Home

Ongevallen

30 december 2014

U heeft het misschien al wel gehoord of gelezen: de ongevallenstatistieken voor 2014 zijn erger dan die voor 2013. Fietsers komen er wel heel slecht uit: voor de eerste negen maanden van het jaar is het cijfer voor de letselongevallen 11,2 % groter in 2014 dan in 2013.

Dat ziet er niet goed uit en een beetje analyse is dus wel nodig. Een eerste vaststelling: sinds haar oprichting in 1995 vraagt de Fietsersbond betrouwbare ongevallencijfers. Die hebben we nog altijd niet en dus kan je op basis van de cijfers niet veel conclusies trekken.

22nov14, 14u07, Sint-Lievenspoort

22nov14, 14u07, Sint-Lievenspoort

Zijn er meer fietsers gewond geraakt bij een ongeval in 2014 dan in 2013? Waarschijnlijk wel, al is er geen mens die het zeker weet. Onlangs bracht een onderzoek aan het licht dat pakweg 80 % van de zwaargewonde fietsers niet tot in de statistieken geraakten (dat kan je trouwens zo afleiden uit bepaalde cijfers, maar laat me niet te technisch worden). Als dat donkere getal (Engelsen spreken van the dark number) gedaald is tot 77,8 %, heb je je stijging al verklaard. Nog een voorbeeld? Voor de laatste drie jaar waarvoor we de cijfers voor Gent hebben kunnen bekijken had de Fietsersbond 50% meer dodenwakes dan het aantal dode fietsers volgens de politie (9 tegen 6). Nog een voorbeeld? Voor de eerste zes maanden van 2014 was de stijging bij letselongevallen 24 %. Dat werd uitgelegd door het feit dat het weer beter was dan in de eerste zes maanden van 2013. Dat geeft voor juli-september een daling van pakweg 13 %. De statistieken lijken dus meer op een jojo dan een jojo zelf.

Met zo’n statistieken is natuurlijk elk verkeersveiligheidsbeleid nattevingerwerk. Wat gaat er mis? We weten het niet. Halen bepaalde maatregelen iets uit? We weten het niet, tenzij de effecten wel heel zwaar doorwegen (alcohol- en snelheidscontroles leveren wel resultaat op, bijvoorbeeld). Meer specifiek voor fietsers? Dodelijke dodehoekongevallen, dat is wel geminderd na een aantal maatregelen, maar voor de rest: geen idee.

Een paar trends zijn me wel opgevallen de laatste jaren. Vraag me niet om er veel cijfers op te plakken: zoals gezegd, die zijn er niet.

    • Telefoneren achter het stuur. Dat is een trend die al jaren bezig is natuurlijk, maar onlangs kregen we te lezen dat de gemiddelde automobilist 3% van zijn tijd al telefonerend doorbrengt. Vermoedelijk heeft elke fietser al wel meegemaakt wat ik al een paar keer heb meegemaakt: dat ik ternauwernood kon ontsnappen aan een telefonerende automobilist die geen flauw idee had dat hij bijna iemand het ziekenhuis had ingereden. Telefoneren en autorijden is even gevaarlijk als dronken autorijden en gebeurt blijkbaar meer. Fietsers zijn daar uiteraard meer het slachtoffer van dan voetgangers (het moet al een heel geanimeerd telefoongesprek zijn voor de auto op het voetpad belandt). In Frankrijk worden ondertussen bij een ongeval systematisch de GSM-gegevens van de betrokkenen opgevraagd.  Hier (zie boven) heeft men nog niet eens door dat er een probleem is.
    • Er komen meer en meer fietsers. Moeilijk om de invloed daarvan op ongevallencijfers in te schatten. In Denemarken en Nederland lijkt daarbij een 3-1-2-regel te gelden: 3 % meer fietsers betekent 1 % meer ongevallen, wat betekent dat je als fietser 2 % minder kans op een ongeval hebt.
    • Sommige instanties vinden veiligheid voor fietsers heel erg onbelangrijk. We hebben het al geciteerd op Fietsbult, maar het heeft nog niets van zijn actualiteit verloren. Een voorbeeldje.

      20 jaar geleden, in het najaar van 1994, verscheen in de Reflector (het ledenblad van Perpetuum Mobile, de voorganger van Fietsersbond Gent) volgende tekst: Stel je de situatie voor: Spitsuur bij de St. Lievenstunnel. Je komt van de Heuvelpoort en wilt het kruispunt over naar de Vlaamse Kaai. Er is daar een mooi gescheiden fietspad met speciale verkeerslichten voor de fietsers. Maar deze lichten worden pas groen als de stroom afslaand autoverkeer richting snelweg goed op gang zijn gekomen. Daar mogen fietsers hun leven wagen om over te steken. Kunnen a.u.b. de lichten zo geregeld worden dat de fietsers eerst groen krijgen? Wanneer die veilig zijn overgestoken mogen de auto’s vertrekken.

      Het punt is nog altijd even gevaarlijk als toen.

22nov14. 14u17, Sint-Lievenspoort

22nov14. 14u17, Sint-Lievenspoort

Zolang er in dit land instanties zijn die op dergelijke manier blijven omgaan met verkeersveiligheid kan je natuurlijk niet verwachten dat de toestand er echt op vooruit gaat.

Daarmee is het tijd voor onze nieuwjaarswens.

We wensen u toe dat u in 2015 niet in de ongevallenstatistieken mag terecht komen en dat u ook gespaard mag blijven van ongevallen.

%d bloggers liken dit: