een wereld van verschil maken. Neem nu de aanpassingen van de laatste jaren (Wanneer precies? Wie weet dat?) rondom Wijmakker:

17okt19, Adolf Bayensstraat / Wijmakker

In 2014 lag aan het eind van de Sint-Baafskouter nog een olifantenpaadje:

Hier ligt een school. Zo’n veilige aansluiting met een vrijliggend fietspad vlakbij lijkt dan de logica zelve, maar het duurde vele jaren voor het er kwam. Goed dat het er nu is. Het is één van de zalige kleine ingrepen van het vorige (of is het het huidige?) stadsbestuur.

17okt19, Wijmakker / Sint-Baafskouterstraat

Let op de vele paaltjes die nodig zijn om het “veilig” te houden tegen de échte olifanten. Let ook op de afwerking op het nieuwe pad: één paaltje in het midden, een signalerende middenstreep, paaltjes op de zijkant, voldoende breedte tussen de paaltjes om comfortabel te fietsen. Als er dan toch paaltjes moeten komen, dan is dit de norm.

Héél anders is het op de Antwerpsesteenweg op de Oude Bareel. Ook daar is vlakbij een school, maar veranderde de laatste jaren louter een stukje weg op een manier waarbij je je afvraagt wat de bedoeling is: de betonnen strookjes die vroeger het fietspad waren werden geasfalteerd (Wanneer? Ergens nà 2013). En dat is het dan.

17okt19, Antwerpsesteenweg
17okt19, Antwerpsesteenweg

Wàt een breedte voor een straat die voor autoverkeer dood loopt. Wat een hoop parkeerplaatsen. En wat een gebrek aan fietsinfrastructuur.

17okt19, Antwerpsesteenweg
17okt19, Antwerpsesteenweg / Achtenkouterstraat

Hier was ruim plaats voor fietspaden. Hier kon men fietsen aantrekkelijk maken, en een oversteekplaats van de N70 creëren. Een oversteekplaats die naam waardig voor voetgangers en fietsers. Hier zijn géén onteigeningen nodig. Hier is het wachten op de wil om het veiliger en fietsvriendelijk te maken. Ik weet niet wie de wegbeheerder is: het gewest of de stad?

17okt19, Antwerpsesteenweg / Achtenkouterstraat

Wie durft het aan om zijn kinderen op deze amorfe massa asfalt te laten oversteken?

Ist Al Gruun?

Beste Gentse fietsers, ben je soms benieuwd hoeveel minuten van jullie fietstraject je verspilt aan wachten voor het rood licht? Kom het nu te weten via de ‘Ist Al Gruun’-App!

15okt19, Forelstraat

Download de App tot 15 november, in de Apple Store of Google Play. Kies een gebruikersnaam en wachtwoord, duw bij het opstappen van je fiets op ‘start route, bij aankomst op ‘stop route’. Dan verschijnt je totale wachttijd. Zo simpel is het!

15okt19, Sint-Lievenspoort

Met dit onderzoek wil de Fietsersbond in Gent testen of fietsers met deze App waardevolle data kunnen verzamelen, waarmee bijvoorbeeld kan worden aangegeven welke verkeerslichten anders moeten afgesteld worden. Want het (te lang) wachten aan lichten wordt door fietsers als zeer hinderlijk en fietsonvriendelijk ervaren. Vlotte doorstroming voor fietsers is dan ook een belangrijk fietsbeleid-speerpunt voor de Fietsersbond. 

Test mee!

https://www.fietsersbond.be/nieuws/istalgruun

Make Belgium Great Again: Critical Mass XL

Vrijdag gaan in de vijf provinciehoofdsteden Critical Masses XL door. Fietstochten voor veilig verkeer. Ze komen er op initiatief van het VTM-programma “Make Belgium Great Again”. Je kan aflevering drie hier herbekijken. We werken daar als Fietsersbond Gent, en samen met Critical Mass Gent en andere fietsorganisaties, gemotiveerd aan mee. Omdat we 100% achter de boodschap staan. Het is geen prettige boodschap. Wie het programma niet zag: politici van vijf verschillende partijen worden na een fietstocht langs typisch Belgische fietspaden geconfronteerd met honderden nabestaanden van fietsslachtoffers. Vijf nabestaanden lezen een brief voor, een harde brief:

BRIEF OUDERS

Proficiat beste politici, alweer een fietstocht overleefd. In tegenstelling tot onze kinderen. 
Wij zijn de ouders, de broers en zussen, de grootouders, en vrienden en vriendinnen van iemand die z’n fietstocht jammer genoeg niet overleefd heeft. Wij staan hier in naam van onze kinderen, die naar school vertrokken en nooit meer thuiskwamen. In naam van onze broers of zussen, die brutaal van het fietspad gemaaid werden. In naam van onze kleinkinderen die we nooit zullen zien opgroeien. In naam van onze vrienden, die het leven lieten op moordstrookjes die jullie zo mooi ‘fietspaden’ noemen. 

‘Moordstrookje’. Zelden was een woord zo goed gekozen. De fietsinfrastructuur in Vlaanderen is een ijskoude moordenaar. Ons land is namelijk het 3de meest dodelijke land voor fietsers in Europa. Voor elke fiets die hier achter ons staat, liet vorig jaar iemand het leven in ons verkeer. Vorig jaar nog 44. En dan hebben we het nog niet gehad over de meer dan 10.000 gewonden.

Bijna de helft van de Vlamingen laat zijn kinderen niet met de fiets naar school rijden uit angst dat hen iets overkomt. Ben, Meyrem, John, Hilde & Alexander, zouden jullie je eigen kinderen naar school sturen langs de route die jullie net hebben gefietst? Ik hoop van niet. 

“Deze regering investeert recordbedrag in fietspaden” lazen we dit jaar nog in de kranten. 138 miljoen euro. Het Rekenhof berekende dat het aan dit tempo nog 37 jaar duurt voor we veilige fietspaden hebben. 37 jaar, dat zijn 1628 levens. Geen cijfers, geen statistieken. Maar mensen van vlees en bloed. 

Beste politici, hoeveel slachtoffers moeten er nog vallen? Wij willen geen 37 jaar meer wachten. En ja, ons land heeft een historische achterstand opgebouwd op het vlak van fietsinfrastructuur. Maar het is tijd voor een radicale ommekeer. Een bocht van 180 graden. 

Natuurlijk moeten we allemaal onze verantwoordelijkheid nemen voor een veiliger verkeer. Maar jullie kunnen dingen structureel veranderen. 

Daarom, beste politici, vragen we jullie: 

… een verkeersinfrastructuur op maat van fietsers en voetgangers, en niet enkel op maat van automobilisten.  

… wij vragen betere, bredere en afgescheiden fietspaden, zodat we nooit meer over moordstrookjes hoeven te spreken. 

…wij vragen échte conflictvrije kruispunten.

Kortom: wij vragen geen steekvlampolitiek meer na een dodelijk ongeval, geen opbod van grote woorden, geen loze beloftes voor de verkiezingen, maar wel daadkracht, investeringen en concrete ingrepen na de verkiezingen. 

Beste politici, onze vraag is heel concreet. Wij willen meer prioriteit voor fietsveiligheid. 
En daarom vragen wij jullie om vanaf nu elk jaar 500 miljoen euro te investeren in fietsinfrastructuur.

We staan aan de vooravond van een nieuwe regering. Het is het uitgelezen moment om jullie verantwoordelijkheid te nemen en ons land fietsveilig te maken. 

Doe het voor onze kinderen. Zodat ze tenminste niet voor niets gestorven zijn. En doe het voor alle mogelijke toekomstige fietsers. Zodat zij wel onbezorgd, onbekommerd en veilig door ons land kunnen fietsen
.

In meerdere krantenartikels bleken de betrokken politici “not amused”. Ze hekelden de methode. Sta me toe politiek te reageren: ik heb daar begrip voor, en ik heb daar helemààl géén begrip voor. Enerzijds. Anderzijds.

Enerzijds: politici zijn mensen. Uiteraard was dit geen plezante ervaring. In de bubbel van middenveld, politiek en politieke journalistiek is geweten en aanvaard dat je een politicus best nooit “koud pakt”. Dat is contraproductief. Een politicus weet niet alles, en wil voorbereid aan de start, aan de micro of aan het notitieboekje komen. Een politicus met een mond vol tanden zegt soms – soms: dus niet altijd– domme dingen. Dat zijn van die wetmatigheden, beweert de zijlijn. Wie tijdens Make Belgium Great Again naar de vijf betrokken politici luisterde merkte dat ze door de speech geraakt werden, alle vijf. Alleen: geen enkele weende. Ze deden hun best om zich “te vermannen”. Toen ik de tekst op mail te lezen kreeg hield ik het niet droog. Wenen is de eerste stap voor echte betrokkenheid. Moet dat? Nee, natuurlijk niet. Het mag. Hetgeen we van politici het meeste verwachten zijn daden. Zèker als het om mensenlevens gaat. Daar draait de speech om:

Daarom, beste politici, vragen we jullie: 

… een verkeersinfrastructuur op maat van fietsers en voetgangers, en niet enkel op maat van automobilisten.  

… wij vragen betere, bredere en afgescheiden fietspaden, zodat we nooit meer over moordstrookjes hoeven te spreken. 

…wij vragen échte conflictvrije kruispunten.

Ik vond het een knappe move van de programmamakers om politici van vijf partijen uit te nodigen. Van meerderheid en oppositie. Van gewestelijk èn nationaal beleidsniveau. Het was geen move om één individu op de brandstapel te zetten, maar om “de politiek” – in zijn brede betekenis -met deze vreselijke realiteit te confronteren. Ik kan me niet inbeelden dat er in de bubbel van het politieke bedrijf grapjes gemaakt werden over deze uitzending. Dat is goed, en de uitzondering. Het gaat tenslotte om het rechtzetten van een vreselijke erfenis, die vandaag nog steeds mensenlevens kost. De erfenis is: wegeninfrastructuur in functie van één soort gebruiker, de auto. De afgelopen 10 jaar heb ik als Fietsersbondvrijwilliger het politieke bedrijf goed leren kennen. In de kranten lees je maar een fractie van wat er allemaal gebeurt. En je leest zelden over de technische complexiteit. En over de complexe relatie tussen ambtenarij en politiek. Politicus is een hondenstiel, vandaag méér dan vroeger. Mijn respect voor de (meeste) personen die politicus worden is de afgelopen 10 jaar immens gegroeid. Mijn respect voor het politieke bedrijf is er alleen maar door achteruit gegaan. Het systeem bijt in zijn eigen staart, en moet zich herpakken.

Zo komen we bij de anderzijds: de nabestaanden van verkeersslachtoffers zijn mensen. Zij zijn de mensen die achterbleven met containerschepen vol emoties. Zij zijn de mensen die troost behoeven. Oplossingen zijn een deel van de troost. De rust waarmee ze om oplossingen vroegen was indrukwekkend. Hoed af voor hen, en voor de Ouders van Verongelukte Kinderen – SAVE vzw. Bekijk dit filmpje. De (op dat ogenblik ontslagnemende) minister wordt treffend aan het woord gelaten: “Twee zaken. Eén: de middelen. Twee: de snelheid van procedures.” Ik kan me over beide boos maken. Eén: de middelen zijn nodig om doden te vermijden. D.o.d.e.n. Ik kan enkel vaststellen dat de nieuwe Vlaamse regering niet / niet van plan is om een kwantumsprong te maken, en er prioritair op in te zetten. Twéé: de procedures zijn ontwikkeld door het politieke bedrijf. Dat is een erfenis, die opgekuist moet worden. Politici vertellen me dat ze weten dat het Verkeersreglement hopeloos verouderd is, maar er gebeurt niks. Ambtenaren vertellen me: als we nog maar één boordsteen willen verplaatsen moet er een bouwvergunning zijn. Procedures die in de vorige eeuw zinvol waren, en nu achterhaald zijn, blijven bestaan. De versplintering (wie is voor welke vierkante meter bevoegd?) is te groot voor woorden. Het getouwtrek, en vooral: het tijd- en energieverlies, over wèlke adminsitatie wàt zal betalen is te gek voor woorden. Een voorbeeld? Vlaanderen wil geen fietspaden betalen op de hellingen naar de bruggen over autostrades. Dat is op kosten van de gemeentes. De brug zelf wel, maar nièt de hellingen. Ambtenaren vertellen dat de grote budgetten bij de ambtenaren van de autostrades zitten. Dààr zit de prioriteit. De moordstrookjes moeten wachten. De verouderde verkeerslichten? Ach… Zie je ergens een slagkrachtig plan? Ik blijf erop hopen. Of zoals de communicatieverantwoordelijke het in dit artikel -kuch- treffend zegt: “We kunnen niet alle oude geërfde toestanden in één keer wegwerken. “ Dat gaat dan over de Antwerpsesteenweg. Een perspectief is er niet.

Vrijdag, 2 dagen voor de uitzending van Make Belgium Great Again kregen we deze mail:

Subject: moordstrookje Antwerpsesteenweg

Date: Fri, 25 Oct 2019 16:24:01 +0200 (CEST)

From: H M

To: gent@fietsersbond.be

Beste,

Hierbij een foto van het moordstrookje langs de Antwerpsesteenweg in Sint-Amandsberg vandaag: de parkeerstrook is te smal voor sommige auto’s en al helemaal voor grote bestelwagens. Resultaat: het sowieso reeds smalle moordstrookje moet soms gedeeld worden met geparkeerde voertuigen… Veilig is anders!

mvg,

HM, Oostakker

Het volstaat om een andere politicus te citeren, met een quote die we al jààààren zelf uitspreken: “De norm is: durf ik mijn kinderen hier te laten fietsen?”

Ik had graag hoopvol afgerond met de quote van de ex-minister: “Het grootste voordeel is dat fietsen niet meer van één partij is.” Maar helaas, alweer: enerzijds – anderzijds.

Enerzijds. Ook ik dacht bij de laatste verkiezingen: tiens, dat is nu de éérste keer dat het woord fiets in het programma van alle partijen voorkomt. Dat wil zeggen dat er in àlle partijen mensen zijn die hard aan de bel hangen.

Anderzijds: en ondanks dat wordt er géén grote inhaalbeweging gemaakt. Niet alle partijen menen het dus. De 300 miljoen waarvan sprake is voor 2024. Terwijl er in Gent alleen al prompt x aantal miljoen kunnen geïnvesteerd worden in fietsvriendelijke maatregelen. Het is een kwestie van middelen (geld èn ambtenaren om projecten uit te voeren) en van willen. Keuzes dus. Daar schort het. Op Vlaams niveau hebben de miljarden kostende autoprojecten (zoals het koppig willen doorduwen van een vierde rijstrook op de E40) alwéér gewonnen. Dààrom gaan we vrijdag fietsen.

Tot slot: mijnheer de ex-minister vergist zich. Fietsen is reeds lang niet van één partij, maar van meerdere partijen. Het was de CVP die in 1984 deze fietstocht organiseerde:

Koning Albertlaan 2014 is anno vandaag nog steeds het Gentse kantoor van de CD&V.

Op deze affiche staat geen jaartal, en geen politiek teken van leven:

Op deze affiche uit 1991 staat – naast een intens middenveld- politieke betrokkenheid van Agalev, Volksunie en Jong-Socialisten:

De roep om veiliger fietsinfrastructuur klinkt dus reeds – minstens- 35 jaar, zéér breed. Alleen zijn sommigen selectief doof.

En het woord “moordstrookje”? Dames en heren politici in Brussel, deal with it. Ik hoorde het woord 10 jaar geleden reeds uit de mond van ambtenaren, die het meenden. Had “het politieke bedrijf” er ècht werk van gemaakt, het was misschien nooit in de kranten geraakt. En waren er minder fietsdoden gevallen. Aan u om het woord te doen verdwijnen. Aan u om er een topprioriteit van te maken.

——————————————————————————————————————–

Tot vrijdag, op het Sint-Pietersplein! Verzamelen om 15u, start om 15u30.

Het parcours van de tocht:

Sint-Pietersplein – Sint-Amandstraat – Kunstlaan –kleine ring R40 Charles De Kerchovelaan – Ijzerlaan – Godshuizenlaan – Martelaarslaan – Antonius Triestlaan – Einde Were – Nieuwewandeling – Contributiestraat – Begijnhoflaan – Opgeëistenlaan – Blaisantvest – Neuseplein – Muidelaan – Dok-Noord – Stapelplein – Dok-Zuid – Kasteellaan (hier verlaten we de kleine ring R40) – Kasteellaan – Tweebruggenstraat – Nieuwebosstraat – Sint-Annaplein – Keizer Karelstraat – Sint-Jacobnieuwstraat – Vlasmarkt – Belfortstraat – Poeljemarkt (Stadshal) – napraten (geen speech of muziek) en naar huis!

De Gentse politie begeleidt de tocht, waarvoor dank! Ouders met kleine kinderen fietsen vooraan. Een mooie symboliek, en zo blijft het tempo op kindermaat. En: slecht weer bestaat niet, alleen slechte regenkledij… .

Kinderfietstelling 2019

Ik ben een straatloper. (Bijna) niks zaliger dan met een fototoestel om de nek op een fiets door de stad zwerven. Behalve tijdens het spitsuur. Sinds onze drie kinderen als volwassen madammen de deur uit zijn vul ik het ochtendlijk spitsuur steeds minder met mijn fietslijf. De snelste weg naar het station maakte plaats voor de prettigste fietsroute naar het station. En ’s avonds brengt mijn neus en mijn boodschappenlijstje me langs de prettigste omweg naar huis. Zo’n vrijheid is één van de voordelen van de fiets. Want aan druk verkeer (m/v, auto/fiets) is weinig vreugde te beleven.

Het verkeer is als het leven. Of als de liefde. Alle dagen anders, en ook een béétje hetzelfde. Dinsdagmorgen, de dag van de kinderfietstelling, schrok ik van de ruwheid van de ochtendspits.

22okt19, 07u58, Gentbruggestraat / Aannemersstraat / Destelbergenstraat / Cécile Cautermanstraat

De Gentse kinderfietstelling vindt jaarlijks plaats op verschillende kruispunten, en duurt een half uurtje: van 8u tot half 9. Dit jaar was dinsdag 22 oktober de teldag. De resultaten lees je hier bij de grandioze companen van het GMF- Gents Milieufront. Voor de foto’s van deze telling zocht ik een paar kruispunten uit die op een half uurtje te verbinden zijn. Het is pas als je buiten je dagelijkse ochtendroute “stapt” dat die ruwheid opvalt. Er is vooral véél haast te zien, om de haverklap verpakt als ruwheid. Of is het slaperige domheid? Nu, dit is wat de kinderen anno 2019 visueel en emotioneel te slikken krijgen. Oversteekplaatsen op de kleine ring worden geblokkeerd alsof het niks is, waardoor fietsers gedwongen worden te slalommen, of halfweg te wachten op de volgende groenfase. En dan zijn we verbaasd dat de jongeren hun eigen verkeersregels “uitvinden”? Waarom schrijf ik dat laatste? Ik heb het zowat gehad met het beledigen op sociale media van fietsers. Fietsers zijn zeker geen heiligen, verre van. En jawel: het doorsnee autoverkeer in het Gentse is een pak “beschaafder” geworden. Maar in de ochtendspits merk je van dat laatste verdomd weinig. Komt dat omdat de politie dan zéér afwezig is in het straatbeeld? Mijn ideaalbeeld blijft: een fietsbrigade / politiekorps die dagelijks aanwezig is op de hoofdfietsroutes. Maar net in de ochtendspits zie je ze zelden. Komt dat omdat ze dan bezig zijn met parkeerovertredingen / takelingen rondom wegenwerven en garagepoorten? Of… ?

22okt19, Forelstraat

Hieronder een bloemlezing van een half uur onprettig of gevaarlijk kruispuntgedoe met intens fietsverkeer. De chaos op het kruispunt Gentbruggestraat / Aannemersstraat / Cécile Cautermanstraat / Destelbergenstraat kan je niet in een foto vatten. Het filmpje op de Facebook van Velo-droom komt in de buurt.

Dit is de oversteekplaats Kasteellaan / Gandastraat:

22okt19, Kasteellaan

Er zit duidelijk steeds meer druk op de mensen van de Lijn. Van op mijn zijlijn kon ik inschatten dat de eerste bus niet snel weg kon zijn. De tweede had groen, maar had beter gewacht tot de eerste bus vertrok. Nu blokkeerde hij voetgangers en fietsers, terwijl ze groen hebben. Van professionals verwacht ik professioneel rijgedrag.

22okt19, Kasteellaan

Dit is de oversteekplaats Kasteellaan / Dampoort:

22okt19, Kasteellaan
22okt19, Kasteellaan
22okt19, Kasteellaan

Er ontbreekt een overzichtsfoto naar rechts. Daar is voldoende plaats voor drie auto’s. Auto 1 hield meer dan een meter afstand tothet kruispunt. Auto 2 hield anderhalve à twee meter afstand tot auto 1. Gevolg: auto 3 blokkeert de oversteekplaats. De stroom fietsers staduitwaarts is intens. Alle fietsers stadinwaarts geraken niet verder dan de middenberm:

22okt19, Kasteellaan
22okt19, Kasteellaan

Terug naar de Gandastraat, waar er bij de heraanleg helaas bezuinigd is op de verkeerslichten. De situatie is juridisch correct, en gevaarlijk onleesbaar.

22okt19, Kasteellaan
22okt19, Kasteellaan
22okt19, Kasteellaan
22okt19, Kasteellaan

Dames en heren Fietsbultlezers, in welke andere stad of gemeente in dit land staan de verkeerslichten zo ver van de stopstreep opgesteld? Als dat elders identiek zo is, is er dan ook zoveel autoverkeer? Hoeveel stadsmuur kan een ringweg zijn? (en nee dames en heren sceptici, dat autoverkeer willen we niet terug dwars doorheen de binnenstad zien rijden)

We gaan verder via de Tweebruggenstraat, waar we even een kind en zijn mama volgen:

22okt19, Tweebruggenstraat
22okt19, Tweebruggenstraat
22okt19, Tweebruggenstraat

Positief: dit is zo’n oversteekplaats waar 80 à 90% van de automobilisten aan fietsers voorrang geeft.

22okt19, Graaf Van Vlaanderenplein

Aan de Sint-Lievenspoort kon ik het geluid van fietsremmen koppelen aan autoverkeer dat vanuit de Zuid richting Dampoort afslaat. Nog steeds levensgevaarlijke lichten dus…

Kort samengevat: binnen de Belgische context heeft Gent een prima fietsreputatie. Wie hier dagelijks met kinderen doorheen de ochtendspits laveert is het daar absoluut niet mee eens. Er is nog zéér veel werk te verzetten alvorens alle Gentenaars veilig en comfortabel van en naar huis / werk / school kunnen fietsen.

De tellers aan de Stropbrug waren nèt 1 minuut weg, en de ziekenwagen was nèt aangekomen voor de klassieker daar: auto uit de Stropkaai raakt fietser die in de afzink op een supersmal fietsstrookje zit.

22okt19, Burggravenlaan
22okt19, Burggravenlaan

De werf om dit veilig te maken is aangekondigd, en mag snel beginnen. Er moet toch een fasering te verzinnen zijn waarbij fietsers nog een poos kunnen passeren (auto’s niet)? Van zodra de fietsersbrug aan de Stropkaai klaar is kan de stropbrugwerf in volle breedte verder.

Als uitsmijter: afgelopen zondag zag ik op VTM een teaser voor de volgende aflevering van Make Belgium Great Again. Het gaat overduidelijk over fietsinfrastructuur en/of verkeersveiligheid:

20okt19, VTM, Make Belgium Great Again

Was ik u, ik zou komende zondag om 19u55 zeker kijken, en op 1 november meedoen aan de tweede Critical Mass XL. (15u, startplek Sint-Pietersplein).

In de media

Er is een fietswerf op komst waarbij ik mijn twijfels heb of het voor de fietsers een verbetering zal zijn. Maar laat me beginnen met de positieve kant. Tot voor een paar jaar gingen overheden -groot en klein- ervan uit dat het volstond om wegenwerven -groot en klein- te communiceren via de media – groot en klein. Dat kantelde naar intense PRcampagnes om grote werven aan te kondigen. Terwijl voetgangers en fietsers vaak genoeg hebben aan een A4ke, met een heldere boodschap of omleidingsplan. Agentschap Wegen en Verkeer hing vorige week deze geplastifieerde A4’s op aan de ballustrade van de sluiskom:

18sep19, Vlaamsekaai
18sep19, Vlaamsekaai

Vandaag volgde het persbericht, en de media-aandacht. Professioneel werk. Detailplannen zijn er niet, dus detailcommentaar is niet mogelijk. Ik twijfel of het een verbetering zal worden voor fietsers en voetgangers.

Het persbericht zegt: “Zo kunnen voetgangers op de meest logische plek, in het verlengde van de fiets- en voetgangersbrug over de Schelde, oversteken. De nieuwe oversteekplaats zal uitgerust zijn met verkeerslichten met een drukknop.”  De Zalmstraat is als fietsroute veel smaller dan de huidige route via de Eendrachtstraat. Als de “monding” van de Zalmstraat blijft zoals ze vandaag is voorspel ik een conflictieuze situatie. Als…

Vraag is of wegbeheerder AWV geen “Infrabelleke” wil doen: onder het (terechte) argument van onveiligheid “overwegen schrappen”, zo de gewenste (auto)stroom handhaven, en het muureffect versterken. De oversteekplaats aan de Snoekstraat is onveilig. Maar is van twéé oversteekplaatsen één maken de oplossing die voetgangers en fietsers nodig hebben? Het aantal vierkante meters waar voetgangers en fietsers kunnen oversteken zal drastisch verminderen. AWV had evenzeer de twee oversteekplaatsen die er nu zijn (Eendrachtstraat en Snoekstraat) kunnen uitrusten met state of the art verkeerslichten. Dat zou voor fietsers en voetgangers een èchte verbetering zijn. Ik vrees vooral dat de nieuwe oversteekplaats qua wachtzones te weinig plaats / capaciteit zal hebben. Maar ik hoop dat ik me vergis.

De logica van “de meest logische plek” mangelt, want fietsers zullen nu aan het andere einde van de Zalmstraat, aan de Forelstraat, een aantal extra oversteeksituaties erbij krijgen. Het kruispunt Forelstraat – Eendrachtstraat is breed en met de huidige fietsstromen en voorrang van rechts relatief overzichtelijk. Ik weet niet zeker of dit zo zal blijven. Ik weet wel dat het kruispunt Zalmstraat / Forelstraat minder overzichtelijk is, en meer potentie heeft voor conflicten. Afwachten…

Kortom: ik ben anno 25 september 2019 niet overtuigd dat dit project voor fietsers een verbetering zal zijn, en zal samen met u kijken wat het wordt. AWV is in mijn ogen nog steeds de belangenbehartiger van autoverkeer, die reputatie is nog niet gekanteld (en jaja, ik weet het: vergeleken met de rest van het land valt dat in Gent best mee). Als de verkeerslichtenregeling hetzelfde regime krijgt als de Gandastraat kan AWV positieve punten scoren. Dat deed ze trouwens al in het verleden (2009-2010) door tussen Delvinlaan en de Saskes een tweerichtingsfietspad aan te leggen.

Terug naar dezelfde quote: “Zo kunnen voetgangers op de meest logische plek, in het verlengde van de fiets- en voetgangersbrug over de Schelde, oversteken. De nieuwe oversteekplaats zal uitgerust zijn met verkeerslichten met een drukknop.” Waw! Er is een Gewestelijke administratie die de Saskes als een fiets- en voetgangersbrug beschouwt. Het wordt nu toch ècht wel tijd dat De Vlaamse Waterweg ècht werk maakt van deze plek. Hier horen twee brede fiets- en voetgangersbruggen te komen, toekomstgericht breed. Bekijk de huidige rotte situatie:

25sep19, Sluizenweg
25sep19, Sluizenweg
25sep19, Sluizenweg
25sep19, Sluizenweg
25sep19, Sluizenweg
25sep19, Sluizenweg
25sep19, Sluizenweg

Gelijk welke nieuwe minister van Mobiliteit die het écht meent met fietsbeleid grijpt hier eigenhandig in. En dan hebben we bolle kasseien nog niet getoond.

De filmset en de sloopwerf

“Ze moeten toch hun werk kunnen doen?” is in het land van de noeste werkers de simpele standaardreactie. We hebben het dan niet over wegenwerken, maar over verhuizers, slopers of een filmcrew. Het is goed dat er begrip is voor de werkende medemens, zéér goed zelfs.

19aug19, Burggravenlaan

Evenveel begrip is nodig voor de verplaatsende medemens. Correctie: voor de veiligheid van de verplaatsende medemens. Als Fietsersbond vragen we dat àlle mensen veilig en comfortabel van en naar huis kunnen fietsen. Het lijkt een basisrecht, maar voor velen is het een onmogelijkheid. De fiets is onze focus, maar in één beweging telt dat uiteraard voor àlle mensen. Dat vraagt van de werkende medemens een inspanning. Een filmset veilig beheren is méér dan een nadarhekken en een papierke “voetgangers via fietspad”.

22aug19, Kasteellaan
22aug19, Kasteellaan

Augustus is al een tiental jaar de meest intense wegenwerfmaand. Dat is een begrijpelijke logica: er zijn minder mensen in de stad, de scholen zijn dicht. Daar komt nu ook een kantoorsloopwerf op de Kortrijksesteenweg erbij, waarbij de totale rijweg ingenomen wordt. De keuzes daar zijn niet simpel. Stuur je fietsers langs de pest – de omleiding voor auto’s bergop, en dan zonder verkeerslichten aan de Koning Leopold II-laan de ring oversteken – of langs de cholera – langs de werf over de Kortrijksesteenwegtramsporen?

22aug19, Koning Leopold II-laan

Ik zou gaan voor de cholera, want de Kortrijksepoortstraat is vierdubbele cholera, en zo behouden fietsers de verkeerslichten om de ring te dwarsen. Bovendien is de doorstroming van deze tramlijn aan de Burgstraat geknipt.

22aug19, Kortrijksesteenweg

Ook hier: kan de aannemer het in deze fase niet anders aanpakken, zodat de het voor de verplaatsende fietser sneller weer veilig wordt?

22aug19, Kortrijksesteenweg

Dit is geen pleidooi in functie van de fitte volwassen fietser (zoals ik), die trekt zijn plan. Er zijn steeds méér andere fietsers: trager en niet assertief. Zij zijn – samen met voetgangers- de belangrijksten om maximaal rekening mee te houden. Hoe zie je de drie fietsers (zag u ze alle drie?) van de bovenste foto langs deze werf passeren? Terug de auto in?

De eerste paal

De Sint-Lievenspoort is vermoedelijk het kruispunt met het meeste wrevel tussen automobilisten en fietsers. Vandaag maakte ik het alwéér mee: je hebt als fietser groen licht, maar de automobilisten met groen kunnen dat groen licht voor fietsers niet zien. Gevolg: geroep, geclaxoneer, verwijten. Je kan het ze niet verwijten. Automobilisten zien enkel het rode licht halfweg de oversteekplaats. Het groene licht voor fietsers is niet te zien. Hoe komt dat? Omdat ergens in Brussel een ambtenaar dat nodig vond. Hij/zij vond het nodig om een verdrag uit Wenen waarin verkeerslichtenregelingen aan bod komen ànders te interpreteren dan de rest van Europa, en de rest van AWV moet die richtlijn blindelings volgen. Dat is evident, richtlijnen zijn er om gevolgd te worden. Je wil het niet meemaken dat elke ambtenaar zijn eigen interpretaties geeft. Maar zo’n “foute” of achterhaalde richtlijn kan lang meegaan. Véél te lang. Niemand wil gezichtsverlies lijden, zeer menselijk is dat. Daardoor plaatst AWV geen veilige – lees: door àlle weggebruikers duidelijk leesbare- verkeerslichten. Hopelijk slaagt de volgende Vlaamse regering er in om deze kemel af te schaffen, lees: er budget en ambtenaren voor te voorzien. De aanvaarding van het principe van vierkant groen is een lichtpunt in het Vlaamse verkeerslichtenbeleid.

Sint-Lievenspoort, 22/03/2012, 17u-18u

Naar mijn gevoel spelen er twee zaken. Eén: het gebrek aan mensen en middelen bij AWV (behalve voor autostrades, grappig hoe ze dat altijd ontkennen, welke politicus koopt eens een goede rekenmachine?). Twéé: de nog steeds dominante mentaliteit om autodoorstroming als topprioriteit te nemen. De wachtende mens/automobilist is blijkbaar een hitsig wezen. Na jaren Fietsersbondactievoeren is er voor de Sint-Lievenspoort een oplossing in uitvoering: een onderdoorgang van het kruispunt. De werf startte op 3 april 2019. Die oplossing van de onderdoorgang ziet er op plan degelijk uit: het wordt een tweerichtingsfietspad. De enige angel is dat er vanuit de Heuvelpoort drie rijstroken voor auto’s komen. Een rationele beslissing, of een zoeken naar draagvlak bij de Brusselse politiek en zijn achterban? “Het is een grote investering, maar we doen ook iets voor de auto’s”. Het spiegelbeeld van de immense autoinvesteringen aan de Oosterweel, de Brusselse Ring en Gentse Noordelijke R4: “… maar het wordt ook voor fietsers beter, we doen er ook fietsinvesteringen…”. De belangrijkste angel: het blijft afwachten of de fiets-en voetgangersveilige ingrepen in de vier andere “armen” van het kruispunt ook uitgevoerd worden. Hopelijk is dat reeds beslist. Wordt er gekozen voor 100% fietsveiligheid, of voor “jamaar, juridisch is alles correct”. Idem voor voetgangers trouwens. Want het zal nog wel een paar decennia duren voor de fly-over er verdwijnt… vermoeden we. En néé: het rondpunt aan Speurder in Ledeberg is voor vele fietsers géén veilig alternatief. De assertieve fietsers trekken er hun plan, de anderen blijven er weg.

Tatààà! Over naar de vreugde van de dag: de eerste paal is er!! Tatàààà!! Een kleine paal voor de mensheid. Een grote paal voor Gent. Tatààà!! Néé, geen verkeerslichtenpaal, maar een “onderdoorgangpaal”:

12 juli 2019, Zeeschelde aan Sint-Lievenspoort
12 juli 2019, Zeeschelde aan Sint-Lievenspoort
12 juli 2019, Zeeschelde aan Sint-Lievenspoort
12 juli 2019, Zeeschelde aan Sint-Lievenspoort

In theorie is de werf klaar in december 2019. We zijn al op zoek naar cadotjes om de betrokken politici en ambtenaren te danken voor deze onderdoorgang. Alle suggesties zijn welkom!

Verapaz, the sequel

Dienstmededeling: de “bouwaanvraag” voor de Verapazbrug hangt uit.

16 jun19, Koopvaardijlaan
16 jun19, Koopvaardijlaan

Deze bouwaanvraag is belangrijk. Niet omdat de brug een lange voorgeschiedenis heeft, een dikke Franse roman of een Amerikaanse realityreeks waardig (lees daarover een stukje hier en hier). Wèl omdat de brug deze -complexe en belangrijke- hoek van Gent voor de komende decennia in een andere plooi legt. Zo zag deze hoek er anno 1912 uit:

16jun19, collectie Anglo Belgian Corporation.

De brug komt linksonder, ongeveer op de E van Bassin de CommercE, het Handelsdok. Op onderstaande kaart zie je de witte daken van nieuwe loodsen van Christiaens Christeyns :

De Verapazbrug zal rechts daarvan landen. Het wordt uitkijken of bij het eindontwerp rekening werd gehouden met onze bezorgdheden omtrent fietsveiligheid. Of de nieuwe aangelegde kruispunten voor fietsers en voetgangers 100% conflictvrij zullen zijn. En of de nieuwe tramrails en het tweerichtingsfietspad elkaar haaks dwarsen. Op dit plan uit 2017 is dat niet zo. Fietsveiligheid is méér dan een fietspad aanleggen. Mocht u tijd hebben om de plannen in te kijken, laat ons uw analyse hierover weten. Meer officiële info hier.

Links en rechts van de zone waar -hopelijk binnen een paar jaar- de brug komt wordt driftig gebouwd aan het project Oude Dokken. Naast de woontorens en het nagelnieuwe Stadsgebouw met Basisschool en Wijksporthal wordt ook gewerkt aan de heraanleg van de Kleindokkaai en de aanleg van het Kapitein Zeppospark rondom het Houtdok.

Dit is de werf Kleindokkaai:

16jun19, Kleindokkaai
16jun19, Kleindokkaai
16jun19, Kleindokkaai
16jun19, Kleindokkaai
16jun19, Kleindokkaai
16jun19, Kleindokkaai, vanop de Dampoort

Het werk aan de paden rondom het Houtdok gaat traag gestaag vooruit. Morgen een fotoreeks hiervan. Kijk, de verlichtingspalen zijn aangekomen:

16jun19, Houtdok, toekomstig Kapitein Zeppospark

Vraag is of deze twee deelprojecten – Kleindokkaai / Schipperskaai en Houtdok / Kapitein Zeppospark – ook snel met elkaar verbonden zullen worden, zodat Muide en Meulestede langs hier een veilige fietsverbinding met de centrumstad en Dampoortstation krijgen. Ik hoop het.

Hoeveel jaar zal het duren voor deze twee helften elkaar zullen vinden? Ik lees: wachten op herlokalisatie van het bedrijf. Of zal de werf aan de Verapazbrug deze bijna-fietsas voor een paar jaar in de diepvrieze stoppen?

16jun19, Houtdok, toekomstig Kapitein Zeppospark
16jun19, Houtdok, toekomstig Kapitein Zeppospark
01apr19, Schipperskaai / Koopvaardijlaan

In de tussentijd is hier een paar meter degelijk asfalt nodig:

31mei19, Koopvaardijlaan

Vergis je niet. Hier passeren in spitsuren veel fietsers van en naar het schiereiland Muide/Meulestede, een stadsdeel met een steeds jongere bevolking, en dus met een immens fietspotentieel.

29apr19, Koopvaardijlaan
29apr19, Koopvaardijlaan
29apr19, Koopvaardijlaan

†

29apr19, Koopvaardijlaan

De verkeersafwikkeling rondom de aansluitingen met de Verapazbrugwerf zal complex zijn, of niet zijn. Deze fietsas kan een kans zijn om véél mensen op de fiets te krijgen.

29apr19, Koopvaardijlaan

Wie durft?

Wies Callens, staflid van de Fietsersbond, schreef een treffende open brief aan de politici: Echt kiezen voor verkeersveiligheid: wie durft? Lees de volledige brief hier. “Durf de veiligheid van een fietsend kind voor de autodoorstroming te plaatsen.” Aanleiding was een interview in de Morgen met de moeder van een doodgereden kind. Citaat: ” Dat sommige gevaarlijke kruispunten nog altijd niet conflictvrij zijn, kan dus maar één ding betekenen: blijkbaar zijn sommige politici tégen verkeersveiligheid. 

Uit het artikel: In 2016 schreef ze – samen met Marc, de Fietsersbond en het Belgisch Instituut voor Verkeersveiligheid – een open brief waarin ze onze beleidsmakers vroeg om alle kruispunten in Vlaanderen conflictvrij te maken. Lees: om ervoor te zorgen dat fietsers die rechtdoor willen en voertuigen die moeten afslaan niet langer op hetzelfde moment groen licht krijgen.Toch ziet Mieke nog altijd een partijoverschrijdende onwil om onze steden écht verkeersveilig te maken. “Politici zeggen voortdurend: ‘We zijn ermee bezig.’ Maar in de praktijk verandert er bitter weinig. Sterker nog: ik hoor beleidsmakers verdacht veel redenen opsommen om onze kruispunten níét conflictvrij te maken. ‘Er is niet genoeg ruimte om voor fietsers en voetgangers aparte stroken te maken.’ ‘Dit is een gewestweg, wij zijn alleen bevoegd voor lokale wegen.’ En de absolute topper in het genre: ‘Als we onze verkeerslichten conflictvrij maken, moeten auto’s en vrachtwagens te lang wachten en moedigen we hen aan om door het rood te rijden.’

Het laatste zinnetje klinkt me zeer bekend in de oren. Het is al decennialang een klassiek AWV-zinnetje. De hete adem van de boze automobilist is belangrijker dan verkeersveiligheid. Is dat bij àl die ambtenaren zo? Ik denk het niet. Het is wel de grootste gemene deler van wat zich in Vlaanderen afspeelt. Dat is ook wat de afgelopen 20 regeringen van hen verwachtten. Nu, hoe méér ik -langs de weg of in buro’s- off the record met die mensen praat, hoe meer ik de indruk heb dat ze onderbemand bezig zijn. De kaasschaaf gaat er al een tijdje doorheen, en autostrades zijn de topprioriteit. Daar steekt het trouwens niet op een Euro. Toen ik ooit vroeg hoe het kwam dat nieuwe op- en afrit voor Volvo Trucks aan Schansakker zoveel ruimte mocht innemen (waardoor er op de weg ernaast, de Eksaardserijweg, geen plaats meer overblijft voor fietspaden) was het antwoord: “Ja, die van d’autostrades die gaan hunne gang, hé.”

Die van de autostrades zijn vooruitziende jongens. Zo kan het gebeuren dat een nieuwe brug een schelletje méér mag zijn dan nodig. Waarom? Waarschijnlijk omdat zij er in de toekomst een rijstrook bij willen.

27okt18, Oude Gaversesteenweg
27okt18, Oude Gaversesteenweg / E40
27okt18, Oude Gaversesteenweg / E40
27okt18, E40
27okt18, Oude Gaversesteenweg / E40

Kostprijs van die extra meters beton? Geen idee. Maar het staat in schril contrast met het antwoord waarom er voor fietsers geen standaard verkeerslichten op ooghoogte zijn: “te duur”. De verdediging kennen we: “dit is vooruitzien”. Dat klopt, het is vooruitzien in het grote spel om auto’s telkens weer méér vierkante meters te geven. Mij niet gelaten. Vanaf nu kan elke Fietsersbondafdeling naar dit project verwijzen met de vraag: wees vooruitziend, en maak die nieuwe fietsbrug aub toekomstgericht breed. De voorziene ruimte voor voetgangers en fietsers is helaas niet toekomstgericht, maar het klassieke AWV-compromis: een shared space. De prioriteiten van AWV zijn alweer helder.

27okt18, Oude Gaversesteenweg / E40

Oh ja, in het verleden maakte men autostrades op deze manier breder:

03nov18, Vennestraat / Luchthavenlaan / E40

Nog een voorbeeld van hoe AWV de prioriteiten legt? Deze weg is in 2018 “vernieuwd”, en daarna overgedragen aan de Stad Gent.

27okt18, Adophe della Faillelaan.

Later meer hierover. Het punt dat ik wil maken: sommige zaken (lees: autostrades) mogen bij AWV véél kosten. Bij andere zaken (lees: de rest) moet zéér zuinig gewerkt worden, liefst doorgeschoven naar steden of gemeentes. Wie heeft er heldere cijfers over de uitgaven van AWV? Hoeveel gaat er naar autostrades? Hoeveel van de mankracht zit op autostrades? Hoeveel op “de rest”? De vraag van 1 miljoen is hoe het échte prioriteitenlijstje van de administratie of van de minister / de Vlaamse regering is. Of van allebei?

Terug naar het begin. Echt kiezen voor verkeersveiligheid: wie durft? Je kan onmogelijk zeggen dat AWV een organisatie is waarbij de verkeersveiligheid voor fietsers en voetgangers een topprioriteit is. Afgelopen week stuurden de ouders van Nikita Everaert een noodkreet over het kruispunt waar Nikita aangereden werd: Sorry maar er is daar nog steeds niks verandert 1,5 maand geleden hebben ze daar stuk en gele paal uitgereden en nu vandaag terug de lichten staan daar niet goed afgesteld want al meermaals gezien dat auto’s uit de groenstraat nog op kruispunt rijden als het al groen is voor de fietsen ik heb da eind januari al gemeld aan wegen en verkeer en aan wattheeuw maar geen reactie deze week stond er familie bij nikita en ze hoorden een klop rara er was een voetganger op het zebrapad aangereden die uit de groenstraat kwam ik vraag mij af of er nog een dodelijk slachtoffer moet vallen voor ze echt actie gaan ondernemen 😠😠😠

20mei19, Antwerpsesteenweg

We gingen kijken. De gele kegel midden op de foto hierboven stond oorspronkelijk tussen autoweg en fietspad:

20mei19, Antwerpsesteenweg

Het viel me nu pas op dat voetgangers die de Antwerpsesteenweg afstappen op dit kruispunt geen zebrapaden hebben. Géén. Het zou een mooie parlementaire vraag zijn: Hoeveel kruispunten langs Gewestwegen zijn er anno 2019 zebrapadloos? En de ouders van Nikita hebben gelijk: als je op de knop duwt om als voetganger de Antwerpsesteenweg te dwarsen krijgt het autoverkeer uit de Groenstraat middels een oranje knipperlicht ook “groen”.

20mei19, Antwerpsesteenweg / Groenstraat
20mei19, Antwerpsesteenweg / Groenstraat

Begin dit jaar maakten we namens de Fietsersbond een aantal ambtelijke vergaderingen mee over het ontwerp voor herinrichting van dit vervloekte kruispunt. Daar waren hoopvolle, positieve zaken te horen. Zo wordt hier gestart met “vierkant groen”. Vergeleken met wat er nu ligt is het ontwerp een grote stap voorwaarts. Maar het is onvoldoende. Het verbaasde ons dat bij dergelijke vergaderingen geen deskundigen in verkeerslichtenregelingen mee aan tafel zitten. Het verbaasde ons vooral hoe er niet gewerkt wordt aan een 100% verkeersveilige oplossing. Zo is het kruispunt richting R4 (voor verkeer komende uit Lochristi) nog steeds een Russiche roulette. Fiets- en voetgangersverkeer riskeren er nog steeds een auto of vrachtwagen over zich heen te krijgen. De motivatie hiervoor is (alwéér): dan zal er onvoldoende doorstroming van autoverkeer zijn. Altijd wéér dàt geloof èn die focus. Niet de focus om het kruispunt van bij het ontwerp 100% verkeersveilig te krijgen. Het studiebureau had niet door dat er in het ontwerp ergens een zebrapad ontbrak. De vooropstelstroken voor fietsers waren in het ontwerp minimaal, terwijl we komende decennia een explosie van fietsverkeer verwachten. Mocht u nog twijfelen:

20mei19, Bisdomkaai

Dames en heren politici, het is aan u. Voor welk soort maatschappij gaan we? Half veilig, zodat enkel de assertieven kunnen fietsen? Of helemaal veilig? Pas als uw keuzes helder zijn zullen de administraties volgen. Pas als uw keuzes helder zijn zullen de ouders van Ziggy en Nikita morele rust vinden.

Overheidsgrond


KRUISPUNTEN
“Zeker in stedelijk gebied is het aantal fietsers de afgelopen tijd sterk gestegen, maar de infrastructuur groeit niet mee. Zo creëer je moeilijke situaties, vooral aan kruispunten, waar minder assertieve fietsers zich niet op hun gemak voelen”, zegt Wies Callens, de woordvoerder van de Fietsersbond. “Als je dit wil veranderen is er inderdaad meer geld nodig.”

Voila, zo makkelijk kan het schrijven van een blogstuk zijn. De krant lezen, daarin de kern vinden van wat je wil zeggen, klaar! De rest is maar illustratie. En het kan ook simpel, met overheden die hun gronden delen, en low budget.

Neem nu de Dampoort. Dat is dè meest vervloekte fietsplek van Gent, en toch telden vrijwilligers van het Gents MilieuFront daar in de ochtendspits van 9 mei de grootste fietsstroom stadinwaarts. Er is op en rond de Dampoort nog een waslijst verbeteringen aan fietsinfrastructuur mogelijk. Sta me toe te focussen op één klein deel van het kruispunt Kasteellaan met de Dampoortrotonde.

20maa17, Kasteellaan
20maa17, Kasteellaan
20maa17, Kasteellaan
20maa17, Kasteellaan

Een korte voorgeschiedenis.
In het “Fietsbeleidsplan” uit 1993 lezen we: “Wie durft het nog aan om met de fiets in de buurt van het Dampoortstation te komen?” Een flink deel van de fietspaden op de Dampoort dateren van 1997. Toen werd de metalen fly-over die de Kasteellaan verbond met Dok Zuid afgebroken (foto’s hier) , werden de treinsporen richting goederenstation verwijderd, en werd rondom de zwaaikom een ferme autoweg annex fietspaden aangelegd. Tot 1997 was er geen rotonde. Dat alles was voor die tijd een grote stap voorwaarts. De Stad was vragende partij voor verkeerslichten, maar het Gewest weigerde dat op de rotonde. “Het zou de autodoorstroming belemmeren”. Kuch kuch… . Op het kruispunt Kasteellaan met de Dampoortrotonde stond toen nog het Goederenstation Gent-Oost. Het gele muurtje dat het voetpad scheidt van de autoparking is daar een overblijfsel van. Het goederenstation werd gesloopt in 2000, waarna de NMBS er een gratis parking voor zijn abonnees uitbouwde. Jaar aan jaar groeide het aantal fietsers. Bekijk de huidige situatie:

Je ziet helder dat voetgangers en fietsers tussen autoringweg en autoparking een restfractie toebedeeld kregen . Correctie: een restfractietje.

Neem even rustig uw tijd om de volgende foto’s in detail te bekijken. Er valt foto per foto véél te zien, ik vertel niet alles.

09mei19, Kasteellaan
09mei19, Kasteellaan
09mei19, Kasteellaan
09mei19, Kasteellaan
09mei19, Kasteellaan
09mei19, Kasteellaan

Wat wordt er hier gebouwd?

09mei19, Kasteellaan

Gedenk dat dit beelden zijn van een zonnige ochtend in mei. Wat zou dit geven bij regenweer?

09mei19, Kasteellaan
09mei19, Kasteellaan

Hou voelen ouders zich die op deze manier met hun kinderen oversteken? En halfweg moeten wachten?

09mei19, Kasteellaan
09mei19, Kasteellaan
09mei19, Kasteellaan
09mei19, Kasteellaan

Ook al weet ik dat dit een drielandenpunt – excuus: een drie overhedenpunt- is, wil ik er niet veel woorden aan vuil maken. De NMBS is een overheidsbedrijf. Hier ligt voldoende overheidsgrond om voetgangers en fietsers méér ruimte te geven. Een flink deel van die fietsers en voetgangers zijn op weg van en naar het Dampoortstation, en dus klant van de NMBS. Het autodenken uit het verleden is wat het is. Het denken uit het verleden over NMBSgronden te gelde maken is wat het is. Overheden horen geen gronden aan elkaar te verkopen of verhuren, dat is verspilling van energie en van belastingsgeld. Laat men deze rotte hoek zo snel als mogelijk opkuisen. De inspanningen van de NMBS omtrent de fietstunnel aan de Gandastraat worden zéér hard geapprecieerd. Nu is het de beurt aan dit kneusjeskruispunt. Eén vrachtwagenlading volstaat om de muur aand it kruispunt weg te halen. Eén vrachtwagen rode en witte klinkers volstaat om het fietspad en het voetpad uit te breiden. Low profile. Low budget. Wat mag dat kosten?

Oh ja, misschien moet iemand ook eens aan de Lijn vragen om die palen met bovenleidingen die al 10 jaar niet meer gebruikt worden weg te halen. Het ijzer is tegenwoordig veel waard , en volgens sommigen heeft de Lijn middelen te kort. De voetgangers – en heel soms ook fietsers- zullen blij zijn met de nodige extra ruimte.

20maa17, Kasteellaan

Zullen we de mensen die in mei verkozen worden in het Vlaams en Belgisch parlement uitnodigen voor een ochtendlijke fietstocht rond de Gentse ring?

Bruggen

Het leven is een opeenvolging van bijleren. Zo leerde ik dat je een bouwwerf pas ècht mag geloven als de schop in de grond gaat. Krantenpapier is nu eenmaal geduldig. De schop in de grond is de wàre start van de relatie. De bouwaanvraag is de verloving. Of is de bouwaanvraag niet eerder het voltrekken van het huwelijk, en is de schop in de grond het begin van de zwangerschap?

04mei19, Stropkaai
04mei19, Stropkaai

Tussen die schop in de grond en de geboorte van het project kan er nog vanalles fout lopen. Iedereen kijkt uit naar een happy end. Maar iederéén weet diep van binnen dat er uitzonderingen zijn, en zwijgt hierover. Dat is bij technische zwangerschappen niet anders. De opening / bevalling is vaak een opluchting, en een reden tot feest.

04mei19, jaagpad Bovenschelde

De werf aan de Zuiderpoortbrug, alias Louisa D’Havébrug start deze week. In 2013 vroegen we samen met Ledeberg Breekt Uit en GMF alternatieven voor de Stropbrug en de Sint-Lievenspoort. De D’Havébrug zal voor een flink deel van Ledeberg en Gentbrugge de mogelijkheid geven om aan te takken op de fietsroute langs de Schelde en Muinkschelde richting Zuid. We hebben geen idee wanneer de wegenwerf aan de Stropbrug, Burggravenlaan en Achilles Heyndrickxlaan start. Die bouwaanvraag dateert van december 2017. Als de stad deze werf slim plant kan de D’Havébrug een poos de omleiding voor fietsers tussen Ledeberg en Sint-Pietersstation zijn.

29apr19, Stropbrug

Vandaag, maandag 7 mei, begint het èchte werk, dat zal duren tot de lente van 2020. De Stropkaai blijft 100% toegankelijk / bruikbaar voor fietsers en voetgangers. Meer info lees je hier.

04mei19, Stropkaai
04mei19, Stropkaai

Ondertussen hangt in het Noorden van de stad de trouwgelofte uit van de nieuwe Meulestedebrug(gen). De bedoeling is om er twee bruggen te bouwen. De stokoude brug wordt pas afgebroken als de eerste nieuwe brug klaar is.

29apr19, Meulestedebrug

Het is nog wachten op de schop in de grond, maar een trouwgelofte geeft hoop. Het openbaar onderzoek loopt tot 18 mei.

29apr19, Meulestedebrug

De méést versleten bewegende brug van het land krijgt na decennialange beloftes uit Brussel hopelijk snel een vervanging. En hopelijk breekt ze niet onder de stijgende druk van zware vrachtwagens, en blijft ze befietsbaar.

29apr19, Meulestedebrug
29apr19, Meulestedebrug

Critical Mass XL

Wat begon als een idee voor een fietsfeest voor de nieuwe fietstunnel onder het Dampoortstation groeide uit tot een Critical Mass XL langsheen de kleine ring R40. Hoeveel mensen zouden er zondag 28 april opgedaagd zijn hadden de Chinezen de regen op tijd uit de lucht geschoten? We zullen het nooit weten, tenzij we volgend jaar Critical Mass XL2 organiseren. Want die ringweg is belangrijk voor àlle Gentenaars, voor àlle weggebruikers, èn voor zijn bewoners. Hieronder een selectie foto’s, en de korte samenvatting van het memorandum XL dat u hier helemààl XL kan lezen.

28apr19, Vrijdagmarkt

Critical Mass Gent, Fietsersbond Gent, Velo-droom en Gents MilieuFront presenteren een Memorandum R40 een maand voor de Vlaamse, federale en Europese verkiezingen.

28apr19, Vrijdagmarkt

We vragen aan alle politieke partijen van de Gentse Gemeenteraad en van het nieuwe Vlaams Parlement om werk te maken van een mensvriendelijk ringweg.

28apr19, Vrijdagmarkt

De R40 moet de modal shift mee waar maken: van automuur naar een veilige ring voor álle weggebruikers.

28apr19, Vrijdagmarkt

Slimme mobiliteit vraagt moderne verkeerslichten, met veiligheid en comfort voorop, met conflictvrije kruispunten en geen moordstrookjes. In het memorandum nemen we u mee op een tocht langs verleden, heden en de gewenste toekomst van de R40. Zet deze bril op: kunnen hier kinderen en bejaarden fietsen?

28apr19, Keizervest
28apr19, Keizervest
28apr19, Keizervest

Noot: we beperkten ons tot de R40. De bypass Nieuwewandeling / Begijnhoflaan / Opgeëistenlaan, Blaisantvest is een ander verhaal. Veel van wat we hier voorstellen is perfect toepasbaar op àlle Gewestwegen.

28apr19, Keizervest

Oost-Vlaanderen telt anno 2018 46 Zwarte Punten. 17 hiervan liggen in Gent. Van die 17 zijn er 7 Zwarte Punten op de R40. Tel daar nog eens twee punten vlak naast de Dampoort erbij. Dat rechtvaardigt een fors budget van de toekomstige Vlaamse regering.

28apr19, Sint-Lievenslaan

We vragen dat àlle oversteekplaatsen van de Sint-Lievenspoort voetgangers- en fietsvriendelijk worden. Daarnaast pleiten we om de nieuwe onderdoorgang door een brug te verbinden met de andere Scheldeoever kant Ledeberg.

28apr19, Sint-Lievenslaan

We vragen dat alle toekomstige “kunstwerken” (bruggen en tunnels) qua fietsinfrastructuur toekomstgericht breed worden ontworpen. Een fietspad kan je later verbreden, een tunnel of brug niet.

28apr19, Heuvelpoort
28apr19, Heuvelpoort

Prioriteit nummer één: “De mogelijkheid voor èlke Gentenaar om veilig en comfortabel van en naar huis te fietsen, ook zij die op de R40 wonen.”

28apr19, Charles de Kerchovelaan

Maak snel werk van een transitie van verkeerslichtentechnieken op de R40. In onze visie komen àlle Gentse verkeerslichten onder 1 hoofdcomputer. Maak zo van de R40 een slimme weg, met slimme, centraal gestuurde verkeerslichten, en met non-stop aandacht voor àlle kruispunten en oversteekplaatsen Daar zal iedereen beter van worden: èn de Lijn, èn voetgangers en fietsers, èn autoverkeer, en hulpdiensten.

28apr19, Charles de Kerchovelaan

Net als in 2017 vragen we dat de wachttijd voor voetgangers en fietsers kort is. 
De oversteektijden moeten haalbaar zijn voor alle voetgangers en fietsers.

28apr19, Charles de Kerchovelaan
28apr19, Charles de Kerchovelaan

De R40 heeft een intens autoverkeer. Een aantal voetgangers- en fietsoversteekplaatsen zijn niet met verkeerslichten uitgerust. Wij pleiten om die oversteekplaatsen allemaal snel van verkeerslichten te voorzien.
De verbinding tussen de Bataviabrug en Doornzelestraat is hier het meest prangende voorbeeld van. Niet- assertieve fietsers (bejaarden, schoolkinderen) hebben dit dringend nodig.

28apr19, Gasmeterlaan
28apr19, Gasmeterlaan
28apr19, Gasmeterlaan
28apr19, Gasmeterlaan

Onze suggesties:

1. Maak de R40 ook voor fietsers rond. De fietspadloze zone’s van de ring zijn bekend (Palinghuizen, Tolhuisbrug, Heernislaan). Fietssuggestiestroken op een ringweg zijn not done. Een ringweg met intens autoverkeer vereist verhoogde fietspaden, liefst afgescheiden van de autoweg.

28apr19, Kasteellaan
28apr19, Kasteellaan
28apr19, Kasteellaan

2. Pas de ribbeltechniek toe, en voeg afstand toe: In afwachting van de ombouw van aanliggende verlaagde naar verhoogde fietspaden vragen we om op de R40 bij alle belijning tussen autoweg en fietspad de ribbeltechniek te plaatsen, met een zo groot mogelijke afstand tussen autoweg en fietspad.

28apr19, Luc Lemiengrepad
28apr19, Luc Lemiengrepad

3. Tweerichtingsverkeer: Voer tweerichtingsfietsverkeer in in àlle straten binnen de R40 (Rozemarijnstraat, Hector Van Wittenbergestraat, Kortrijksepoortstraat, Dampoortstraat). Fietsers laten omrijden via de R40 is niet gepast. Eenvormige regelgeving cfr. zone 30 binnen de R40 werkt.

28apr19, Luc Lemiengrepad

4. Haakse parkeerplaatsen: Haal fietspaden weg tussen de rijweg en haakse parkeerplaatsen. Leg de fietspaden tussen de haakse parkeerplaatsen en het voetpad. Wacht hiermee niet op een integrale heraanleg van muur tot muur, want dan zijn we vermoedelijk vertrokken voor wachttijden zoals de Verapazbrug.

28apr19, Luc Lemiengrepad

5. Geef fietsers de ruimte:  Op een aantal wegen die aantakken op de R40, bijvoorbeeld de Brugsesteenweg, is er geen ruimte voor fietsers, waardoor fietsers de veiligheid van het voetpad opzoeken. Geef al die wegen ook fietspaden.

28apr19, Luc Lemiengrepad

Memorandum R40, april 2019

Critical Mass Gent, Fietsersbond Gent, Velo-droom en Gents MilieuFront presenteren dit  Memorandum R40 een maand voor de Vlaamse, federale en Europese verkiezingen. We vragen aan alle politieke partijen van de Gentse Gemeenteraad en van het nieuwe Vlaams Parlement om werk te maken van een mensvriendelijk ringweg. Het is een vervolg op ons pleidooi uit maart 2017: De Gentse kleine ring mag geen stadsmuur worden.
De R40 moet de modal shift mee waar maken: van automuur naar een veilige ring voor álle weggebruikers. Slimme mobiliteit vraagt moderne verkeerslichten, met veiligheid en comfort voorop, met conflictvrije kruispunten en geen moordstrookjes. In dit memorandum nemen we u mee op een tocht langs verleden, heden en de gewenste toekomst van de R40. Zet deze bril op: kunnen hier kinderen en bejaarden fietsen?

Een beetje geschiedenis

R40, alias “de kleine ring”, is de dertien kilometer lange ringweg rondom het centrum van Gent. Een groot deel van het parcours van de R40 was ooit een onderdeel van een stadsomwalling, een échte stenen stadsmuur. Begin 20e eeuw waren dat meestal “stadsboulevards”, brede en groene wandelruimtes, vaak met een tram in het midden. Na de Tweede Wereldoorlog  smeedde de overheid de stadsboulevards aan de rand van de stad samen tot een brede ringweg met tweemaal twee autorijstroken en nauwelijks fietsvoorzieningen. Kermissen en straatfeesten werden onmogelijk, en dus afgeschaft. De tram verdween er grotendeels, enkel op de Martelaarslaan en het Neuseplein ligt nog een tramroute. Deze “kleine ring”-weg groeide uit tot een zware en moordende barrière voor zij die de stad in en uit wilden. Zo werd een stenen stadsmuur een brede automuur, waar de auto baas werd en fietspadstrookjes fietsmoordstrookjes.

Koning Auto

De R40 werd een ‘betreden op eigen risico’ zone. Autodoorstroming was -en is nog vaak- de topprioriteit, belangrijker dan verkeersveiligheid. De bewoners van de ringlanen kregen de indirecte boodschap: “neem de auto, dan pas ben je veilig”. Dodelijke ongevallen op zebrapaden in de jaren 80 en 90 werden “opgelost” door zebrapaden af te schaffen en soms door de middenberm hermetisch af te sluiten. Snelheidscontrole was er niet. Overstekende stromen van voetgangers en fietsers werden als hinderlijk beschouwd. Extra verkeerslichten  (zoals aan de Gandastraat), werden gerealiseerd onder druk van de minister. Volgens  de administratie een slecht idee, want die zouden het autoverkeer stremmen. Iederéén neemt toch de auto?

Beleid

De Belgische staat bouwde de R40 in de Golden Sixties, waarna het Vlaams Gewest de rol als wegbeheerder overnam. Het is de R van Ringweg. Sommige delen van de R40 werden eind 20e eeuw reeds aangepast aan de veranderende mobiliteitsinzichten. Vaak gebeurde dat ten goede, en soms in overleg met de Gentse afdeling van de Fietsersbond. Het kruispunt Groot-Brittaniëlaan / Martelaarslaan is hier een voorbeeld van. Ondertussen zijn op het kruispunt de fietspaden te smal en de wachtzones te klein voor de grote stroom fietsers (foto), een situatie die te vergelijken is met de Coupure Links vroeger.

23apr19, Martelaarslaan

Andere delen van de R40 liggen er qua wegprofiel nog bij zoals bij de aanleg in de jaren 60. Meest opvallende hierbij zijn de Tolhuisbrug en het merendeel van de Heernislaan. Voor voetgangers en fietsers zijn dat gruwelijke plekken.

Fietsbeleidsplan

De analyse van de “fysiek-ruimtelijke barrières” wordt uitvoerig beschreven in het baanbrekende “Fietsbeleidsplan” uit 1993. Quote: “Wie durft het nog aan om met de fiets in de buurt van het Dampoortstation te komen?” De analyse uit 1993: “In het fietsbeleidsplan worden een aantal maatregelen voorgesteld die het verkeer binnen de kleine ring en in de verblijfsgebieden net buiten die ring moeten uitdunnen. De kleine ring zelf zal een gedeelte van dit verkeer moeten opvangen. Het zou een gevaarlijke illusie zijn te denken dat, zelfs wanneer een uitgebreid maatregelenpakket van het mobiliteitsplan van Gent kan worden gerealiseerd, het verkeer op de kleine ring zou afnemen. Nochtans is ook voor fietsers die kleine ring een belangrijke verkeersader, zowel als fietsas (als concentrische verbinding rond het centrumgebied) zelfs als omwille van het feit dat, om het centrumgebied te bereiken of te verlaten, het oversteken ervan nu eenmaal noodzakelijk is. Daarom moet de ring verder fietsvriendelijk worden heringericht. Dit betekent meteen dat een snelle afwikkeling van het auto- en vrachtverkeer geen prioriteit kan zijn.” Ondanks de inspanningen van de afgelopen decennia blijft deze analyse 100% actueel.

Stadsboulevard

In 2003, in de tweede bestuursperiode onder burgemeester Beke, maakte het stadsbestuur de keuze om van de R40 een stadsboulevard te maken. Deze keuze maakte verder deel uit van het bestuursakkoord 2006, 2012 en 2018. In het bestuursakkoord 2018 lezen we op pagina 25: De stadsring krijgt op termijn de allure van een stadsboulevard, met meer evenwicht tussen de verblijfsfunctie en de verkeersfunctie. We maken hiervoor een verkeersstudie en voeren een ontwerpend onderzoek, zodat er bij het begin van de volgende bestuursperiode concrete plannen op tafel liggen voor een significante verschuiving van het verkeer van de R40 naar de R4.

Wij vragen om hier niet op te wachten, maar reeds op korte termijn te handelen. Daarvoor vragen we de steun van de toekomstige Vlaamse regering.

Oost-Vlaanderen telt anno 2018 46 Zwarte Punten. 17 hiervan liggen in Gent. Van die 17 zijn er 7 op de R40. Tel daar nog eens twee punten vlak naast de Dampoort erbij. Dat rechtvaardigt een fors budget.

 

 

Welke zijn de realisaties van de laatste 5 jaar?

– De fietsonderdoorgang Terplatenbrug tussen Isabellakaai en Stropkaai, open sinds 23 januari 2014. (foto) Dit is een prima project, met één constructiefout. Er werd in het ontwerp louter gedacht in functie van een fietsroute, niet in functie van oversteekplaats voor fietsers die op de ring fietsen.

25sep18, 07u41, onderdoorgang Isabellakaai / Stropkaai

– De integrale heraanleg van de zwarte punten Gasmeterlaan / Nieuwevaart  en Nieuwevaartbrug / Palinghuizen: oplevering in 2014. Gasmeterlaan en Nieuwevaart werden fietsvriendelijk aangelegd, met grotendeels tweerichtingsfietspaden. Palinghuizen – deels zonder fietspad- en het kruispunt met de Jozef Guislainbrug blijven een fietshel. (foto)

23nov14, 12u26, Palinghuizen

– De onderdoorgang Nieuwevaartbrug maakt deel uit van bovenstaand project, maar de oplevering volgde met vertraging eind 2016. Deze onderdoorgang is een prima oplossing voor een paar fietsstromen.

22dec16, Nieuwevaartbrug

– Het kruispunt Brusselsesteenweg / Vlaamsekaai – Keizervest, met oplevering in 2016. De keuzes voor de herinrichting van Vlaamsekaai & Keizervest blijken van bij aanvang achterhaald: voetgangers en fietsers uit de Viswijk krijgen niet de noodzakelijke verbindingen met handelsas Brusselsesteenweg. De keuze voor fietssuggestiestroken en voor smallere fietspaden dan voorheen is een zwaktebod. Hier bleven de ontwerpers uitgaan van intens autoverkeer, en deelden fietsers en voetgangers een restfractie toe. (foto) Dat bleek een vergissing: het autoverkeer vanuit de Dampoort naar de Brusselsesteenweg is “verdampt” en keerde niet terug. Daarentegen is de verbreding van de Scheldebrug op het kruispunt Brusselsesteenweg / R40 een zeer positieve verademing. Elke weggebruiker krijgt er een eigen plaats toebedeeld.

21dec16, Keizervest

– De aanpassing aan het kruispunt Heuvelpoort in functie van autodoorstroming bij het Circulatieplan met oplevering oktober 2016, leverde ook een aantal verbeteringen voor fietsers op. De fietsoversteek met verkeerslichten richting Sint-Pietersstation is grotendeels prima. Voordien was dit enkel kruispunt enkel “bruikbaar” door assertieve fietsers. De opstelruimte voor wachtende fietsers is helaas te klein, waardoor de wachtenden de flow fietsers richting Charles de Kerchovelaan / Martelaarslaan blokkeren. Het wegvallen van afslaand autoverkeer naar de Overpoortstraat is een verademing. Ondanks dat blijft de Heuvelpoort voor fietsers en voetgangers een gevaarlijk punt.  Zo is er niet eens een zebrapad tussen de Charles de Kerchovelaan en de Hofbouwlaan. In de as Hofbouwlaan / Citadellaan worden fietsers vaak verrast door bussen die vanuit de bushalte rechts inschuiven. (foto)

26apr19, Heuvelpoort

– Het kruispunt Kasteellaan / Heernislaan, met een gedeeltelijke heraanleg van Kasteellaan en Heernislaan, en bestendiging van de oversteekplaats Gandastraat, oplevering oktober 2016. Hier was méér mogelijk. Zo verwachten we bij een dergelijke heraanleg dat alle aanliggende fietspaden verhoogd worden aangelegd, en in asfalt in plaats van klinkers. Verder is er bespaard op de plaatsing van de verkeerslichten aan de Gandastraat, waardoor auto’s vaak stilstaan voorbij de witte stopstreep, en dus de fietsoversteekplaats deels blokkeren (foto). Met de te verwachten fietsstromen wordt dat problematisch. De vlakheidsnorm werd er door de aannemer niet nauwgezet toegepast. Tot slot: op de as Kasteellaan (Stad) naar Kasteellaan (Gewest) is de gewenste fietslijn richting fietspad niet helder leesbaar, en misschien (?) in conflict met toeristenbussen uit de busparking naast de nieuwe fietstunnel. De wachttijd aan de oversteekplaats Gandastraat is te lang, de oversteektijd te kort. (update: dit is opgelost) De lichtenregeling werkt niet cfr de principes van AWV: fietsers en voetgangers hebben tezelfdertijd rood.

01apr19, oversteekplaats Gandastraat

Maatregelen aan Sint-Lievenspoort en Bijlokehof in functie van autodoorstroming voor het Circulatieplan leverden ook voor fietsers verbeteringen op (maart 2017). Aan de Sint-Lievenspoort werd de overgang tussen rijweg en vrijliggend fietspad effen gemaakt copy conform de vlakheidsnorm. (foto)

27feb17, Keizervest

– De vele extra verkeerslichten op de Dampoort in functie van het Circulatieplan zijn een forse verbetering voor de verkeersveiligheid van àlle weggebruikers, en dus ook van de fietsveiligheid. Ondanks dat zijn er nog vele verbeteringen nodig, enerzijds om de capaciteit te verhogen, anderzijds om de Dampoort ook voor niet-assertieve fietsers haalbaar te maken. Wachtzones zijn soms problematisch klein. De Stad Gent was reeds in 1997 vragende partij voor verkeerslichten. Ondanks het ontbreken van verkeerslichten groeiden de voetgangers- en fietsstromen er. Een paar oversteken zonder verkeerslichten zijn nog niet geschikt voor niet-assertieve fietsers. Er is ook behoefte  aan grotere wachtzones. Het blijft wachten op een dure maar noodzakelijke ondertunneling van de autostroom.

11mei17, Dampoort

– Aan het STAM (Godshuizenlaan) en de bushalte op Einde Were (80 meter, augustus 2018) werden kleine stukken fietspad verhoogd aangelegd.

23apr19, Einde Were

– Tijdens een herasfalteringsweekend van de Dampoort in 2018 volgden extra aanpassingen op het kruispunt met de Dampoortstraat. Goed bedoeld, maar allesbehalve “state of the art”. Bizar: 10 jaar na het stopzetten van de exploitatie van de trolleybussen de Lijn heeft rondom de Dampoort nog veel trolleybusinfrastructuur staan (palen en leidingen). Wordt het geen tijd voor een grote kuis? (update: deze palen werden december 2019 verwijderd). Ook elders in Gent staan er nog palen midden op het voetpad.

08apr18, Dok Zuid / Dampoortstraat

Momenteel in uitvoering (sinds 3 april):

– De Sint-Lievenspoort krijgt een dubbelrichtingsfietsonderdoorgang van de B401, parallel met de Schelde, plus aanpassing van het kruispunt. Uit een parlementaire vraag: “Hierdoor verdwijnt op het kruispunt de fiets- en voetgangersoversteek over de op- en afrit van de B401. Door het verdwijnen van dit conflictpunt ontstaat er extra capaciteit voor het verkeer op de R40. Er zullen dan drie afslaande rijstroken beschikbaar zijn voor het verkeer komende uit de richting Dampoort en twee exclusieve rechtsafslagstroken voor het verkeer komende van de Heuvelpoort (door het verhoogd en deels op een uitkraging aanleggen van het fietspad langsheen deze afrit).” We vragen dat àlle oversteekplaatsen van de Sint-Lievenspoort voetgangers- en fietsvriendelijk worden. Fietsers en voetgangers hebben te weinig ruimte, zowel om te wachten als om over te steken. Door de hoge boordstenen gebruiken voetgangers vaak de fietsoversteken. Autoverkeer dat van de Dierentuinlaan wil afslaan naar Dampoort heeft op hetzelfde ogenblik groen als het fietsverkeer van en naar Ledeberg. Dat is levensgevaarlijk, voor menig fietsers een bijna-dood-ervaring.

09okt17, Sint-Lievenspoort

Daarnaast pleiten we om deze nieuwe onderdoorgang door een brug te verbinden met de andere Scheldeoever kant Ledeberg.

 

Toekomstmuziek

Wat bleef – voor zover ons bekend –  tot op vandaag in de pijplijn zitten?

de vervanging van de fietsoversteek Eendrachtstraat door een oversteek aan de Zalmstraat. (update: die is afgewerkt /klaar. Zie deze en deze Fietsbult)

– de Verapazbrug (oorspronkelijk de Handelsdokbrug, dit is vermoedelijk de enige brug die nog voor zijn aanleg reeds twee namen had) tussen Muidelaan en Koopvaardijlaan.Daarbij hoort het verleggen van de R40 van Dok Noord / Stapelplein / Dok Zuid naar Afrikalaan / Koopvaardijlaan. Aangekondigd eind 20e eeuw, aanvang werken momenteel aangekondigd voor 2020. We blijven pleiten voor een 100% conflictvrij kruispunt met de Afrikalaan, en haakse oversteken met de tramsporen. (update: de sloopwerken aan oude bedrijfsgebouwen is bezig)

– de renovatie/aanpassing van de onderdoorgang onder de Rooigemlaan van de Leiekaai naar Malem

03jun14, Leiekaai

– een verbinding tussen het tweerichtingsfietspad op de Antwerpsesteenweg en de Kleindokkaai (update: uitgesteld tot ?)

– de integrale heraanleg van de Dampoort, steeds aangekondigd als het vervolg op de Handelsdokbrug, alias Verapazbrug.

– een autotunnel onder de Heuvelpoort.

– de aanpak van de fietspadloze Tolhuisbrug. (foto uit 2008, voor fietsers identiek in 2020)

1apr08, Tolhuisbrug

– de realisatie van de stadsboulevard.

 

Gent en water

Gent, een complexe stad met veel waterlopen

De R40 is één van de ruggegraten van de Gentse mobiliteit. Alle weggebruikers komen er samen: voetgangers, fietsers, auto’s en vrachtwagens, bussen en trams. Maar ook de schippers mogen we niet vergeten. De R40 duikt tot 9 maal over rivieren of kanalen:

  • Dampoort: De Pauwvertakking
  • Keizerpoort: Visserij en Achtervisserij
  • Terplaten: Muinkschelde
  • Ijzerlaan: Leie
  • Brugsepoort: Leiearm
  • Jozef Guislainbrug: Kanaal Gent-Oostende
  • Rabot: Wondelgembrug, Gaardeniersbrug en Tolhuisbrug over het Verbindingskanaal

Op de Vlaamsekaai ligt de R40 zelfs op een soort brugstructuur. Wil dat zeggen dat de Schelde hier deels onder loopt? De aanwezigheid van het vele water maakte en maakt de Gentse mobiliteit tot een hoogst complexe aangelegenheid. Bruggen en tunnels zijn duur, en qua wegprofiel moeilijker aan te passen dan gewone wegen. Mede daarom vragen we dat alle toekomstige “kunstwerken” (bruggen en tunnels) qua fietsinfrastructuur toekomstgericht breed worden ontworpen.

Het water gaf natuurlijk ook kansen. Dankzij die rivieren en kanalen waren er mogelijkheden om fietsers en voetgangers eigen paden te geven onder de R40 door. Een overzicht:

  • De onderdoorgang onder de Rooigemlaan langs de Leiearm verbindt de Leiekaai met Malem. Ze is de oudste onderdoorgang, en wacht op een 21eeeuwse renovatie. (zie het hoofdstuk hierboven) Kleine anecdote: Stad en Gewest discussieerden lang over wie nu wel de verantwoordelijk wegbeheerder van deze antieke onderdoorgang is.
  • Fietsstraat Bijlokekaai gaat langs de Leie onder de Jan Palfijnbrug naar de Henleykaai (gebouwd voor 2000). (foto)
11mei17, Bijlokekaai
  • Onder de Jozef Guislainbrug loopt links én rechts van het kanaal een fietsonderdoorgang (gebouwd voor 2000). Op de centrum-oever kunnen fietsers de Groendreef blijven volgen. De overzijde is allesbehalve optimaal. De aansluiting met de onderdoorgang van de Nieuwevaartbrug is een stap voorwaarts. (foto)
23nov14, 12u30, Palinghuizen
  • Fietsstraat Visserij gaat onder het R40-viaduct van de Vlaamsekaai naadloos over in de twee Keizerparkbruggen (start bouw: 2007) over de Schelde. (foto)
07nov16, Keizerpark
  • Fietsstraat Isabellakaai werd begin 2014 onder Ter Platenbrug verbonden met de Stropkaai. Ze volgt de Muinkschelde. (foto: zie het hoofdstuk realisaties)
  • Het dubbelrichtingsfietspad Nieuwevaart gaat sinds 2017 onder de Nieuwevaartbrug richting Palinghuizen en de onderdoorgang van de Guislainbrug. (foto: zie het hoofdstuk realisaties)

De mogelijkheden om onder de R40 te duiken zijn ondertussen bijna uitgeput. Naast (en dankzij) de ongebruikte trambrug over het Verbindingskanaal (naar de nog steeds niet gebouwde stelplaats van De Lijn op de Wondelgemse Meersen) ligt sinds 2010 een fietsbrug die Wondelgem verbindt met de Blaisantvest. (foto)

13sep09, 17u33, Nieuwevaart

Bijna alle andere fietsoversteekplaatsen zijn lichtengeregeld. In de zone tussen Verbindingskanaal en Dampoort is dat niet zo (foto). Een blinde vlek.

11jun13, 10u55, Dok Noord

Verkeerslichten

De rode loper voor dwarsende fietsers en voetgangers

De verkeerslichten op de R40 zijn er in alle mogelijke opstellingen, van basic eenvoudig tot hoogst complex. Ze hebben één zaak gemeen: ze zijn technologisch verouderd. De aansturing èn de programmatie van de lichten gebeurt op een 20eeeuwse manier: via schakelkasten naast de weg. (update: dit blijkt deels fout. Sommige lichten draaien op een supercomputer. Het potentieel van die computer is onderbenut. Maw: er is véél meer mogelijk om het voor alle weggebruikers beter te maken.) Het maakt het omslachtig en log om veranderingen door te voeren, en die worden daarenboven niet altijd correct uitgevoerd. Zo bleek in de voorbereiding op het Circulatieplan dat een aantal lichten niet functioneerden zoals gevraagd / verwacht.

De programmatie van verkeerslichten is uiterst complex. Wie de verkeerslichten op de R40 affietst, ziet hoe verschillend deze kruispunten kunnen zijn. Vaak zijn het kruispunten met méér dan de “standaard” twee wegen die elkaar kruisen. Soms is er zelfs tramverkeer bij betrokken. En zelfs de lichten aan Wondelgembrug horen erbij. In totaal zijn er op de R40 30 kruispuntcomplexen of oversteekplaatsen waar verkeerslichten draaien. Dat zijn:

  • Dampoort
  • Gandastraat / Kasteellaan
  • Kasteellaan / Heernislaan
  • Forelstraat /Heernislaan
  • Jan Delvinlaan / Vlaamsekaai
  • Brusselsepoort
  • Sint-Lievenspoort
  • Tentoonstellingslaan / Sint-Lievenslaan
  • Heuvelpoort
  • Kunstlaan
  • Kortrijksepoort
  • Voetgangersoversteek Bijlokekaai
  • Bijlokehof
  • Bernard Spaelaan
  • Rozemarijnstraat
  • Ekkergem
  • Nieuwewandeling
  • Drongensesteenweg
  • Voetgangersoversteek Peerstraat
  • Brugsesteenweg
  • Voetgangersoversteek Groendreef
  • Guislainbrug / Palinghuizen
  • Palinghuizen / Nieuwevaartbrug
  • Elyzeese Velden / Gebroeders De Smetstraat
  • Fietsoversteek Nieuwevaart
  • Wondelgembrug
  • Tolhuis
  • Tramoversteek Muidelaan
  • Voormuide
  • Stapelplein
05mei14, 14u18, Tolhuis

Op deze 30 kruispuntcomplexen telden we drie- à vierhonderd zwart-gele palen met verkeerslichten. Elk kruispunt vraagt een zeer specifieke programmatie, met bijhorende keuzes die gemaakt moeten worden. De wacht- en oversteektijden voor voetgangers en fietsers zijn belangrijke factoren in de barrièrewerking van de R40. In het Circulatieplan stond dat de oversteektijd op de R40 voor voetgangers en fietsers desnoods ondergeschikt was aan de doorstroming van het autoverkeer. Nu het Circulatieplan verteerd is vragen we om de noden te herbekijken in functie van de nieuwe verkeersstromen. De commerciële snelheid van de Lijn is door het plan erop vooruit gegaan. Aangepaste verkeerslichten zouden nu de nu al gestegen commerciële snelheid van de Lijn nóg verbeteren. We zijn medebepleiters van het slimmer en digitaal sturen van onze mobiliteit. Te beginnen met de verkeerslichten! 

Wij vragen:

*Maak snel werk van een transitie van verkeerslichtentechnieken op de R40. In onze visie komen àlle Gentse verkeerslichten onder 1 hoofdcomputer (Nu worden alle verkeerslichten op de R40 aangestuurd door de Vlaamse Gemeenschap). State of the art verkeerslichten zijn van groot belang om de barrièrewerking van de automuur R40 te neutraliseren. Enkel door hierin te investeren kan je een degelijke modal shift aansturen. Fietsers en voetgangers tussen centrumstad en randwijken & buurgemeentes (de dwarsende fietsers) verlangen veiligheid èn comfort (lees: korte wachttijden). Het succes van de onderdoorgangen is hiervan de perfecte illustratie. Infrastructuur trekt gebruikers aan, alwéér.

In de Mobiliteitsbrief nummer 179, mei 2017 lazen we dat er in Antwerpen gewerkt wordt aan een supercomputer. Wat de Vlaamse Gemeenschap in Antwerpen kan, kan ze elders ook. Gent verdient dit ook. (zie de update hierboven)

*Maak zo van de R40 een slimme weg, met slimme, centraal gestuurde verkeerslichten, en met non-stop aandacht voor àlle kruispunten en oversteekplaatsen.

Daar zal iedereen beter van worden: èn de Lijn, èn voetgangers en fietsers, èn autoverkeer, en hulpdiensten.

Slimme mobiliteit, vele voordelen

Flexibel handelen: Je kan veel flexibeler inspelen op afwijkende situaties zoals werken, ongevallen, betogingen, een ramp,…

Flexibel monitoren: Je kan veel flexibeler evoluties in stromen opvolgen.

Flexibel aanpassen: Je kan veel flexibeler kleine seconden-aanpassingen doen.

Kostenbesparend: Je bespaart op kosten (gedaan met firma’s die in een camionet moeten stappen om in die kasten aanpassingen te maken).

* Net als in 2017 vragen we dat de wachttijd voor voetgangers en fietsers kort is.
De oversteektijden moeten haalbaar zijn voor alle voetgangers en fietsers.

* De R40 heeft een intens autoverkeer. Een aantal voetgangers- en fietsoversteekplaatsen zijn niet met verkeerslichten uitgerust. Wij pleiten om die oversteekplaatsen allemaal snel van verkeerslichten te voorzien.
De verbinding tussen de Bataviabrug en Doornzelestraat is hier het meest prangende voorbeeld van. Niet-assertieve fietsers (bejaarden, schoolkinderen) hebben dit dringend nodig.

 

De bewoners en de gebruikers van de R40.

Het is te gek voor woorden dat mensen die vlakbij de ring wonen (Rozemarijnstraat, Hector Van Wittenbergestraat, Kortrijksepoortstraat) niet naar het centrum mogen fietsen. Je treft deze mensen dubbel: ze krijgen grote auto- of tramstromen te slikken, maar worden verplicht om via een grote omweg richting het centrum of richting de ring te fietsen.

In de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen publiceerde Fietsersbond Gent deze wenslijst met drie topprioriteiten.

Prioriteit nummer één:

“De mogelijkheid voor èlke Gentenaar om veilig en comfortabel van en naar huis te fietsen, ook zij die op de R40 wonen.”

Mensen willen pas fietsen als het veilig kan maar dit vraagt helaas nog véél werk. Een voorbeeld? Op de fietspadloze Heernislaan fietsen de bewoners en hun bezoekers op het voetpad, en wie zal hen dit afraden?

Onze suggesties:

1. Maak de R40 ook voor fietsers rond.
De fietspadlozezone’s van de ring zijn bekend (Palinghuizen, Tolhuisbrug, Heernislaan). Fietssuggestiestroken op een ringweg zijn not done. Een ringweg met intens autoverkeer vereist verhoogde fietspaden, liefst afgescheiden van de autoweg.

 

15mei14, 07u35, Heernislaan

Kortom: de filosofie die begin deze eeuw reeds toegepast werd op kruispunten moet doorgetrokken worden naar de fietspaden tussen de kruispunten. De Gasmeterlaan en Nieuwevaart voldoen aan die vraag.

23nov14, 12u41, Gasmeterlaan

2. Pas de ribbeltechniek toe, en voeg afstand toe: In afwachting van de ombouw van aanliggende verlaagde naar verhoogde fietspaden vragen we om op de R40 bij alle belijning tussen autoweg en fietspad de ribbeltechniek te plaatsen, met een zo groot mogelijke afstand tussen autoweg en fietspad.

3. Tweerichtingsverkeer: Voer tweerichtingsfietsverkeer in in àlle straten binnen de R40 (Rozemarijnstraat, Hector Van Wittenbergestraat, Kortrijksepoortstraat, Dampoortstraat). Fietsers laten omrijden via de R40 is niet gepast. Eenvormige regelgeving cfr. zone 30 binnen de R40 werkt.

14okt11, 16u35, Rozemarijnstraat

4. Haakse parkeerplaatsen: haal fietspaden weg tussen de rijweg en haakse parkeerplaatsen. Leg de fietspaden tussen de haakse parkeerplaatsen en het voetpad. Wacht hiermee niet op een integrale heraanleg van muur tot muur, want dan zijn we vermoedelijk vertrokken voor wachttijden zoals de Verapazbrug.

5. Geef fietsers de ruimte:  op een aantal wegen die aantakken op de R40, bijvoorbeeld de Brugsesteenweg, is er geen ruimte voor fietsers, waardoor fietsers de veiligheid van het voetpad opzoeken. Geef al die wegen ook fietspaden.

 

 

Conclusie

De R40 is een complexe en intens gebruikte verkeersader voor àlle vervoersmodi. We vragen dat àlle modi een optimale zorg krijgen. Dat kan in eerste instantie door een snelle uitrol van intelligente verkeerslichten, en de plaatsing van extra lichten. Er moet werk gemaakt worden van conflictvrije kruispunten, de moordstrookjes op de ring moeten verdwijnen en de doorstroming voor allen geoptimaliseerd.    Met onze prioriteit nummer 1 voorop: de mogelijkheid voor èlke Gentenaar om veilig en comfortabel van en naar huis te fietsen, ook zij die op de R40 wonen.

Moet kunnen, toch?

                                                    ——————————

Noot 1 : we beperkten ons tot de R40. De bypass Nieuwewandeling / Begijnhoflaan / Opgeëistenlaan, Blaisantvest is een ander verhaal.

Noot 2: Veel van wat we hier voorstellen is perfect toepasbaar op àlle Gewestwegen.

Bailey(s)

Er is de Britse drank, en er is de Britse brug.
Baileys en Bailey.
Ze zijn allebei in ons leven aanwezig.
Ik leerde Baileys kennen op de terugweg van Oxford naar Gent.
Daar was niks high society aan.
Er waren minder geslaagde alibi’s om de plas over te steken met de ferry Oostende-Dover.
Ik vergezelde vrienden op een treintocht heen en terug omdat één van hun medebewoners met zijn Gents/internationaal theatergroepje een paar voorstellingen speelde in een keldertheater in Oxford.
Ik weet niet meer precies of we in London al dan niet onze aansluiting naar Dover misten.
In all cases: we had to wait some hours for our train home.
Alweer volgde ik de boezemvrienden hun voorbeeld.
Ze introduceerden me in de zwoele smaak van Baileys.
Begin jaren 80 denk ik, toen fietsers in Gent zombies waren.
Nooit van gehoord!
Irish Cream!
Even zwoel als Kind of Blue van Miles Davis.
Ik ben ze er nog altijd dankbaar voor.
Net als om ons de tip te geven dat het huis rechtover het hunne te koop stond.
Dat was half de jaren 90.
Het werd een zware verbouwing, die eindigde met onze verhuis op 21 juli 1996.
Een jaar lang hadden we heen en weer gefietst tussen ons stekje in de Kerkstraat en ons nieuwe nest.
Fietszakken vol met werfmateriaal, flessen water, stalen van tegels, boterhammen.
Heen en terug over de smalle, hobbelige Saskes, laverend tussen de anti-fietshekkens.
De stad Gent lanceerde in die jaren de piste om over de Saskes – officiëel de Sluizenweg- een fietsroute te leggen.
Het moddert daar nog altijd aan, want de Vlaamse Waterweg, de opvolger van Waterwegen en Zeekanaal, wil het niet echt.
Deels daarom lanceerden we met de Fietsersbond in 2007 een oproep om fietsbeleid te bekijken met de bril “als was het oorlog”.

Michiel Hendryckx kan zoveel beter fotograferen én schrijven dan ik.
In de tijd van mijn kennismaking met Baileys knipte ik zijn zwart wit foto’s met zwart randje uit de krant De Gentenaar.
Momenteel heeft de Muinkparkenaar, met roots in De Panne (wat zou Gent zijn zonder die Westvlamingen!), een grandioze reeks op de laatste pagina van DS Weekblad: “Altijd ergens, altijd iets”
Hendryckx kan er zich als gepensioneerde globetrotter ten volle in uitleven.
Op 30 maart 2019 verscheen zijn stuk over de Baileybrug in Sint-Laureins, 51°14’25,61’’N | 3°29’06,38”O.
Lees het hier.
Citaat:
“Het wonder van de baileybrug is het samengaan van stevigheid en eenvoud. Ze kan snel worden gebouwd en in een mum van tijd weer worden afgebroken. De brug bestaat uit elementen die door zes man kunnen worden gedragen. Voor het bouwen van een volledige brug zijn in wezen niet meer manschappen nodig. De verschillende delen worden als een meccano met ­pennen en moerbouten aan elkaar gezet. Volgens de ­gewenste draagkracht kan de brug opgebouwd worden tot drie lagen.”

Dat is wat er reeds jarenlang aan de Saskes moest liggen: een eenvoudig te plaatsen en eenvoudig weg te nemen Baileybrug.
Als in een oorlog.
Zo een die door zes man te bouwen is.
Fietsers (en de Stad Gent) wachten hier al meer dan 20 jaar op een goede brug.
Misschien moeten we hiervoor een crowdfunding houden (met of zonder miljonair), en zelf op een nacht bouwen, want “wat we zelf doen, doen we beter”?

De oversteekplaats op de R40 aan de Eendrachtstraat gaat ergens dit jaar op de schop.
Ze wordt vervangen door een oversteekplaats vanuit de Zalmstraat.
Op die manier kan het fietsverkeer in een rechte lijn naar de Saskes fietsen.

De fluotekens op het asfalt doen vermoeden dat de werf binnenkort start.

16apr19, Vlaamsekaai

16apr19, Vlaamsekaai

Het archeologisch onderzoek is alvast begonnen:

16apr19, Vlaamsekaai