Home

Een Vlaamse fietsstad

21 september 2017

Je hebt landen met een ingewortelde fietscultuur, zoals Denemarken en Nederland. Dan zijn er ook half-en-halflanden zoals België en Groot-Britannië. Tenslotte zijn er ook landen waar de fiets traditioneel afwezig is. Frankrijk bijvoorbeeld, waar de fiets alleen beschouwd werd als een sportattribuut. Wie de laatste jaren naar Frankrijk reisde merkte echter dat er daar heel veel aan het veranderen is. Er is een heel groot verschil met België. Hier ging de erkenning van de fiets van onder naar boven: de fietsersbeweging moest –en moet– het beleid overtuigen om de fiets te waarderen. In Frankrijk gaat het vaak omgekeerd: het beleid is erop gericht om mensen te overtuigen fietser te worden.

Ook los van de fiets neemt de overheid in Frankrijk verkeersveiligheid au sérieux, dit in tegenstelling tot bij ons. Bijvoorbeeld: in België bestaat het rijbewijs met punten al meer dan vijfentwintig jaar (K.B. van 18 juli 1992), maar in Frankrijk kan je met het systeem ook nog je rijbewijs kwijtspelen. Dat is natuurlijk een positief punt voor fietsers, die daarmee veiliger op de baan kunnen. Minder positief: een reflecterend hesje is verplicht voor fietsers, zowel ’s nachts als buiten de bebouwde kom. Maar er zijn ook specifieke maatregelen voor de fiets. Niet alleen op straat: sinds 2004 is er een systeem voor fietsregistratie dat er volgens Wikipedia voor zorgt dat 40% van de gestolen fietsen terug bij hun eigenaar geraken. Op heel veel plaatsen zie je dan ook nieuwe fietsinfrastructuur verschijnen:

14 aug17, 7u15, Rue Des Forts, Duinkerke, Frankrijk

Fietswegen zijn vaak lang en functioneel:

14 aug17, 6u28, Route de Bergue, Duinkerke, Frankrijk

Nu hangt het heel erg van het bestuur af of er iets te zien is: sommige steden zien er voor de fietser hetzelfde uit als twintig jaar geleden, andere steden blijken er echt wel werk van te maken. Wat opvalt is dat er weinig ontwerpfouten gemaakt worden.
Bij ons moet je eindeloos zeuren om verkeerslichten voor fietsers op ooghoogte te krijgen, ginds is het standaard:

14 aug17, 6u55, zowat overal in Duinkerke, Frankrijk

Fietspaden kennen meer dan bij ons een logisch begin en einde, en zo voorts, al is zeker niet alles overal perfect.

Duinkerke doet heel wat inspanningen om dé Vlaamse fietsstad te worden, maar naar mijn mening spant Douai –de oud-Vlaamse naam is Dowaai– de kroon. De fietsinfrastructuur past duidelijk in een totaalconcept. Veel ervan is erop gericht om fietsers zichtbaar te maken. Fietssluizen worden niet alleen aangeduid met wegmarkeringen, maar vaak ook met een bord, soms zelfs eentje met oplichtend opschrift:

14aug17, 12u44, Rue Merlin de Douai, Dowaai, Frankrijk

Zoals Gent heeft Dowaai veel eenrichtingsverkeersstraten. Alle straten die niet te smal zijn hebben beperkt eenrichtingsverkeer (double sens cyclable heet dat ginder) en dat is altijd ook met wegmarkeringen aangeduid. Heel zelden is dat bescheiden, zoals hier vlak bij het stadhuis:

14aug17, 12u55, Rue Francis Godin, Dowaai, Frankrijk

Op grotere straten ziet het er bijna uit zoals de Gentse Oude Houtlei:

14aug17, 12u55, Rue de Paris, Dowaai, Frankrijk

Daarbij sneuvelen er regelmatig ook nog een paar parkeerplaatsen:

14aug17, 12u50, Rue des Foulons, Dowaai, Frankrijk

Wist u overigens dat rechtsaf door rood bestond in Frankrijk vóór wij het hadden? En dat het mottige bord dat wij daarvoor gebruiken afgekeken is van het Franse? De overzichtsfoto vat alles samen: de fietssluis, verduidelijkt met een bord, een laag licht voor als je rechtdoor wil, en als je rechtsaf wil heb je de double sens cyclable met een fietspad en moet je niet voor het rode licht wachten.

14aug17, 14u52, Rue des Wetz, Dowaai, Frankrijk

Voilà, veel meer moet dat niet zijn. Dat is ook niet zo verwonderlijk: Douai heeft een systeem van vélo-testeurs: dagdagelijkse fietsers die problemen rapporteren en mogelijke verbeteringen voorstellen. Meer daarover kan je lezen op de website van de stad Douai.

Er zijn nog altijd heel erg weinig fietsers ginder. Ik schat dat Gent per kilometer fietspad ongeveer honderd keer zoveel fietsers heeft als Douai. Zo nu en dan, als je goed kijkt, zie je er wel eentje, maar ze zijn vooralsnog zeldzaam.

Nu we toch in Noord-Frankrijk aan het rondfietsen zijn: ook buiten Duinkerke en Douai zie je meer en meer fietsvoorzieningen. Soms kan je er originele ideetjes opdoen. Zo heb ik niet ver van Douai voor de eerste keer een fietssnelweg gezien met een pechstrook:

14aug17, 15u34, D144, Montigny-en-Ostrevent, Frankrijk

Bovendien werken niet alleen openbare besturen mee. Zelfs Lidl heeft betere fietsstallingen in Frankrijk dan bij ons:

14aug17, 9u41, Chemin des Hamaides, Sint-Amand-les-Eaux, Frankrijk

Fietscultuur

29 juni 2017

Lady M en ik zijn op reis.
Op het menu: kaas, fruit, vino frizzante, vogelgezang en internet.
En tijd om oude kranten te lezen.
Tijd voor de biografie van Elvis Costello.
Tijd om de overdaad aan digitale foto’s een fractie op te kuisen.
En te mijmeren.

2mei17, Sint-Lievenspoort


Deze foto was 10 jaar geleden ondenkbaar.
Gent is nog geen échte fietsstad.
Daarvoor leeft er nog teveel angst om te fietsen.
Maar er is wèl een zéér brede, snel groeiende fietscultuur.

Voorbeeldfunctie

26 mei 2012

Het doet deugd om een stadskrant te hebben met aandacht voor fietscultuur.
Vorig weekend stond er een paginagroot artikel over een jong, kinder- en fietsrijk gezin.
Lees het hier.

06mei12, 18u02, Dampoort


De nieuwswaarde is: het gezin is kinderrijk èn autoloos.
Dat was lang “een schande” of een teken van armoede.
Nu is het simpelweg “de toekomst”.
Ik vermoed dat er steeds meer zijn.

20mei12, 12u39, Toekomststraat

20mei12, 13u45, Toekomststraat

Degoutant

26 juni 2011

Mijn twee fietsen zijn saai.
Blauw en grijs.
“Fietscultuur” bekijk ik vanuit een pragmatisch verplaatsingsgedrag.
We willen allemaal wel eens van punt A naar B, en terug.
Fietsen is socialer, gezonder en duurzamer dan vierwielersgedrag.
Maar ik ben geen fietsfanaat.
Kettingen maken me niet geil.
Klikpedalen ook niet.
Hippe lui mogen er uiteraard anders over denken en er hun ding mee doen.
En voor sommigen is fietscultuur dit:

Grappig, en best leuk.
Dit daarentegen gaat wat mij betreft vér over de grens van het hip doen:

RETSEN DETSEN ALLEYKETSEN from terry kritis on Vimeo.

Simpelweg degoutant.
Vrijdag hoorde ik voor het eerst vertellen over fixed gears.
Dat klonk best leuk.
Je hebt mensen die auto’s pimpen, en anderen doen dat met fietsen.
Why not?
Tot vandaag.
Deze namiddag vlamden de heertjes op de kleine ring.
In groep tussen auto’s laveren, en door rood vlammen…
Voor de kick I presume.
Ik wist niet waar ik het had.
Bij groen licht verwacht ik niet om hard in de fietsremmen te moeten gaan.
Mijn reflexen werken goed.
Er waren gelukkig geen kinderen of bejaarden of mensen met kids achterop die het kruispunt dwarsten.
Het is wachten op het eerste ongeval.
Jammer hoe een paar mannen met hun machogedoe het begrip “fietscultuur” een ferm negatieve loer draaien.
Ik heb nooit gevonden dat fietsers heiliger zijn dan de rest, maar dit was er way over.
Dat ze naar Francorchamps gaan!

%d bloggers liken dit: